ФБРК редакциясы Қазақстан өңірлеріндегі 2024 жылғы ірі мемлекеттік сатып алуларды талдауға арналған материалдар сериясын жалғастырады.
Бүгін біздің назарымыз орталығында — Шымкент, мұнда біздің ойымызша, ең қымбат келісімшарттар тұрғын үй құрылысы, спорт, энергетика және әкімшілік жылжымайтын мүлік сатып алу салаларында болды.
ӘЛЕУМЕТТІК ТҰРҒЫН ҮЙ: 22 МЛРД ТЕҢГЕ
2024 жылы Шымкент қаласының құрылыс басқармасы жалпы құны 22 млрд теңгеден астам әлеуметтік тұрғын үй сатып алу бойынша бірқатар ірі келісімшарттар жасасты.
Қаржыландыру көлемі бойынша көшбасшы «MK-TIME Group» ЖШС болды, ол 8 млрд теңгеге келісімшарт алды. Компания Шымкенттің Қаратау ауданында әлеуметтік осал азаматтар мен жұмыс істейтін жастарға 500-ден астам пәтер беруге міндеттенді.
Екінші орында — жалпы құны 7,95 млрд теңге болатын төрт келісімшарты бар «Алтын Констракшн» ЖШС. Келісімшарттар бойынша компания сол Қаратау ауданында жұмыс істейтін жастарға да, әлеуметтік осал топтарға да ауданы 20-дан 60 м²-ге дейінгі екі және үш бөлмелі пәтерлерді ұсынады.
«Integra Construction KZ» ЖШС 4,97 млрд теңге сомасына екі келісімшарт алды. Қаражат жұмыс істейтін жастарға арналған 20 пәтер сатып алуға бағытталған: 10 екі бөлмелі (1,06 млрд теңге) және 10 үш бөлмелі (3,91 млрд теңге).
Ірі мәмілелер тізімін әлеуметтік осал азаматтар санаттары үшін Тұран шағынауданында ауданы 70-72 м² болатын 60 үш бөлмелі пәтер сатып алуға 1,4 млрд теңге сомасындағы «А.Р.Т.-Құрылыс» ЖШС келісімшарты аяқтайды.
Барлық келісімшарттар мәміле сомасының 3% мөлшерінде орындауды қамтамасыз етуді және тұрғын үйді пайдалануға 7 жылдық кепілдікті қамтиды. Мемлекет мүдделерін қосымша қорғау үшін сақтандыру компаниялары тартылған.
Барлық сатып алулардың «өтпеген сатып алулар бойынша бір көзден» әдісімен жүргізілгенін атап өту маңызды, бұл қаланың құрылыс саласындағы конкурстық рәсімдердің ашықтығы мен тиімділігіне қатысты сұрақтар туғызады.
ФУТБОЛ ИНВЕСТИЦИЯЛАРЫ: 5,6 МЛРД ТЕҢГЕ
Шымкент қаласының дене шынықтыру және спорт басқармасы «Ордабасы» кәсіби футбол клубы» АҚ – мен жалпы сомасы 5,6 млрд теңгеге бірқатар келісімшарттар жасасты. Мәмілелердің тақырыбы 2024 жылы футбол командаларын дайындау және олардың жергілікті, республикалық және халықаралық жарыстарға қатысуын қамтамасыз ету қызметтері болды.
Келісімшарттар кешенді қаржыландыруды көздейді: Қазақстан Премьер-Лигасы мен еурокубоктарға қатысу үшін негізгі құрамды дайындаудан бастап балалар-жасөспірімдер және әйелдер футболын дамытуға дейін. УЕФА лицензиялары бар жаттықтырушыларды тарта отырып, кәсіби инфрақұрылым құруға ерекше назар аударылады.
Тұрғын үй келісімшарттары сияқты, барлық сатып алулар «өтпеген сатып алулар бойынша бір көзден» әдісімен жүргізілген, бұл өңірдегі қызметтердің осы сегментінде бәсекелестіктің жоқтығын көрсетеді.
ҚАЛАНЫ ЭНЕРГИЯМЕН ЖАБДЫҚТАУ: 1,76 МЛРД ТЕҢГЕ
Шымкент қаласының энергетика және инфрақұрылымды дамыту басқармасы «Энергопоток» ЖШС – мен 1,76 млрд теңге сомасына энергиямен жабдықтау қызметтеріне шарт жасасты. Келісімшарт 2024 жылдың соңына дейін қалалық қажеттіліктер үшін электрмен жабдықтауды, жылу энергиясын және ыстық суды қамтамасыз етуді қамтиды.
Қаржыландыру жергілікті бюджеттен «Елді мекендердің көшелерін жарықтандыру» бағдарламасы бойынша жүзеге асырылады. Шарт есеп айырысулардың нақты тәртібін реттейді: келесі айдың 15-іне дейін ай сайынғы төлемдер және берешекті өтеудің басымдығы.
