Қытайдың Мемлекеттік валюта бақылау басқармасы (SAFE) шетелдік компаниялар желісі арқылы еуропалық елдердегі бірқатар сыни инфрақұрылым және жылжымайтын мүлік нысандарындағы үлестерді сатып алды. Корпоративтік және тіркеу құжаттарын зерттеген тергеу авторлары осындай қорытындыға келді.
ТЕРГЕУШІЛЕР НЕНІ АНЫҚТАДЫ
OCCRP деректері бойынша, Қытай орталық банкінің қарамағындағы және елдің валюта резервтерін басқаратын SAFE, сегіз еуропалық елдегі активтердегі үлестерді сатып алу үшін компаниялар желісін пайдаланған.
Журналистер Люксембургте тіркелген, ортақ директорлар мен мекенжайлармен байланысты 28 компанияны тапты. Тергеушілердің ақпараты бойынша, бұл құрылымдар соңғы иелері туралы мәліметтер жария түрде ашылмайтын Британдық Виргин аралдарындағы 7 компанияға тиесілі немесе бұрын тиесілі болған. Корпоративтік есептілік пен тіркеу құжаттарын талдағаннан кейін тергеу авторлары шетелдік құрылымдар SAFE мүддесі үшін әрекет еткен немесе оның бақылауында болған деген қорытындыға келді.
ТЕРГЕУДЕ ҚАНДАЙ АКТИВТЕР КӨРСЕТІЛГЕН
OCCRP хабарлағандай, соңғы 14 жыл ішінде осы корпоративтік құрылым арқылы ондаған активтердегі үлестер сатып алынған.
Испанияда SAFE жанама түрде басқа құрылым арқылы Мадрид аймағындағы жүздеген мың үй мен кәсіпорынға қызмет көрсететін Madrileña Red de Gas газ операторына тиесілі компанияның 33,75%-ын алды.
Ұлыбританияда ведомство Уэльсте және Шотландияда орналасқан үш жерүсті жел паркінде 49%-дан иеленеді. Францияда SAFE талшықты-оптикалық желілерді дамытатын және ірі қалалық деректер орталықтарымен жұмыс істейтін Vauban Infra Fibre компаниясының шамамен 1%-ын бақылайды.
Сонымен қатар, тергеу ведомствоға Уайт аралы мен Ұлыбританияның материктік бөлігі арасындағы паром қатынасына қызмет көрсететін компанияның 10,63% жанама түрде тиесілі екенін көрсетеді. Британдық жылжымайтын мүлік портфеліне сондай-ақ Бристоль мен Лестердегі сауда орталықтары және студенттік жатақханалар кіреді.
ТАҒЫ ҚАНДАЙ НЫСАНДАР АТАЛҒАН
Тергеу деректері бойынша, Бельгияда SAFE-пен байланысты құрылымдар Еуропалық комиссияны қоса алғанда, Еуропалық одақ (ЕО) мекемелері пайдаланатын ғимаратқа ие компаниядағы үлесті иеленеді. Басқа компания Бельгия федералды полициясының штаб-пәтерінің ғимаратына ие.
Еурокомиссияда ол пайдаланатын барлық ғимараттарға қатаң қауіпсіздік талаптары қолданылатынын хабарлады.
Польшада, тергеу авторларының айтуынша, SAFE 71 тіркеу жазбасында жер телімдерінің иелері немесе ұзақ мерзімді пайдаланушылары ретінде көрсетілген 9 компанияны жанама түрде бақылайды. Бұл аумақтарда, атап айтқанда, Amazon және DPD пайдаланатын логистикалық орталықтар орналасқан.
Амстердамда қытайлық ведомствоға Grand Hotel Krasnapolsky қонақ үйінің бір бөлігіне және бірнеше тұрғын үй ғимаратына ие компанияның 50% жанама түрде тиесілі.
САРАПШЫЛАР НЕ ДЕЙДІ ЖӘНЕ ТЕРГЕУ НЕГЕ МАҢЫЗДЫ
Басылым сұхбат алған сарапшылар меншіктің мөлдір емес құрылымы, әсіресе энергетика, байланыс және басқа да стратегиялық салаларға қатысты болғанда, тәуекелдер тудыруы мүмкін екенін атап өтті.
Сонымен қатар, тергеу авторлары шетелдік және көп деңгейлі корпоративтік құрылымдарды пайдаланудың өзі заң бұзушылық болып табылмайтынын атап көрсетеді. Анықталған жағдайлардың көпшілігінде SAFE-ке ведомствоға тиісті нысандарды тікелей басқару мүмкіндігін бермейтін азшылық үлесі тиесілі.
НЕГЕ ИЕЛЕРДІ АНЫҚТАУ ҚИЫНДАДЫ
2022 жылы ЕО Соты иелерінің жеке өміріне қол сұғылмаушылық құқығына сілтеме жасап, компаниялардың түпкілікті иелерінің тізілімдеріне еркін қол жеткізу талабын жойды. Осыдан кейін, материал авторлары атап өткендей, журналистер мен жұртшылыққа еуропалық компаниялар мен жылжымайтын мүлік нысандарының нақты иелерін анықтау айтарлықтай қиындады.
Фонд-бюро расследования коррупции