Белгісіз адамдар Telegram пайдаланушыларына қоңырау шалып, өздерін «Ақ жол» партиясының бұрынғы төрағасы Азат Перуашев ретінде таныстырып, жасанды интеллект (ЖИ) арқылы жасалған суреттерді пайдаланып, жалған материалдар таратуда. Саясаткер күмәнді аккаунттарды бұғаттауға шақырды.
ЖАЛҒАН ҚОҢЫРАУЛАР ТУРАЛЫ НЕ БЕЛГІЛІ
Азат Перуашев өзінің Telegram-арнасында оған және «Ақ жол» партиясына қатысты жалған материалдардың кезекті таратылуы туралы хабарлады.
Саясаткердің айтуынша, белгісіз адамдар әлеуметтік желілерде жалған парақшалар жасап қана қоймай, оның дауысына ұқсас дауысты пайдаланып Telegram арқылы қоңырау шалады. Перуашев дауыс ЖИ көмегімен жасалған немесе бұрмаланған болуы мүмкін деп болжады
ЖУРНАЛИСТЕРГЕ ОСЫНДАЙ ҚОҢЫРАУЛАР КЕЛГЕН
Бұған дейін «Әділ сөз» сөз бостандығын қорғау халықаралық қоры Қазақстандағы журналистерге Telegram арқылы белгілі журналистер мен БАҚ редакциялары ретінде таныстыратын аккаунттардан қоңыраулар келе бастағанын хабарлаған. Пайдаланылған есімдердің арасында — «КазТАГ редакциясы», Динара Егеубаева, Вадим Борейко және Амир Касенов.
Жауап бергеннен кейін алдын ала жазылған аудиохабарлама қойылады. Онда қаржылық көмек сұрауы, ақша немесе криптовалюта аударуды ұсынуы немесе жеке контентке қолжетімділігі бар жабық қауымдастықтарға шақыруы мүмкін.
ҚОҢЫРАУДЫ ҚАЛАЙ ТЕКСЕРУ ЖӘНЕ ДӘЛЕЛДЕРДІ САҚТАУ КЕРЕК
«Әділ сөз» ақша аудармауға, жеке деректер мен растау кодтарын хабарламауға, күмәнді хабарламалардағы сілтемелерге өтпеуге кеңес береді. Қоңырау шалушының жеке басын басқа байланыс арнасы арқылы тексеру керек — мысалы, журналистің немесе редакцияның белгілі нөмірі арқылы не ресми аккаунты арқылы байланысу.
Сондай-ақ қор аккаунт деректерін, соның ішінде username мен идентификаторды тіркеуді, төлем деректемелері мен криптоәмияндардың скриншоттарын сақтауды, ал әңгіме мазмұнын басқа құрылғыға жазуды ұсынады. Қордың заңгері Сергей Уткин динамикті қосып, қоңырауды аудио немесе видеоға жазуды ұсынады.
Күмәнді аккаунтқа Telegram-да шағымдануға болады. Ықтимал құқықбұзушылық туралы eOtinish арқылы немесе 102 нөміріне қолда бар дәлелдерді қоса отырып хабарлауға болады.
КОНТЕКСТ
Бұған дейін Азат Перуашев мәлімдеген болатын, белгісіз адамдар Exclusive․kz басылымының дизайнын көшіретін сайттар арқылы ол туралы жалған материал таратуда. Редакция осындай кемінде үш ресурстың бар екенін растап, жарияланымды өзі орналастырмағанын мәлімдеді.
Кейінірек белгісіз адамдар «Ақ жол» партиясының әлеуметтік желілеріне де шабуыл жасағаны белгілі болды. 24 қыркүйекте Азат Перуашевтің WhatsApp аккаунты да бұғатталды.
Азат Перуашевке қарсы айыптаулармен жарияланымдар NEGE басылымының жалған Telegram-арнасында да пайда болды. Клон түпнұсқаның безендірілуін, соның ішінде жарияланымдар мен жазылушылар санын толығымен дерлік көшіреді.
2026 жылғы 28 қыркүйекте ішкі істер министрлігі (ІІМ) көрінеу жалған ақпарат тарату туралы қылмыстық істі тіркеді. Ішкі істер министрінің орынбасары Санжар Әділов тергеушілер биллинг деректерін зерттеп, клон-сайттардың иелерін анықтап жатқанын және бірнеше сот сараптамасын тағайындағанын хабарлады.
Фонд-бюро расследования коррупции