Англия және Уэльс Жоғарғы соты қазақстандық кәсіпкер Тимур Куанышевтің, оның жұбайы Альфия Аскардың және іске қатысты серіктесі Евгений Шленскихтің активтерін жаһандық тоқтатуды күшінде қалдырды. Шешім ресейлік ВТБ банкінің «Печоранефтегаз» компаниясының міндеттемелері бойынша талап арызына байланысты.
Сот материалдарына сәйкес, ВТБ 2019 жылғы «Печоранефтегазбен>» жасалған несие келісімі бойынша 7,19 млрд рубль (шамамен 41 млрд теңге) өндіріп алуды талап етеді. Банк сонымен қатар қарызды реттеу әрекеті кезінде жауапкерлердің дұрыс емес мәліметтер мен құжаттар ұсынғанын мәлімдейді. Бұл мәлімдемелер талапкердің ұстанымы ретінде келтірілген; материалдарда талаптардың мәні бойынша түпкілікті шешім шығарылғаны көрсетілмеген.
СОТ НЕ ШЕШТІ
Сот қолданыстағы активтерді жаһандық тоқтату туралы бұйрықтың параметрлерін қарады. Жауапкерлер мүлікті міндетті түрде ашу шегін £5 мыңнан £25 мыңға дейін көтеруді сұрады, алайда сот активтерді толық ашу қажеттігін көрсете отырып, бас тартты.
«Тоқтату туралы бұйрықтар әдетте жауапкерлерден активтерді ашуды талап етеді, себебі олар мұны істеуге асықпауы мүмкін. Ашу мұндай шаралардың әрекетінің маңызды бөлігі болып табылады», — деп көрсетілген сот материалдарында.
Сонымен қатар сот басқа өтінішхатты ішінара қанағаттандырды: талапкерге кепілдік сомасын £100 мыңнан £500 мыңға дейін ұлғайтуды және санкциялық лицензиялар болған кезде оны сотқа енгізуді міндеттеді. Активтерді тоқтату осы кезде күшінде қалды.
Сондай-ақ сот үшінші тарап талап ететін мүлікті бірден істен алып тастамады және активтердің тиесілігін нақтылау үшін жеке талқылау тағайындады.
ҚАНДАЙ АКТИВТЕР ҚАМТЫЛДЫ
«Курсив» деректері бойынша, шектеулерге шетелдік холдингтердегі құны шамамен $200 млн болатын үлестер, сондай-ақ Ұлыбритания мен Қазақстандағы жылжымайтын мүліктер ілікті.
Негізгі активтердің қатарында Andoro Trading Corp және PMG Holding GmbH үлестері, сондай-ақ жылжымайтын мүлік объектілері бар. Бұл ретте ВТБ сотқа активтер тізімінің толық емес болуы мүмкін екенін көрсетті — банктің мәлімдеуінше, онда кейбір шоттар мен компаниялардағы үлестер жоқ.
ІСТІҢ МӘНМӘТІНІ МЕН ТАРИХЫ
Материалдардан көрініп тұрғандай, 2024 жылғы шілдеде Тимур Куанышев пен Евгений Шленских «Печоранефтегаздың» бас компаниясындағы 25% үлесті сатып алып, ВТБ алдында кепілдік міндеттемелерге қол қойды.
2025 жылғы сәуірде компания несие бойынша мерзімі өткен қарызға жол берді, содан кейін банк сот рәсімдерін бастады.
Талап арыз ресейлік сотқа 2025 жылғы желтоқсанда берілді, содан кейін қамтамасыз ету шаралары — активтерді тоқтатуды қоса алғанда — DIFC (Дубай), Англия және Уэльсте де қабылданды.
Бұған дейін Ұлыбритания қазақстандық құрылымдарға қатысты шектеу шараларын қолданған болатын. Атап айтқанда, санкциялық тізімге Қазақстанда тіркелген бірқатар компаниялар, соның ішінде Kazstanex және басқа да кәсіпорындар енгізілді.