Қашаған кен орны ауданында дрейфтеген үлкен мұнай дағы туралы хабарламалар Каспий теңізінде рас емес болып шықты. Оның үстіне, ақпарат шетелден таратылған.
Еске салайық, бұған дейін «Глобус» эколого-құқықтық бастамалар орталығының атқарушы директоры Галина Чернова хабарлағандай, Каспий теңізіндегі Қашаған кен орны ауданында мұнай төгілген. Оның айтуынша, төгілу ауданы шамамен 7 шаршы шақырымды құраған.
БАҚ норвегиялық «Upstream» басылымына сілтеме жасап жазғандай, мұнайдың ағуы туралы жалған хабарлама алғаш рет ресейлік «Лоретт» ЖШҚ компаниясына қатысты белгісіз Telegram-арнада жарияланған. Айта кетейік, «Лоретт» өзінің айлық есебінде Қашағандағы «төгілу» Каспий теңізіндегі соңғы кездегі ең ірі мұнай ағуы болғанын жазған.
Бұл ақпаратты қазақстандық эко-белсенді Галина Чернова қолға алған. Алайда, журналистер оған түсініктеме сұрағанда, ол ресейлік компанияға сілтеме жасап, бұл сұрақтар оған қатысты емес екенін мәлімдеген.
_______________
Анықтама үшін: «Лоретт» ЖШҚ — Мәскеудің «Сколково» инновациялық орталығында тіркелген жеке компания. Жерді қашықтықтан зондтау спутниктерінен деректер қабылдау саласында жабдықтар мен технологиялар әзірлеумен айналысады.
Сонымен қатар, Атырау облысы экология министрлігінің департаменті «Лоретт» ақпаратын растамады. Ведомство жедел тексеру жүргізді, бірақ Қашағанда мұнай төгілуінің ізін таппады. Қашаған операторы, North Caspian Operating Company N.V. (NCOC) консорциумы да ресейлік компания жариялаған ақпаратты жоққа шығарды.
Журналистердің пайымдауынша, Қашағандағы нақты мұнай ағуы NCOC мен оның шетелдік инвесторлары арасындағы қарым-қатынасты қиындатып, кен орны операторы мен Қазақстан билігі арасында алауыздық тудыруы мүмкін еді.
Бұған дейін NCOC компаниясы ҚР экология министрлігінің қоршаған ортаны қорғауды бұзу туралы талап арызы бойынша сотта жеңіліп қалған болатын. Экологиялық айыппұлдар сомасы 2,3 трлн теңгені ($5,1 млрд) құрады.
Сондай-ақ, кем емес қызықты жағдайлар тоғысы туралы хабарланады. Мәжіліс депутаттары күндер бұрын президент жанындағы мұнай-газ кеңесіне Қашағанның шетелдік акционерлеріне олардың үлестерін қазақстандық кәсіпорындардағы Ресейге қарсы санкциялар салдарынан тәркіленген ресейлік мұздатылған активтерге айырбастау туралы өтінішпен жүгінуді ұсынды.
«Ресей үшін бұл ұсыныс өте тиімді болар еді, бұны бастаманың авторларының өздері де жасырмайды. Іс жүзінде РФ Қазақстанның ірі мұнай-газ кен орындарына тегін бақылау алар еді. Мемлекеттік органдар бұл ұсынысты әзірге ресми түрде түсініктеме берген жоқ», - делінген хабарламада.
Фонд-бюро расследования коррупции