Қазақстанда бейнебақылау камералары тіркеген ЖҚЕ бұзушылықтары үшін айыппұлдардың заңдылығына қатысты жанжал өршіп тұр.
Техникалық реттеу және метрология комитеті төрағасының орынбасары Бауыржан Қасымов аппараттық-бағдарламалық кешендерді (АБК) тексеру рәсімінде өрескел бұзушылықтар бар екенін мәлімдеді.
Оның айтуынша, 2024 жылы аумақтық департаменттер бейнетіркеу камераларына міндетті тексерулерді жүргізбеген.
Сонымен қатар, жабдықты тексеруге жауапты көптеген зертханалар тексеру рәсімдерінде бұзушылықтарға жол берген. Олардың лицензиялары алты айға тоқтатылды.
Тек Астанада ғана жалпы сомасы 8,3 млн теңгеге 48 әкімшілік хаттама тіркелді.
Техникалық реттеу комитетінің тиісті сертификаттары жоқ қандай камералар жұмыс істеп тұрғаны туралы ақпаратының жоқтығы ерекше алаңдаушылық тудырады, бұл тексерілмеген жабдық арқылы жазылған барлық айыппұлдардың заңдылығын күмән тудырады.
Жағдайды ең кең таралған қоғамдық және жол қауіпсіздігі жүйелерінің бірі – «Сергек» проблемаларының алдыңғы тарихы ушықтыруда.
Өткен жылдың қаңтарында Қостанай облысында камераларды орнату кезінде көптеген бұзушылықтар анықталды. «Сергек» жүйесін енгізуге жауапты «Коркем Телеком» компаниясы заңды және техникалық талаптарға сәйкес келмейтіні, бағдарламалық қамтамасыз етуге айрықша құқықтары және қажетті сертификаттары жоқ екені анықталды.
Сонымен қатар, жобадан 1,76 млрд теңгеге негізсіз шығындарды өтеуді қоса алғанда, елеулі қаржылық бұзушылықтар табылды.
Қостанай облысының әкімі Құмар Ақсақалов бұзушылықтарды мойындап, барлық мәселелер жойылғанға дейін төлемдерді жүргізбеуге уәде бергенімен, жағдай шиеленісіп тұр.
Сонымен қатар, Шығыс Қазақстан облысындағы жанжал шешілмеген күйінде қалып отыр, мұнда Sergek Group әкім Ермек Көшербаевтың мемлекеттік-жекешелік әріптестік (МЖӘ) аяқталғаннан кейін бағдарламалық қамтамасыз етусіз қалған жұмыс істемейтін камералар туралы мәлімдемелерін жоққа шығарды.
«Сергек» жүйесінің болашағына келетін болсақ, оқиғалардың дамуының бірнеше сценарийін болжауға болады.
Компанияға барлық құжаттаманы заңнама талаптарына сәйкес келтіру және қажетті сертификаттарды алу бойынша ауқымды жұмыс жүргізуге тура келуі ықтимал. АБК тексеру кезіндегі бұзушылықтар аясында ЖҚЕ бұзушылықтарын бейнетіркеу саласындағы жеке компаниялардың қызметіне мемлекеттік бақылауды күшейту мүмкін.
Қазіргі уақытта жүргізушілерге айыппұл қағаздарында камералардың тексерілуі туралы ақпаратты сұрап, алынған айыппұлдардың заңдылығын мұқият тексеру ұсынылады.
Жағдай тез арада шешуді талап етеді, өйткені ол миллиондаған қазақстандық автокөлік иелерінің құқықтарына әсер етеді және жол қозғалысын бақылаудың қолданыстағы жүйесінің тиімділігін күмән тудырады.
Еске салайық, өткен жылдың маусымында ФБРК редакциясы Freedom Telecom және Sergek Group бірлесіп әзірлеген автомобиль жолдарындағы зияткерлік бақылау жүйесі (АЖБЖ) жобасы туралы егжей-тегжейлі хабарлаған болатын.
Сондай-ақ, біз пайдаланудың бүкіл кезеңінде жүйенің қауіпсіздігі мен тиімділігі туралы көптеген даулардың нысанасы болған «Сергек» зияткерлік қоғамдық және жол қауіпсіздігі жүйесінің жобасын талдаған болатынбыз.