2026 жылдың басынан бастап ФБРК Қазақстандағы эпизоотиялық жағдайды бақылап отыр: мал аурулары, ақбөкендердің және басқа да жабайы жануарлардың қырылуы туралы хабарламалар. Біздің редакция ауыл шаруашылығы министрлігіне және экология және табиғи ресурстар министрлігіне ресми сұраулар жолдады. Салалық ведомстволардың ресми жауаптарын талдау уақыты келді.
АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ МИНИСТРЛІГІНДЕ НЕ ДЕДІ
ФБРК сұрауы төрт негізгі сұрақты қамтыды: аусым белгілері бар ауру жағдайлары, зертханалық зерттеулер, инфекцияның түраралық берілуіне қарсы шаралар және ведомствоаралық өзара іс-қимыл туралы. 
Ведомствоның нұсқасы бойынша, ақбөкендерде аусым немесе оған ұқсас инфекциялардың жағдайлары тіркелмеген, ал мониторинг барысында жекелеген дараларда «депрессиялық жағдай» және «көп мөлшерде иксод кенелері» анықталған. Аусым қоздырғышы анықталмаған, түраралық берілу белгіленбеген.
«Қазіргі уақытта ақбөкендерден үй жануарларына аурудың түраралық берілуі туралы расталған деректер жоқ. Ақбөкендерден үй малына аурудың берілу қаупі ортақ жайылымда болған кезде туындайды. Батыс Қазақстан облысында ақбөкендердің ауру жағдайлары ауыл шаруашылығы жануарларының ауруымен эпизоотиялық байланысқа ие емес», - деп атап өтті ведомство.
Өз кезегінде, ведомствоаралық өзара іс-қимыл бекітілген хабарлау жоспарлары арқылы ұйымдастырылған. 
ЭКОЛОГИЯ МИНИСТРЛІГІНДЕ НЕ ДЕДІ
Экология министрлігінің Орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі комитеті өз жауабында табиғи биологиялық процестерді еске салды - қозылардың өлім-жітімі жылына 50–60%, ал күйіс кезеңінде аталықтардың 50% -ға дейін жетеді, және ұшаларды жою 2026–2027 жылдарға арналған ведомствоаралық жоспар бойынша жүргізілетінін хабарлады.
«Жануарлардың ұшаларын жоюды жергілікті атқарушы органдар комиссиялық түрде, ветеринариялық қызметтер, ішкі істер органдары, жергілікті атқарушы органдар, Батыс Қазақстан облыстық орман шаруашылығы және жануарлар дүниесі аумақтық инспекциясы, «Охотзоопром» ӨБ» РМҚК Батыс өңірлік филиалы, сондай-ақ «Бөкейорда» мемлекеттік табиғи резерватының өкілдерінің қатысуымен арнайы белгіленген орындарда жүзеге асырады», - деп растады министрлік.
БҰЛ НЕНІ БІЛДІРЕДІ
Екі жауап та «бәрі бақылауда» логикасымен жазылған және сол ведомстволардың өкілдерінің көпшілік алдындағы мәлімдемелерін сөзбе-сөз қайталайды. Сонымен қатар, бірде-бір құжатта зерттеу көлемі бойынша нақты сандар жоқ, қанша жануар тексерілгені және қаншасынан кене табылғаны көрсетілмеген. Ведомстволардың сөзін әлі де тексеру мүмкін емес, әсіресе оқиғалардың ресми нұсқасы жергілікті фермерлердің нұсқасынан айтарлықтай ерекшеленетінін ескерсек.Сондай-ақ, Париждегі Дүниежүзілік жануарлар денсаулығы ұйымының (ДДҰ) 93-ші Бас сессиясында Қазақстан аусымнан азат ел мәртебесін алғанын еске саламыз.
Бұл салалық ведомстволар үшін қаншалықты тартымды көрінсе де, қазіргі мәртебе тақырыпты жабуға ешқандай себеп емес. Керісінше, бұл азаматтарға эпизоотиялық мониторингтің қалай жұмыс істейтінін және оның нәтижелері Батыс Қазақстан облысындағы (БҚО) фермерлердің бақылауларымен неге сәйкес келмейтінін егжей-тегжейлі түсіндіру үшін ең қолайлы сәт шығар. Мәселе ведомстволардың бұл мүмкіндікті пайдалана ала ма, жоқ па, соған байланысты.
Осы аяда байқалмай қалған жаңалық одан да қызықтырақ көрінеді. Парижде салтанатты түрде мәртебе алудан біраз бұрын ауыл шаруашылығы министрлігінің ветеринариялық бақылау және қадағалау комитеті Ресейдің «әл-ауқатты өңірлерінен» қазақстандық аумақ арқылы тірі ауыл шаруашылығы жануарлары мен ет өнімдерінің транзитіне рұқсат берді. Дәл сол елде аусымның өршуі тіркелген болатын. Шешім «ветеринариялық тәуекелдерді бағалауды ескере отырып» қабылданған - кімнің және қандай критерийлер бойынша - ведомство түсіндірмеген.
Халықаралық мәртебе тек жетістіктерге ғана емес, сонымен қатар осы мәртебені күмән тудыруы мүмкін шешімдердің ашықтығына да міндеттейтініне назар аударған жөн шығар.
Егер сіздің шаруашылығыңыз «белгісіз аурудан» зардап шексе немесе сізде тақырып бойынша ақпарат болса, материалдарымызды @fund_kz_bot анонимді ботымызға жібере аласыз.