(2 наурыз 2026 | Дереккөз: Ұлттық банктің баспасөз қызметі)
Бір жыл ішінде қазақстандықтардың зейнетақы жинақтары екі триллион теңгеден астам инвестициялық кіріс алды. Реттеушіде қысқа мерзімді көрсеткіштер валюта бағамдары мен қаржы құралдары құнының ауытқуына байланысты өзгеруі мүмкін екенін атап өтеді.
БІР ЖЫЛДАҒЫ КІРІС
Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі (ҚРҰБ) деректері бойынша 2025 жылғы ақпаннан 2026 жылғы қаңтарға дейінгі кезеңде инвестициялық қызмет пен қаржы құралдарының нарықтық құнының өзгеруі нәтижесінде қалыптасқан зейнетақы активтері бойынша есептелген инвестициялық кіріс шамамен 2,28 трлн теңгені құрады. Осы кезеңдегі кірістілік — 9,74%.
ҚРҰБ қысқа уақыт аралығындағы нәтижелер активтерді басқарудың толық көрінісін көрсетпейтінін, себебі қаржы құралдарынан түсетін кірістер мен валюталық ауытқулар көрсеткіштерге айтарлықтай әсер етуі мүмкін екенін атап көрсетеді.
ЖАЛПЫ КӨРСЕТКІШТЕР
Жинақтаушы зейнетақы жүйесі 1998 жылы іске қосылғаннан бері жиынтық инвестициялық кірістілік 1 173,15% құрады, ал сол кезеңдегі инфляция 952,32% болды.
Зейнетақы активтері Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорында (БЖЗҚ) 2014 жылы біріктірілгеннен кейін таза инвестициялық кіріс 13,99 трлн теңгені құрады.
Жүргізілген төлемдерді ескере отырып, оның салымшылардың зейнетақы жинақтарының жалпы көлеміндегі үлесі 41,5% құрайды.
ЖИНАҚТАРДЫ БАСҚАРУ
Салымшылар зейнетақы жинақтарының бір бөлігін жеке басқарушыларға инвестициялық портфельді басқаруға бере алады:
- міндетті зейнетақы жарналары есебінен қаражаттың 50% дейін;
- ерікті зейнетақы жарналары есебінен қаражаттың 100% дейін.
Жеке басқарушылардың инвестициялық декларациялары құралдардың кеңірек тізбесін көздейді, бұл ретте мұндай инвестициялар бойынша тәуекел деңгейі жоғары.
КЕПІЛДІКТЕР ЖӘНЕ АҚПАРАТҚА ҚОЛ ЖЕТІМДІЛІК
Қазақстанда инфляцияны ескере отырып, ҚРҰБ басқаруындағы міндетті зейнетақы жарналарының сақталуына кепілдік қолданылады. Жеке кезеңде кірістілік төмендеген жағдайда, төлемдерге құқық туындаған кезде айырманың өтемақысы мүмкін.
Инвестициялық кіріс туралы ақпарат салымшыларға БЖЗҚ сайтындағы жеке кабинетте және қордың мобильді қосымшасында қолжетімді.