Халықаралық энергетикалық агенттік (ХЭА) Иранмен соғыс және Ормуз бұғазының кеме қатынасына жабылуы жағдайында әлемдік коммерциялық мұнай қорларының күрт қысқаруы туралы мәлімдеді. Агенттіктің бағалауынша, ағымдағы қорлар бірнеше аптаға ғана жетуі мүмкін.
ХЭА БАСШЫСЫ НЕНІ МӘЛІМДЕДІ
Reuters агенттігінің деректері бойынша, ХЭА басшысы Фатих Бироль Париждегі G7 елдерінің қаржы министрлерінің кездесуі кезінде ескерту жасады. Ол журналистерге коммерциялық мұнай қорлары Иран төңірегіндегі қақтығыс және Ормуз бұғазы арқылы жеткізілімнің үзілуі салдарынан тез сарқылып жатқанын хабарлады.
Бирольдің айтуынша, стратегиялық резервтерден мұнай шығару нарыққа тәулігіне шамамен 2,5 млн баррель қосты, алайда бұл қорлар «шексіз емес». Ол коммерциялық резервтер бірнеше аптаға жететінін, бірақ олардың қысқару қарқыны жоғары болып қалатынын атап өтті.
НЕЛІКТЕН МҰНАЙҒА СҰРАНЫС ӨСІП ЖАТЫР
Фатих Бироль сонымен қатар қорлардың жедел қысқаруын Солтүстік жарты шардағы сұраныстың маусымдық өсуімен байланыстырды. Көктемгі егіс науқаны және жазғы туристік маусым дизель отынын, тыңайтқыштарды, авиациялық керосин мен бензинді тұтынуды арттырады.
ХЭА басшысы мұнай нарығында физикалық және қаржылық сегменттер арасында қабылдау алшақтығы пайда болғанын мәлімдеді.
НАРЫҚТАҒЫ АХУАЛ ҚАЛАЙ ӨЗГЕРДІ
Бирольдің айтуынша, ақпан айының соңында АҚШ пен Израильдің Иранға соққыларына дейін мұнай нарығында айтарлықтай профицит байқалды, ал коммерциялық қорлар жоғары деңгейде болды. Алайда соғыс басталғаннан кейін жағдай күрт өзгерді.
ХЭА болжамы бойынша, 2026 жылы әлемдік мұнай ұсынысы Таяу Шығыстағы қақтығыс салдарынан сұраныстан төмен болады. Оған дейін агенттік ағымдағы жылы мұнай профицитін күткен болатын.
ҚОРЛАРДЫҢ ҚЫСҚАРУЫ ТУРАЛЫ НЕ БЕЛГІЛІ
ХЭА-ның соңғы айлық баяндамасына сәйкес, 2026 жылдың наурыз және сәуір айларында әлемдік байқалатын мұнай қорлары рекордтық 246 млн баррельге қысқарды.
32 елді біріктіретін ХЭА 2026 жылдың наурызында стратегиялық резервтердің тарихтағы ең ірі шығарылымына — 400 млн баррель мұнайға келісті. 8 мамырдағы жағдай бойынша нарыққа шамамен 164 млн баррель түсті.
Агенттік сонымен қатар әлемдік мұнай жеткізілімі бойынша болжамды қайта қарады. Енді 2026 жыл ішінде ұсыныстың тәулігіне шамамен 3,9 млн баррельге төмендеуі күтіледі. Алдыңғы болжам тәулігіне 1,5 млн баррельге қысқаруды болжаған болатын.
Фонд-бюро расследования коррупции