(10 наурыз 2026 | Дереккөз: «Самұрық-Қазына» ҰӘҚ» АҚ электрондық сатып алу порталы)
Қазақстандық PR-маман және медиасарапшы Қуат Домбай әлеуметтік желілерде Өскемен қаласында ЖЭО құрылысы жобасы үшін заңгерлік қызметтерді сатып алу туралы жазбалар сериясын жариялады. Ол «Самұрық-Қазына» қоры құрылымының тендері айналасында ықтимал мүдделер қақтығысы болуы мүмкін екенін мәлімдеді. ФБРК сатып алу құжаттары мен тендер хаттамаларын зерделеді.
ҚУАТ ДОМБАЙ НЕ ЖАЗДЫ
Қазақстандық PR-маман, медиасарапшы және беделді басқару бойынша кітаптар авторы Қуат Домбай Facebook парақшасында «Самұрық-Қазына» қорының жұмысы мен оның сатып алуларына арналған бірнеше жазба жариялады.
Атап айтқанда, ол Қазақстанның шығысында жылу электр орталығын салу жобасын заңдық сүйемелдеуге арналған тендерге назар аударды. Домбайдың айтуынша, қызметтердің құны шамамен 800 млн теңгені құрауы мүмкін, ал қатысушылар арасында GRATA заңгерлік фирмасы болған.
Жарияланым авторы сондай-ақ тендер талаптары әлеуетті қатысушылар шеңберін шектеуі мүмкін деп мәлімдеді. Оның нұсқасы бойынша, техникалық тапсырмада қытай құқығы бойынша маманның болуы шарты қамтылған, бұл оның пікірінше, біліктілік талаптарына сәйкес келе алатын заңгерлік компаниялардың санын қысқартуы мүмкін.
ТЕНДЕРЛІК ҚҰЖАТТАРДЫ ТЕКСЕРУ НЕ КӨРСЕТТІ
ФБРК «Самұрық-Қазына» ҰӘҚ» АҚ электрондық сатып алу порталында жарияланған сатып алу құжаттарын зерделеді.
Тендерлік құжаттамаға сәйкес, сатып алудың тапсырыс берушісі «Өскемен Энерго» ЖШС болып табылады. Сатып алу нысаны — Өскемен қаласында көмір жылу электр орталығын салу жобасы аясындағы заңгерлік консультациялық және өкілдік қызметтер. Жоспарланған құны ҚҚС-сыз 749 168 000 теңгені құрайды, қызметтерді көрсету мерзімі — 2027 жылдың желтоқсанына дейін.
Құжаттамада заңгерлік кеңесші халықаралық арбитраждарға қатысуды және FIDIC стандарттары бойынша келісімшарттармен жұмысты қоса алғанда, халықаралық және қазақстандық құқықты қолдана отырып, жобаны сүйемелдеуі тиіс екені көрсетілген.
Тендер талаптары қазақстандық, ағылшын және қытай құқығы бойынша мамандардың болуын көздейді. Құжаттарда қытай құқығы жөніндегі маманның бейінді білімі және халықаралық EPC-келісімшарттармен (Engineering Procurement Construction) жұмыс тәжірибесі болуы керек екені атап өтілген.
ТЕНДЕРГЕ ҚАНДАЙ КОМПАНИЯЛАР ҚАТЫСТЫ
Өтінімдерді қарау хаттамасына сәйкес, сатып алуға екі компания — «Unicase» ЖШС және GLF Law Firm Ltd. мен «GRATA Заңгерлік фирмасы» ЖШС консорциумы қатысты. Unicase компаниясы 610,5 млн теңге баға ұсынса, GRATA қатысуымен консорциум 749,1 млн теңге ұсынды.
Сонымен қатар, комиссия Unicase өтінімін қабылдамады. Қорытындыларды қайта қарау хаттамасында тексеру барысында мамандардың біреуінің біліктілігі және оның сот істеріне қатысуы туралы сәйкессіздіктер мен дәйексіз мәліметтер анықталғаны көрсетілген.
Осыдан кейін рәсімде іс жүзінде бір ғана қатысушы қалды — GLF Law Firm Ltd. мен GRATA консорциумы.
БАҚ ЫҚТИМАЛ БАЙЛАНЫСТАР ТУРАЛЫ НЕ ЖАЗАДЫ
Shyndyk.kz басылымы бұрын осы сатып алу туралы жазған болатын. Материалда GRATA заңгерлік фирмасының серіктесі «Самұрық-Қазына» өкілдігінің Бейжіңдегі басшысы Сәкен Мұратұлының жұбайы Гүлнұр Нұркеева екені айтылады.
Басылым ықтимал мүдделер қақтығысына назар аударады, алайда мемлекеттік органдардың бұл мәселе бойынша ресми қорытындылары келтірілмеген. Жарияланымда сондай-ақ тендер талаптары әлеуетті қатысушылардың санын шектеуі мүмкін екені атап өтілген.
МӘНМӘТІН
Өскеменде ЖЭО салу жобасы энергетика секторының ірі инфрақұрылымдық жобаларына жатады және FIDIC стандарттары қолданылатын халықаралық EPC-келісімшарттар арқылы жүзеге асырылады.
Тендерлік құжаттамада жобаны заңдық сүйемелдеу халықаралық құқықпен және ықтимал арбитраж дауларымен жұмысты көздейтіні көрсетілген.
Мұндай жобалар көбінесе шетелдік мердігерлер мен қаржы институттарының қатысуымен жүзеге асырылады, сондықтан заңдық сүйемелдеу бірнеше құқықтық юрисдикцияларды қамтуы мүмкін.
Әлеуметтік желілерде талқыланған қытай құқығы бойынша маман туралы талап қазақстандық және ағылшын құқығы бойынша заңгерлердің, сондай-ақ FIDIC келісімшарттарымен жұмыс тәжірибесінің міндетті түрде болуымен бірге көрсетілген.