ФБРК редакциясы Қазақстан өңірлеріндегі 2024 жылғы ірі мемлекеттік сатып алуларды талдауды жалғастыруда.
Бұл жолы назарға республика астанасы ілікті, онда біздің пікірімізше, шығыстардың негізгі бағыттары әлеуметтік тұрғын үй, қоғамдық көлікті жаңарту және энергетикалық инфрақұрылым болды.
АУҚЫМДЫ ТҰРҒЫН ҮЙ БАҒДАРЛАМАСЫ: 18,46 МЛРД ТЕҢГЕ
2024 жылы тұрғын үй және тұрғын үй инспекциясы басқармасы үш компаниямен: "MERIDIAN stroy LTD" ЖШС – 402 пәтер сатып алуға (8,89 млрд теңге), "Ар-Ал-Ди" ЖШС – 425 бір бөлмелі пәтер сатып алуға (6,79 млрд теңге) және "Жаркын Курылыс" ЖШС – 195 бір бөлмелі пәтер сатып алуға (2,78 млрд теңге) шарт жасасты.
Айта кетерлігі, жеткізушілер 30% аванстық төлем алып, Freedom Finance Insurance арқылы сақтандыру жабуын қамтамасыз етті. Алайда мемлекеттік сатып алу порталында шарттардың орындалуы туралы толық ақпараттың болмауы және мәмілелердің толық қамтамасыз етілмеуі әлеуметтік маңызы бар жобаны іске асырудың ашықтығына қатысты сұрақтар тудырады.
АВТОПАРКТЫ ЖАҢАРТУ: 21,94 МЛРД ТЕҢГЕ
Мамыр айында "№1 Автобус паркі" АҚ "Өнеркәсіпті дамыту қоры" АҚ-мен қалалық Yutong ZK6128HG автобустарын қаржылық лизинг тетігі арқылы сатып алуға екі бірдей шарт жасасты. Әрбір келісімшарт құны 10,97 млрд теңге болатын 100 бірлік техниканы жеткізуді қамтыды.
Мәміле шарттары тартымды көрінеді: мөлшерлемесі жылына 7% және 9 ай жеңілдік кезеңі бар жеті жылдық лизинг мерзімі. Бір автобустың құны ҚҚС-сыз 91,79 млн теңге құрады. Екі мәміле де "Банк ЦентрКредит" АҚ кепілдіктерімен қамтамасыз етілген, бұл бюджет үшін тәуекелдерді азайтады.
ЖЫЛУ ЭЛЕКТР СТАНЦИЯЛАРЫН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ: 10,93 МЛРД ТЕҢГЕ
2024 жылға "Астана-Энергия" АҚ "Қазтеміртранс" АҚ-мен жалпы құны 10,93 млрд теңге болатын көмір тасымалдау бойынша көлік-экспедиторлық қызметтерге екі келісімшарт жасасты. Сомасы 10,74 млрд теңге болатын бірінші шарт ЖЭО-2 үшін 3,76 млн тонна көмір жеткізуді, екіншісі 192,5 млн теңгеге – ЖЭО-1 үшін 314 мың тонна тасымалдауды көздейді.
Келісімшарттарда маршруттарды қалыптастыруға және вагондардағы көмірдің салмағына қатысты нақты техникалық талаптар бар, бұл астананың жылу электр орталықтарын жыл бойы үздіксіз отынмен қамтамасыз етуді қамтамасыз етуге тиіс еді.
ҚАЛАНЫ ЖЫЛУМЕН ҚАМТАМАСЫЗ ЕТУ: 3 МЛРД ТЕҢГЕ
Өткен жылдың қаңтарында "Астана-Теплотранзит" АҚ сол "Астана-Энергия" АҚ-мен бу (57 188 Гкал) және ыстық су (1 015 391 Гкал) түріндегі жылу энергиясын жеткізуге жалпы құны 3 млрд теңгеден астам шарт жасасты. Айта кетерлігі, жеткізудің нақты сомалары келісімшарттық сомалардан төмен болды: бу үшін – 162,7 млн теңгеге қарсы 148,3 млн теңге, ыстық су үшін – 2,89 млрд теңгеге қарсы 2,54 млрд теңге.
АСТАНАНЫ ЦИФРЛАНДЫРУ: 2,4 МЛРД ТЕҢГЕ
Үздік бестікті Астананың цифрландыру және мемлекеттік қызметтер басқармасы мен "Astana Innovations" АҚ арасындағы қалалық инфрақұрылымды кешенді цифрландыру келісімшарты аяқтайды. Жоба 70 цифрлық сервисті біріктіруді, әкімдіктің 150-ден астам процесін реинжинирингтеуді және 10 000-нан астам бейнебақылау камерасын мониторингтеуді көздеді.
Бастапқы сомадан 36%-ға бюджеттің қысқартылуына қарамастан, жұмыс көлемі өзгеріссіз қалды. Мемлекеттік сатып алу порталының деректері бойынша, қазіргі уақытта келісімшарттың жалпы сомасының тек 23%-ы ғана іске асырылған, ал келісімшарттың аяқталу мерзімі 2024 жылдың соңына белгіленген.
ҚОРЫТЫНДЫЛАР
Астананың ірі мемлекеттік сатып алуларын талдау әлеуметтік жобалар мен қалалық инфрақұрылымды дамытудың басымдылығын көрсетеді. Тұрғын үй мәселесін шешуге ерекше көңіл бөлінеді – ірі сатып алулар бюджетінің үштен бірі осы мақсаттарға бағытталған.
Алайда бірқатар жүйелік проблемалар назар аудартады: келісімшарттардың орындалуының жеткіліксіз ашықтығы, жоспарлы және нақты сомалар арасындағы елеулі алшақтықтар, сондай-ақ белгіленген мерзімде міндеттемелердің орындалмау қауіптері.
Еске сала кетейік, бұған дейін Қостанай облысының ірі мемлекеттік сатып алулары туралы жазған болатынбыз. Өңірдің ең қымбат келісімшарттарымен толығырақ сілтеме арқылы танысуға болады.
ФБРК редакциясы мемлекеттік сатып алу саласындағы жағдайдың мониторингін жалғастырады және келесі материалдарда елдің басқа өңірлеріне талдау жасайды.
Жалғасы бар...
Фонд-бюро расследования коррупции