Қазақстандық Eurasian Natural Resources Corporation (ENRC) британдық Ірі алаяқтыққа қарсы күрес бюросымен (SFO) бітімгершілік келісім жасасып, көпжылдық сот дауын аяқтады. Компания 290 млн доллардан астам өтемақы талап еткен, алайда келісім бойынша төлем мөлшерін тараптар жарияламады.
ДАУ НЕМЕН АЯҚТАЛДЫ
Британдық сыбайлас жемқорлыққа қарсы Spotlight on Corruption ұйымы хабарлағанындай, ENRC мен SFO талаптарды соттан тыс тәртіппен реттеуге келісті. Келісімге Dechert заң фирмасы мен оның бұрынғы серіктесі Дэвид Нил Джеррард та қатысты.
Келісім өтемақы мөлшері туралы жеке сот шешімінсіз істі аяқтауға мүмкіндік берді. ENRC нақты қанша алатыны белгісіз, өйткені мәміленің қаржылық шарттары құпия болып қалды.
ENRC НЕЛІКТЕН ӨТЕМАҚЫ ТАЛАП ЕТТІ
Бастапқы істің мәні ENRC-ге қатысты SFO-ның 2013 жылдан 2023 жылға дейін жалғасқан қылмыстық тергеуі болды. Британдық ведомство компанияның тау-кен активтеріне, соның ішінде Конго Демократиялық Республикасындағы активтеріне қатысты сыбайлас жемқорлық пен ықтимал парақорлық күдіктерін тексерді.
2023 жылы Англия және Уэльс Жоғарғы соты SFO тарапынан бұзушылықтарды анықтады. Атап айтқанда, сот ведомствоның ENRC-нің бұрынғы заң кеңесшісінен оның жариялауға құқығы жоқ ақпаратты алғанын мойындады.
Тергеу айып тағылмай аяқталды. ENRC сыбайлас жемқорлыққа қатысын жоққа шығарды, кейіннен ведомствоның әрекеттері мен тергеуге байланысты мән-жайлардан туындаған залалды өтеуді талап етті.
ІС НЕЛІКТЕН СОТТА АЯҚТАЛМАДЫ
2026 жылдың наурызында Ұлыбританияның Жоғарғы соты SFO мен Dechert-ке бұрын шығарылған шешімге қарсы одан әрі шағымдануға рұқсат бермеді. Осыдан кейін ENRC өтемақы алуға ұмтылуды жалғастырды, талап мөлшері 290 млн доллардан асты.
Алайда сот залал сомасы туралы жеке шешім шығармады. Нәтижесінде тараптар дауды бітімгершілік келісім арқылы реттеді.
ТАЛҚЫЛАУ ҚАНША ТҰРДЫ
SFO-ның 2025/26 қаржы жылындағы жылдық есебінде ведомство ENRC ісіне байланысты заңдық шығыстарға шамамен 15 млн еуро резервтеді. Бұған дейін SFO 2025 жылдың қаңтарына қарай азаматтық іс жүргізу шығыстары 21,1 млн еуродан асқанын хабарлаған болатын.
SFO келісімнің жасалғанын растап, қазіргі ведомство ENRC-ні тергеген құрылымнан айтарлықтай өзгеше екенін атап өтті.
Фонд-бюро расследования коррупции