Бұзу туралы өтініштер болмаған кезде келісімшарт автоматты түрде ұзартылады, бұл қалалық инфрақұрылымды энергиямен жабдықтаудың үздіксіздігін қамтамасыз етеді. Алайда материал жарияланған кезде (2025 жылғы наурыз) мемлекеттік сатып алу порталында осы мәміле бойынша төлемдер туралы деректер жоқ, бұл оның іске асырылуына қатысты сұрақтар туғызады.
ӘКІМШІЛІК ҒИМАРАТ: 1,73 МЛРД ТЕҢГЕ
Шымкент қаласының қаржы басқармасы «KazStroyCapital LTD» ЖШС – мен құны 1,73 млрд теңге әкімшілік кеңсе ғимаратын сатып алуға келісімшарт жасасты. Мәміленің ерекшелігі — жеткізуші компания ғимараттың нақты иелері — жеке тұлғалар үшін комиссионер ретінде әрекет етеді.
Нысанға қойылатын техникалық талаптарға ең аз ауданы 3400 м², кемінде 50 кабинет және кең ауқымды автотұрақ кіреді. Келісімшарт алдын ала төлемдерсіз 51,9 млн теңге мөлшерінде кепілдік қамтамасыз етуді көздейді.
«KazStroyCapital LTD» ЖШС ғимараттың нақты иелері мен мемлекеттік тапсырыс беруші арасында делдал ретінде әрекет ететін өзара іс-қимыл схемасы мемлекеттік сатып алу рәсімдерін сақтау қажеттілігіне байланысты болуы мүмкін, алайда мұндай схеманың орындылығы және оның экономикалық негізділігі туралы сұрақтар туғызады.
ТҰРАҚТАНДЫРУ АЗЫҚ-ТҮЛІК ҚОРЫ: 1,095 МЛРД ТЕҢГЕ
Шымкент қаласының ауыл шаруашылығы және ветеринария басқармасы «Shymkent» Әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы (ӘКК)» АҚ – мен сомасына 1,095 млрд теңге азық-түлік тауарларының Тұрақтандыру қорын қалыптастыру бойынша қызметтер көрсетуге келісімшарт жасасты.
Ресми құжаттамаға сәйкес, қаражат әлеуметтік маңызы бар азық-түлік өнімдерінің бағасын ұстап тұру үшін кәсіпкерлерге несие беруге жұмсалуы тиіс еді. Мәлімделген механизм оператордың үстеме шығындары белгіленген және нарықтық бағалар арасындағы айырмадан, сондай-ақ несиелер бойынша 1% - ға дейінгі комиссиядан өтелетінін болжайды.
Келісімшарт шарттары бойынша, несие беру туралы шешімдерді арнайы комиссия қабылдауы тиіс, бұл теориялық тұрғыдан процестің ашықтығын және қаражаттың мақсатты жұмсалуын қамтамасыз етуге арналған.
Алайда материалды жариялау кезінде редакцияның бұл механизмнің нақты тиімділігі және бөлінген қаражатты пайдаланудың нақты нәтижелері туралы деректері жоқ.
Жақын арада ФБРК редакциясы «Shymkent» ӘКК қаржылық есептілігін қарап, тұрақтандыру қорының жұмысына талдауды жеке материалда ұсынуды жоспарлап отыр.
ҚОРЫТЫНДЫ
Шымкент қаласының ірі мемлекеттік сатып алуларын талдау әлеуметтік қажеттіліктерге, ең алдымен халықтың осал топтарын тұрғын үймен қамтамасыз етуге бағытталған қаражаттың едәуір көлемін көрсетеді.
Алайда «өтпеген сатып алулар бойынша бір көзден» сатып алу әдісінің басым болуы алаңдаушылық тудырады, бұл бәсекелестіктің жеткіліксіздігін және бюджет қаражатын тиімсіз пайдаланудың әлеуетті тәуекелдерін көрсетуі мүмкін.
«Ордабасы» футбол клубын едәуір қаржыландыру ерекше назар аударуға тұрарлық, бұл қалалық биліктің саясатында спортты дамытудың басымдылығын көрсетеді. Сонымен қатар, кейбір келісімшарттар бойынша, атап айтқанда, энергиямен жабдықтау саласындағы ақпараттық ашықтық жақсартуды талап етеді.
Естеріңізге сала кетейік, біз бұрын Астананың ірі мемлекеттік сатып алулары туралы жазған болатынбыз. Астананың ең қымбат келісімшарттарымен толығырақ осы сілтеме арқылы танысуға болады.
ФБРК редакциясы мемлекеттік сатып алу саласындағы ахуалды мониторингтеуді жалғастырады және келесі материалдарда Қазақстанның басқа өңірлерінің шығыстарына талдау ұсынады.
Жалғасы бар...