Қазақстан Үкіметі аграрлық ғылымның тиімділігін арттыруға және оны бизнес қажеттіліктеріне бағыттауға арналған даму жоспарын әзірлеу туралы хабарлады.
Ақпарат вице-премьер Серік Жұманғариннің Мәжіліс депутаты Тілектес Адамбековтің сауалына берген жауабында қамтылған.
ҰҒБОҚ ҚҰРЫЛЫМЫН ҚАЙТА ҚАРАУ
Үкіметтің жауабында көрсетілгендей, жоспар аясында Ұлттық аграрлық ғылыми-білім беру орталығының (ҰҒБОҚ) ұйымдық құрылымын қайта қарау көзделген.
Құжат сонымен қатар ғылыми әзірлемелерді коммерцияландыруды күшейтуді және оларды агроөнеркәсіптік кешеннің (АӨК) қажеттіліктеріне бағыттауды болжайды.
Жоспарды әзірлеу кезінде мемлекеттік-жекешелік әріптестік (МЖӘ) элементтерін қоса алғанда, бизнеспен өзара іс-қимыл тетіктері қарастырылатыны атап өтілген.
Құжатта жеке капиталдың қатысу тетіктері мен ғылыми инфрақұрылымды басқару параметрлері ашылмаған. Бұл инвестицияларды тарту мен мемлекеттік бақылауды сақтау арасындағы теңгерім қалай қамтамасыз етілетіні туралы мәселені ашық қалдырады.
ЖҰМЫС ОРЫНДАРЫ МЕН ЖҰМЫСПЕН ҚАМТУ КРИТЕРИЙЛЕРІ
Үкіметтің деректері бойынша, 2025 жылы ауыл, орман және балық шаруашылығында 64,4 мың сапалы жұмыс орны құрылған.
Мұндай жұмыс орындарына мынадай позициялар жатады:
- жалақысы өңірдегі медиандық деңгейден кем емес;
- жұмыспен қамту мерзімі кемінде 6 ай;
- әлеуметтік кепілдіктер мен зейнетақы аударымдарының болуы;
- өндірістік жарақаттану деңгейі сала бойынша орташа көрсеткіштен төмен.
Құжатта ауыл шаруашылығындағы жұмыспен қамту маусымдық факторларға тәуелді екені бөлек атап өтілген. Бұл ретте жауапта мұндай жұмыс орындарының ұзақ мерзімді перспективадағы тұрақтылығы қалай бағаланатыны нақтыланбаған.
ЖАЛАҚЫНЫҢ ӨСУІ ЖӘНЕ ҚОЛДАУ ШАРАЛАРЫ
Үкімет 2022 жылдан бастап бюджеттік секторда, оның ішінде аграрлық салада, жалақы жыл сайын орташа есеппен 20%-ға өсіп келе жатқанын хабарлайды.
Қосымша тетік жергілікті атқарушы органдардың жергілікті бюджеттер есебінен ынталандырушы үстемеақылар белгілеу өкілеттігі болып табылады. Құжатта мұндай төлемдердің өңірлер арасында салыстырмалы деңгейі қалай қамтамасыз етілетіні ашылмаған.
ӨНІМДІ ӨТКІЗУ ЖӘНЕ ЦИФРЛЫҚ АРНАЛАР
Сондай-ақ, 2025 жылғы желтоқсандағы № 1141 қаулысымен бекітілген, ауыл шаруашылығы өнімдерін ішкі және сыртқы нарықтарда ілгерілету жоспары іске асырылуда.
Ол сауда желілерін, жәрмеңкелерді, маркетплейстер мен цифрлық платформаларды қоса алғанда, өткізу арналарын кеңейтуді, сондай-ақ экспортты дамыту жөніндегі шараларды көздейді. Бұл ретте жауапта өндірушілердің осы арналарға интеграциялану тетіктері мен олардың баға белгілеуге әсері нақтыланбаған.