(6 қаңтар 2026 | Дереккөз: Қаржылық мониторинг агенттігі)
Зейнетақы жинақтарын жалған стоматологиялық қызметтер арқылы шығару ісі бойынша тергеу ондаған клиникалар мен жүздеген миллиард теңгеге жетті. Қаржылық мониторинг агенттігінің (ҚМА) нұсқасы бойынша, ресми шарттар мен жалған медициналық құжаттар азаматтардың қаражатын қолма-қол ақшаға айналдыру үшін пайдаланылған, ал зейнетақы төлемдерін алған адамдардың өздері қылмыстық қудалауға жатпайды.
СХЕМА ҚАЛАЙ ЖҰМЫС ІСТЕДІ
ҚМА деректері бойынша, зейнетақы жинақтары стоматологиялық қызметтер көрсету туралы формальды шарттар жасасу арқылы шығарылған. Содан кейін жалған медициналық құжаттар ұсынылып, олардың негізінде Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қорынан (БЖЗҚ) қаражат алынған.
Күдіктілер жәрдемдескені үшін алынған сомалардан 10%-дан 20%-ға дейін заңсыз сыйақы ұстап қалған.
АУҚЫМЫ МЕН ҚАТЫСУШЫЛАР
Тергеу нұсқасы бойынша, қылмыстық схемаға 42 стоматологиялық клиника тартылған. Шығарылған қаражаттың жиынтық көлемі 200 млрд теңгеден асқан.
Күдіктілер алған кірістерге элиттік жылжымалы және жылжымайтын мүлік сатып алған, сондай-ақ жасыру мақсатында үшінші тұлғаларға ресімдеп, жаңа стоматологиялық клиникалар ашқан деп хабарланады.
БҰҒАУ ШАРАЛАРЫ ЖӘНЕ МЕДИЦИНА ҚЫЗМЕТКЕРЛЕРІНІҢ РӨЛІ
Тергеулер аясында 11 күдікті 2 ай мерзімге қамауға алынды, үшеуіне қатысты үй қамағы түріндегі бұғау шарасы таңдалды.
ҚМА жеке атап өткендей, медициналық мекемелердің дәрігерлері жүйелі заңсыз сыйақылар үшін дәрігерлік-кеңес комиссияларының жалған қорытындыларын берген. Олар алған қаражаттың жалпы сомасы 30 млн теңгені құрады.
АЗАМАТТАРДЫҢ ҚҰҚЫҚТЫҚ МӘРТЕБЕСІ
ҚМА атап өтеді: өздерінің зейнетақы аударымдарын алған азаматтар қылмыстық қудалау аясында емес. Фактілер бойынша бірқатар сотқа дейінгі тергеулер басталды. Өзге ақпарат, ҚР ҚІЖК-нің 201-бабына сәйкес, жариялануға жатпайды.
Еске сала кетейік, 2025 жылғы қыркүйекте Атырау облысында ҚМА БЖЗҚ-дан зейнетақы жинақтарын алуға жәрдемдесіп, жалған құжаттар ресімдеген бес қылмыстық топтың қызметін тоқтатты.
Схема ұйымдастырушылары Атырау, Астана, Алматы, Шымкент, Ақтау және еліміздің басқа да өңірлерінде орналасқан делінген 30-дан астам стоматологиялық клиниканы пайдаланғаны хабарланды. Қаражатты қолма-қол ақшаға айналдыру үшін қылмыскерлер 226 «дропперді» тартқан.