(16 ақпан 2026 | Дереккөз: ҚР Жоғары аудиторлық палатасының баспасөз қызметі)
Қазақстанда объектілерді салу мен жөндеуге бюджет қаражатын жұмсау бақылауы күшейтілді. Мемлекеттік аудит жүргізілгеннен кейін Қазақстан Республикасы Жоғары аудиторлық палатасының (ЖАП) ұсынымы бойынша бюджет ережелеріне өзгерістер енгізілді.
Тексеру Ұлттық қордан 2019–2021 жылдарға берілген нысаналы трансферттерді пайдалануға қатысты болды. Оның қорытындысы бойынша қаржы министрлігіне орындалған жұмыстарды растау және төлемдерді жүргізу тәртібін қайта қарау тапсырылды.
ҚАНДАЙ ҚҰЖАТТАР ЕНДІ МІНДЕТТІ
Жаңа талаптарға сәйкес, құрылыс, реконструкция және күрделі жөндеуге байланысты мемлекеттік сатып алу бойынша жұмыстарды төлеу кезінде мемлекеттік мекемелер:
- мемлекеттік сатып алу веб-порталында қалыптастырылған және басшының ЭЦҚ-мен қол қойылған орындалған жұмыстар актісінің негізінде төлемге электронды шотты ресімдеуге;
- егер шарт жобалық-сметалық құжаттаманы қамтыса, аванстан кейін төлем кезінде қосымша кешенді ведомствоаралық сараптаманың оң қорытындысының (ЖСҚ немесе ТЭН бойынша) сканын ұсынуға міндетті.
Түпкілікті есеп айырысуға қатысты жеке талап: мердігер барлық жұмыстар аяқталғаннан және қазынашылық органына заңнамаға сәйкес ресімделген объектіні пайдалануға беру актісін ұсынғаннан кейін ғана түпкілікті төлем алады.
ЕСКІ ШАРТТАР ҮШІН НЕ ӨЗГЕРДІ
2025 жылғы 1 қаңтарға дейін тіркелген шарттар бойынша қазынашылықтың бақылау шотындағы қаражат қалдықтары объект пайдалануға берілгеннен кейін ғана бас мердігерге аударылады. Төлем тапсырмасына тиісті актіні қоса беру қажет.
Сондай-ақ төлемдерді растау үшін құжаттар тізбесі нақтыланды:
- тауарлар бойынша — шот-фактура немесе лизингтік төлемдер кестесі;
- жұмыстар мен қызметтер бойынша — орындалған жұмыстар немесе көрсетілген қызметтер актісі (егер мұндай актілер көзделсе).
Барлық құжаттар жеткізушінің ЭЦҚ-мен қол қойылуы керек. Қағаз түрінде ұсынылған кезде уәкілетті басшының қолы және мекеменің мөрі қажет.
ҚАЗЫНАШЫЛЫҚ АТҚАРУДЫҢ ЖАҢА РӘСІМДЕРІ
2026 жылдан бастап қаржы министрінің 2025 жылғы 27 маусымдағы бұйрығымен бекітілген бюджетті қазынашылық атқару рәсімдері күшіне енді. Оларда растайтын құжаттар мен төлемдерді жүргізу тәртібіне ұқсас талаптар бекітілген.
Осылайша, сипатталған талаптардан туындайтындай, құрылыс келісімшарттары бойынша бюджет қаражаты заңнамаға сәйкес расталған және ресімделген құжаттар болған жағдайда ғана аударылады.
ӨЗГЕРІСТЕР НЕ ҮШІН ЕНГІЗІЛДІ
ЖАП материалдарынан көрініп тұрғандай, түзетулер құрылыс және жөндеу кезінде негізсіз төлемдер мен бұзушылықтар тәуекелін төмендетуге бағытталған. Жаңа ережелер төлемді нақты орындалған жұмыстарды растаумен және объектіні пайдалануға берумен тікелей байланыстырады.