Журналистердің «Sunkar Eavision International LLP» ЖШС компаниясының мәлімдемесі бойынша бірқатар шақыруларынан кейін полиция ҚР БҚ 456-2-бабының 4-бөлігі бойынша ФБРК негізін қалаушы Кирилл Павловқа қатысты әкімшілік іс қозғады. Астана полициясының учаскелік инспекторы хабарламаларды WhatsApp арқылы белгіленген уақыттан жарты сағат бұрын жіберіп, келмеген жағдайда істі сотқа жіберетінін ескертеді, бұл ресми рәсімдердің сақталуына күмән тудырады.
Еске сала кетейік, бұған дейін компания ФБРК бас редакторын жалған ақпарат таратты деп айыптаған болатын, себебі фирма дрондарды 7,1 млн теңгеден ұсынғанымен, бірлігіне 8 млн теңгеден келісімшарт жасасқаны туралы жарияланым жарияланған. Бұл ақпарат мемлекеттік сатып алу порталындағы ресми құжаттармен толық расталады.
Алғашқы өтініштен кейін бас редактор шағымдарды жеке тұлғаға емес, БАҚ редакциясына жіберуді сұрап жазбаша түсініктеме берді. Содан кейін бөлімшеге ФБРК негізін қалаушы Кирилл Павлов шақырылып, ол жағдайды түсіндірді.
Алайда 5 қазанда бас редакторға Астананың Есіл ауданы полиция бөлімшесінен жаңа хабарлама келді. Учаскелік инспектор Байділдаев Арман Сағадилдаевич түсініктеме беру үшін келуді талап етті, бірақ барлық құжаттар тапсырылып, іс (шамамен) редакцияға берілген болатын.
Хабарлама тәсілі таң қалдырды. Учаскелік инспектор ресми шақырудың орнына жексенбі күні тағайындалған уақыттан бір сағат бұрын WhatsApp-қа хабарлама жіберді.
Дүйсенбі, 6 қазанда жағдай ФБРК негізін қалаушы Кирилл Павловпен қайталанды. Учаскелік инспектор түсініктеме беру үшін келуді талап етіп хабарлама жіберді және келмеген жағдайда іс сотқа жіберілетінін ескертті. Хабарлама көрсетілген уақыттан жарты сағат бұрын келді.
Хабарламада жаңа талаптардың мәні түсіндірілмеген. Павлов учаскелік инспекторға телефон арқылы мәліметтерді нақтылауға тырысқанда, ол қоңырауларға жауап бермеді. Қарым-қатынас тек мессенджер арқылы жүзеге асып жатыр.
Мұндай тәжірибе рәсімдердің дұрыстығына қатысты сұрақтар тудырады. Егер іс редакцияға берілген болса, неге бас редакторды жеке тұлға ретінде шақыруды жалғастырады?
Соңғы сәтте бейресми арналар арқылы хабарлама жіберу де стандартты рәсімдерге сәйкес келмейді. Әдетте ресми шақырулар белгіленген байланыс арналары арқылы алдын ала жіберіледі.
Редакцияға мақсатты түрде қысым жасалып жатқандай әсер қалыптасады. Басында БАҚ-тың орнына жеке тұлғаға шағым беріледі, содан кейін іс формальды түрде редакцияға ауыстырылады, бірақ журналистерді жеке тұлға ретінде қудалау жалғасады.
Біреу мемлекеттік сатып алуларды жариялағаны үшін БАҚ-қа қысым көрсету үшін құқық қорғау органдарын пайдаланып жатқандай әсер қалыптасады. ФБРК негізін қалаушы тіркелген БАҚ-тағы жарияланымдар үшін баптың дұрыс бөлігін қолдануды талап етіп, әкімшілік іс қозғауға шағымдануды жоспарлап отыр.
Фонд-бюро расследования коррупции