Мальдив аралдары құны 790 млн доллар болатын жасанды аралдар жобасын дамытып, инвестицияларға айырбастауға тұрғылықты жерге рұқсат беру бағдарламасын әзірлеп жатыр. Билік жоғары мемлекеттік қарыз аясында шетелдік капиталды тартуға үміттеніп отыр, алайда бастама қаржылық операциялардың ашықтығы, инвесторларды тексеру және теңіз ортасын қорғау туралы сұрақтар тудырды.
ЖОБА ТУРАЛЫ НЕ БЕЛГІЛІ
OCCRP деректері бойынша, Project Ayla жобасы Нуну атоллында жүзеге асырылуда. Аумақта элиталық жылжымайтын мүлік үшін жасанды аралдар мен құрлық учаскелері салынуда. Жаңа аумақтарды құру үшін теңіз түбінен 6 млн текше метрден астам құм алынды. Жоба 70-тен астам элиталық резиденцияны қарастырады.
Әзірлеумен жергілікті Crystal Holdings Private Limited компаниясы және Дубайда тіркелген BluRock Group айналысуда. Олардың түпкілікті инвесторлары мен бенефициарлық иелері туралы ақпарат жария түрде қолжетімсіз. Екі компания да журналистердің сұрауларына жауап бермеді.
МАЛЬДИВ АРАЛДАРЫНА ШЕТЕЛДІК ИНВЕСТОРЛАР НЕ ҮШІН ҚАЖЕТ
Үкімет ауыр қарыз жүктемесін бастан кешіріп отырған экономикаға қосымша қаражат тартуға ұмтылуда. Халықаралық валюта қорының болжамы бойынша, 2026 жылы Мальдив аралдарының мемлекеттік қарызы ЖІӨ-нің шамамен 130%-ына жетеді.
Экономикалық даму және сауда министрі Мохамед Саид инвестициялық резиденттік бағдарламасы елге 1 млрд доллардан астам тікелей және жанама түсімдерді қамтамасыз ете алатынын мәлімдеген болатын.
Maldives Pearl Residence бағдарламасы шетелдіктерге инвестицияларға айырбастауға тұрғылықты жерге рұқсат беруді көздейді. Ең төменгі инвестиция сомасы әзірге жарияланбаған, ал бағдарламаның заңнамалық және нормативтік базасы әзірленуде.
ҚАРЖЫЛЫҚ АШЫҚТЫҚҚА ҚАНДАЙ СҰРАҚТАР ТУЫНДАДЫ
Мальдив аралдарының Конституциясы шетелдіктерге жерге иелік етуге тыйым салады, алайда арнайы экономикалық аймақтарда (АЭА) 99 жылға дейінгі мерзімге жылжымайтын мүлікті ұзақ мерзімді жалға алу мүмкіндігі қарастырылған. Мұндай аумақтар үшін салық жеңілдіктері де қарастырылған, оның ішінде жекелеген капитал өсіміне салынатын салықтар мен импорттық баждар бойынша.
АЭА туралы заңнамаға сәйкес, мұндай аймақтарда трасттарға қызмет көрсететін офшорлық банктер жұмыс істей алады. Банк клиенттерінің және банктердің өздерінің түпкілікті бенефициарлары туралы ақпаратты ашу шектеулі: иесінің келісімінсіз немесе сот шешімінсіз бұл заңсыз.
Мальдив аралдарының бұрынғы ақпарат комиссары Ахмед Ахид Рашид меншік иелерінің ашық тізілімдерінің болмауына байланысты ашықтықтың жетіспеушілігін атап өтті. APG сондай-ақ трасттарды реттеудегі олқылықтарды және жылжымайтын мүлік саласындағы ақша жылыстатудың жоғары тәуекелдерін атап өтті.
Мальдив аралдарының Экономикалық даму министрлігі резиденттік бағдарламасы инвесторларды көп деңгейлі тексеруді көздейтінін мәлімдеді. Ведомство сондай-ақ Project Ayla ақша жылыстатуға және терроризмді қаржыландыруға қарсы іс-қимыл туралы заңнаманың қолданысына жататынын атап өтті.
РЕЗИДЕНТТІК БАҒДАРЛАМАСЫНА КІМ ЖАУАПТЫ
Maldives Pearl Residence бағдарламасын әзірлеумен және іске асырумен үкімет инвестициялық резиденттік және азаматтық бағдарламаларына маманданған Henley & Partners компаниясымен бірлесіп айналысуда.
Бұған дейін компанияның қызметі оның басқа елдердегі ұқсас бағдарламаларға қатысуына байланысты сынға ұшыраған болатын. Henley & Partners компаниясының өзі бұрынғы даулы жағдайлар мальдивтік бастама аясында тексерулердің жеткіліксіздігін көрсетеді деген тұжырымды жоққа шығарды.
Компания өтініштерді өңдеуге және ұсынымдар дайындауға көмектесетінін, ал резиденттік беру туралы түпкілікті шешімдер Мальдив аралдарының үкіметінде қалатынын мәлімдеді.
ЖОБА НЕЛІКТЕН ЭКОЛОГИЯЛЫҚ АЛАНДАТУ ТУДЫРАДЫ
Жасанды аралдарды үйіп жасау есебінен аумақты кеңейту Мальдив аралдарының теңіз деңгейінің көтерілуіне осалдығы аясында жүбуде. Елдің шамамен 1 200 аралының 80%-ға жуығы теңіз деңгейінен бір метрден аз биіктікте орналасқан.
Экологиялық белсенділер теңіз түбінен құм өндіру маржан рифтеріне, теңіз тіршілік иелеріне және су ағындарына зиян келтіруі мүмкін екенін ескертеді. Президент Мохамед Муиззу өз кезегінде құрылысты маржандарды қалпына келтіруді қоса алғанда, табиғатты қорғау шараларымен ұштастыру ниетін мәлімдеді.