Астанада блогер Аида Джексенованы қалалық полиция департаментінің экстремизмге қарсы күрес бөліміне ресейлік орындаушылардың концертін ұйымдастырушы Алексей Пучков берген арыздан кейін шақырды. Ол ресейлік әртіс Тиматидің концертіне бойкот жариялауға шақырған жазбасы туралы: «Тиматидің концертіне билет сатып алмаңыздар. Соғысты демеушілік етпеңіздер» деп жазған.
Джексенова Facebook-тегі парақшасында жазады, арыз беруші бұл сөздерден ҚР ҚК 174-бабы («Әлеуметтік, ұлттық, рулық, нәсілдік, таптық немесе діни араздықты қоздыру») бойынша қылмыс құрамының белгілерін көрген.
Блогердің айтуынша, ол кеш үйде өткізудің орнына полицияға барған, онда үшінші қабатқа жаяу көтерілген, бұл жүктіліктің бесінші айында оңай болмаған.
Оның сөзіне қарағанда, кабинетте полиция қызметкерлері сыпайы түрде оған жарияланымды жою мүмкіндігін меңзеген. Құқық қорғаушыларға әсіресе «соғысты демеушілік ету» деген сөз тіркесі ұнамағаны атап өтіледі.
Ол сондай-ақ полицейлер басқа азаматтарға қатысты бұрынғы істерге сілтеме жасағанын, бірақ блогердің пікірінше, оның саяси мәлімдемесі бұл жағдайлармен салыстыруға келмейтінін мәлімдейді.
«Маған неге екені белгісіз, Катя Бивол мен Алика Мухамадиеваны мысалға келтірді. Дегенмен мен өзімнің саяси мәлімдемеммен қайдамын және бұл тұлғалар өздерінің балағаттауларымен қайда?» — делінген хабарламада.
Сонымен қатар, оның айтуынша, қызметкерлер Ресей тарапынан сұрау келген жағдайда тексеру бастауға міндетті екенін хабарлаған.
Джексенова мәдени іс-шараға және саяси ұстанымын білдіруге арналған оның жазбасы неліктен 174-баптың ықтимал бұзылуы ретінде түсіндірілуі мүмкін екеніне таңғалғанын айтты.
Ол мәтінде этникалық маркерлер, өшпенділік тілі, зорлық-зомбылыққа шақыру немесе ұлттық, діни немесе әлеуметтік белгілер бойынша балағаттаулар болмағанын атап өтеді.
Оның сөзіне қарағанда, жарияланым саяси ұстанымды білдіру және ҚР Конституциясында бекітілген пікір бостандығы құқығына сәйкес келетін нақты концертке бойкот жариялауға шақыру болып табылады.
Арыз берушінің уәждері туралы айта келе, Джексенова концерт ұйымдастырушысы жұртшылықтың сынын шектеуге ұмтылған болуы мүмкін деп болжайды. Ол ел азаматтарының келіспеушілікті білдіруге, соның ішінде шығармашылық іс-шараларға бойкот жариялау түрінде де құқығы бар екенін атап көрсетеді. Блогердің айтуынша, полиция продюсерлер мен сыншылар арасындағы жеке жанжалдарда қысым құралына айналмауы керек.
Джексенова жазбаны жою ниеті жоқ екенін, мұны принципті мәселе деп санайтынын мәлімдеді. Егер іс әрі қарай жалғасатын болса, блогер жалған арыз беру туралы қарсы арыз беру ниетін жариялап, әркім өз сөзі үшін заң аясында жауап беруі керек екенін атап көрсетті.
Өз жарияланымында Джексенова сондай-ақ ақпарат және қоғамдық даму министрі Аида Балаеваға жүгініп, оның журналистер мен БАҚ өкілдерін қорғаудағы бұрынғы жария ұстанымдарын еске салды.
Блогердің айтуынша, қазіргі жағдай тек оның жеке ісіне ғана қатысты емес: егер саяси бойкоттар экстремизм ретінде түсіндірілетін болса, ертең ұқсас мәлімдемелер журналистер мен басқа да азаматтық белсенділерге қатысты айтылуы мүмкін. Джексенова Балаевадан жағдайға назар аударуды және сөз бостандығы құқығын қорғауды қамтамасыз етуді сұрайды.