Жаңа шегірткеге қарсы маусымға ауыл шаруашылығы министрлігі (АШМ) елеулі кеңейтілген ұшқышсыз аппараттар паркімен келді. Бір жыл бұрын бейінді орталықта тек 7 дрон болса, қазір олардың саны 57 — 2025 жылғы желтоқсанда қосымша 50 аппарат сатып алынғаннан кейін. Сонымен қатар, маусымға нысаналы химиялық өңдеу үшін тағы 46 агродрон дайындалды. Барлығы — 100 бірліктен астам ұшқышсыз техника.
ШЕГІРТКЕМЕН КҮРЕСТЕ ДРОНДАР НЕМЕН ҚАЖЕТ
Табындық шегіртке түрлері далалық, шөлді және таулы аймақтарда, сондай-ақ өзен жағалауларында — жерүсті техникасы жай жүрмейтін жерлерде таралады. Ұшқышсыз аппараттар зиянкестердің ошақтарын жедел анықтауға, мониторингті жылдамдатуға және тексерілетін аумақтардың қамтылуын арттыруға мүмкіндік береді.
«Қазинформ» ХАА хабарлағандай, маусым алдында мамандар жабдыққа кешенді тексеру жүргізді: ұшу қауіпсіздігін, шашу жүйелерінің тиімділігін және басқарудың тұрақтылығын бағалады.
Ұшқышсыз аппараттар паркі ауыл шаруашылығы алқаптарының мониторингін жүргізетін «Фитосанитарлық қауіпсіздік пен болжамдардың әдістемелік орталығы» РММ-не тиесілі. 2025 жылы орталықта 2024 жылдың соңында сатып алынған 7 дрон болды. Қазір олардың саны 57.
БІЗ АЙТЫП ӨТКЕН ОҚИҒА
Ұшқышсыз аппараттар паркінің кеңеюі ФБРК редакциясы соңғы бір жыл ішінде егжей-тегжейлі құжаттаған әйгілі оқиға аясында жүруде.
Мысалы, біздің редакция анықтағандай, химиялық өңдеуге арналған 46 агродрон, бүгін сөз болып отырған, 2024 жылдың соңында шегірткемен күреске бөлінген бюджет қаражатының қалдығынан 368 млн теңгеге сатып алынды, бұл техникалық жарақтандырудың жоспарлы бағдарламасының бөлігі емес.
2025 жылғы қазанда анықталғандай, осы 46 дронның 27 бірлігі, яғни парктің 58,7%-ы, жеткізушіде кепілдік жөндеуде болған. Ұшу сағаттары туралы деректер ұсынылмады. Сонымен қатар, мемлекеттік дрондармен өңдеудің бір гектарының амортизациясы жеке мердігерлердің ұқсас қызметінің нарықтық құнынан екі есеге асып түсті.
Бұдан басқа, ФБРК редакциясы баяндаған «бір жеткізуші» жүйесін енгізу әрекеті туралы, мұнда орындаушы шегірткемен күресудің барлық цикліне жауапты болуы керек еді. Саладағы дереккөздің айтуынша, бұл реформа сәтсіздікке ұшырады: мердігерлер күмәнді сапалы пестицидтермен жұмыс істеу кезінде нәтиже үшін жауапкершілік алудан бас тартты, ал бейінді ведомство бұл жобаға мүлдем түсініктеме бермегенді жөн көрді.
НЕ ӨЗГЕРДІ — НЕ ӨЗГЕРІССІЗ ҚАЛДЫ
Осы аяда маусымға 57 дронды сәтті дайындау туралы ресми хабарлама үміттендіреді. Парк шынымен де өсті. Техникалық қызмет көрсету жүргізілді. Маусым әдеттегі режимде басталады.
Бірақ бұрынғы сұрақтарға ешкім жауап алған жоқ. Өткен жылғы тәжірибе көрсеткендей, нақты, тексерілетін деректерсіз маусымға сәтті дайындық туралы ресми есептер тек әдемі сурет болып қала береді. 2026 жылы бұл өзгере ме — маусым қорытындысы бойынша білеміз.
Сондай-ақ, ресми материалдардағы екі санның (57 және 46 дрон) арақатынасы ашылмайтынын атап өтейік: екіншілері біріншілердің құрамына кіре ме, әлде әртүрлі парктер туралы сөз болып отыр ма, министрлік нақтыламайды. ФБРК редакциясы парктің нақты құрамын, кепілдік жөндеуден өткен техниканың тағдырын және жаңа сатып алу көздерін анықтау үшін АШМ-ге ресми сұрау салу жолдады.