«Злобная татешка» Telegram-арнасының авторлары ҚР бұрынғы денсаулық сақтау министрі Ажар Гиният пен «СК-Фармация» ЖШС өкілдерінің мәлімдемелерінде қайшылықтар тапты.
Хабарланғандай, 2023 жылдың мамырында Ажар Гиният Қазақстанда тегін дәрі-дәрмекті 4 млн адам алғанын, бұл әрбір бесінші қазақстандық екенін мәлімдеді. Алайда сол уақытта «СК-Фармация» өкілдері мәлімдегендей, іс жүзінде тегін дәрі-дәрмекті 2 млн адам алған.
«Бірыңғай дистрибьютор арқылы сатып алу көлемінде де оң динамика байқалады, ол ақшалай көрсеткіште 14 есеге, ал атаулар саны – 2,2 есеге өсті. Орталықтандырылған сатып алудың арқасында дәрі-дәрмекпен 2 мыңнан астам медициналық ұйым және 2 млн-нан астам пациент қамтамасыз етіледі», - делінген хабарламада.
Сонымен қатар, 4 жыл бұрын денсаулық сақтау жүйесінде тегін дәрі-дәрмек алушылардың саны туралы қайшы деректер анықталғаны хабарланады. 2018 жылдың басында ресми құжаттар 3 млн адам туралы айтылған, ал бұл мақсаттарға арналған бюджет шамамен 120 млрд теңгені құраған.
«Дәрі-дәрмекпен қамтамасыз етуді толық цифрландыру есебінен, 2018 жылдың соңында тегін дәрі-дәрмек алушылар 2 млн болды, 1 млн – жалған алушылар еді», - дейді арна авторлары.
Осылайша, 2019 жылы тегін дәрі-дәрмек алушылардың іс жүзінде барлығы 2 млн ғана екені, ал оларға арналған бюджет әлдеқайда төмен - 90 млрд теңге екені анықталды.
«Нәтижесінде бюджет 30 млрд теңгеге қысқартылып, 1 миллион адам көлеміндегі жалған тегін дәрі-дәрмек алушылардан құтылды. 3 жыл өтеді, Гинияттың мәлімдемесі бойынша тегін дәрі-дәрмек алушылар 4 млн болды, яғни алушылар саны 100%-ға өсті, ал бюджет 260 млрд теңгені құрап, өсім 189%-ды құрады», - делінген хабарламада.
«Злобная татешка» арнасының авторлары сұрақ қояды: егер алушылар 2 млн болса, Гиниятта қосымша 2 млн адам қайдан пайда болды және 130 млрд теңге іс жүзінде қайда жұмсалды?
Еске салайық, бұған дейін Қазақстанда 1 шілдеден бастап дәрілік заттардың міндетті таңбалануын және қадағалануын енгізу жоспарланғаны хабарланған болатын. Сарапшылардың пікірінше, бұл отандық нарықтағы контрафактілік өнім мәселесін шешуге мүмкіндік береді.
Сондай-ақ, осыған дейін ҚР премьер-министрінің орынбасарына Medical Value Chain (MVC) компаниясының дәрілік препараттарды бақылау бағдарламасын енгізу туралы ұсыныс түскені белгілі болды. Алайда Қазақтелеком сарапшылардың пікірінше, шетелдік аналогынан айтарлықтай төмен өзінің тауарларды таңбалаудың ақпараттық жүйесін лоббиледі.
ФБРК редакциясы ұсынылған мониторинг бағдарламаларының қайсысы тиімдірек екенін анықтау үшін екі ақпараттық жүйеге де талдау жүргізді.
Фонд-бюро расследования коррупции