Астанада блогерлер Ерболат Жанабылов пен Эльмира Төлегенованың ісі бойынша сот процесі басталды. Прокуратура ерлі-зайыптылар онлайн-курстарды сатып, іс жүзінде азаматтардың ақшасын ұтыс ойындарына, оның ішінде автокөлікті ұтып алуға тартқанын мәлімдейді. Тергеу нұсқасы бойынша, мұндай схема заңсыз лотерея қызметінің белгілеріне ие болған.
ПРОКУРАТУРА СОТТА НЕ МӘЛІМДЕДІ
2026 жылғы 16 наурызда прокурордың аға көмекшісі Олжас Хайруллаев айыптау актісін оқып, оны жариялау 30 минуттан астам уақыт алды, деп хабарлайды Zakon.kz.
Айыптау нұсқасы бойынша, Ерболат Жанабылов пен Эльмира Төлегенова онлайн-курстарды сатқан, алайда іс жүзінде сатып алушыларға автокөлік пен ақша сомаларын қоса алғанда, ұтыс ойындарына қатысу мүмкіндігін ұсынған.
Прокурор Қазақстан Республикасының «Лотереялар және лотерея қызметі туралы» Заңына сілтеме жасады, оған сәйкес ел аумағында лотереяларды тек лотерея операторы немесе тіркелген агент өткізе алады.
Тергеу деректері бойынша, Жанабылов пен Төлегенованың құмар ойын бизнесі және лотереялар саласындағы қызметке лицензиясы жоқ. Бұл ҚР туризм және спорт министрлігінің құмар ойын бизнесі және лотереяларды реттеу комитетінің жауабымен расталады.
Сондай-ақ, айыптау тарапының мәлімдеуінше, ұтыс ойындарына қатысу шарттары жария офертада көрсетілмеген:
- ұтыс ойынын өткізу тәртібі көрсетілмеген;
- жеңімпаздарды анықтау критерийлері болмаған;
- қатысудың айқын ережелері белгіленбеген.
СОТТАЛУШЫЛАР КІНӘЛЕРІН МОЙЫНДАЙ МА
Судья сотталушылардан кінәлерін мойындайтындарын сұрады.
Ерболат Жанабылов кінәні мойындау туралы сұраққа әзірге жауап бермейтінін және өз ұстанымын кейінірек ұсынатынын хабарлады.
"Қазіргі кезеңде мен бұл сұраққа жауап беруден бас тартамын, себебі менің қорғаушыммен біздің өз ұстанымымыз бар, оны біз жауап алу кезінде – барлық куәлардан жауап алынып, іс материалдары зерттелгеннен кейін баяндағымыз келеді. Тек осы жағдайда ғана мен бұл мәселе бойынша пікір білдіре аламын", – деп қосты Эльмира Төлегенова.
ТЕРГЕУ НҰСҚАСЫ БОЙЫНША СХЕМА ҚАЛАЙ ЖҰМЫС ІСТЕГЕН
Прокурордың айтуынша, жарнамалық науқан блогерлердің Instagram желісіндегі жеке парақшалары арқылы жүргізіліп, онда ұтыс ойындары мен автокөлік ұту мүмкіндігі көрсетілген.
Айыптау актісінде көрсетілгендей, бір бейнежазбада 5 мың теңгеден 2 млн теңгеге дейінгі жүлде секторлары, сондай-ақ автокөлік секторы бар барабан көрсетілген.
Алайда тергеу ұту ықтималдығы бейнероликтерде жасалған әсерден айтарлықтай төмен болған деп есептейді.
Іс материалдарына сәйкес, барабан параметрлері өзгеруі мүмкін болған:
- 5 мың теңге номиналды жүлде жүлде қорының шамамен 85,5% құраған,
- бұл дәл осы сектордың түсу ықтималдығын айтарлықтай арттырған.
Прокурор айыпталушылардың ұтыс ойыны механизмінің параметрлерін өзгертуге техникалық мүмкіндігі болғанын және мұндай әрекеттердің салдарын түсінгенін мәлімдеді.
СОТҚА ДЕЙІНГІ ТЕРГЕУ НЕНІ АНЫҚТАДЫ
Тергеу сондай-ақ автокөлікті ұтып беру туралы ақпаратты тексерген.
Прокурордың сөзінше, блогерлер акцияға қатысушыға 11-ші автокөліктің тапсырылғаны туралы жария түрде мәлімдеген. Алайда тергеу барысында:
- автокөлік бейнематериалда тек бір рет көрсетілген;
- оның болуы және жеңімпазға беруге дайындығы құжаттармен расталмаған;
- тергеу автокөліктің тапсырылған фактілерін анықтамаған.
Сараптама қатысушылардың ақшасы автокөліктер мен басқа да жүлделерді сатып алуға жұмсалғанын анықтады.
ІСТЕ ҚАНДАЙ СОМА КӨРСЕТІЛГЕН
Сараптама деректері бойынша, жобаға қатысты шоттарға 247 млн 653 мың теңге түскен.
Тергеу Ерболат Жанабылов пен Эльмира Төлегенова бірлесіп әрекет еткен, ал жобаның қызметі 2025 жылғы 18 тамыздан 13 қазанға дейін жүргізілген деп есептейді.
Сот талқылауы жалғасуда. Жариялау кезінде соттың түпкілікті шешімі шығарылмаған.