«Сұңқар» зымыран-тасығышының («Союз-5» жобасы) Байқоңыр ғарыш айлағынан бірінші сынақ ұшырылымы қайтадан кейінге шегерілді — енді ол 26 сәуірге дейінгі кезеңге белгіленді. Бұған дейін старт ай ортасына жоспарланған болатын, алайда қосымша техникалық тексерулерге байланысты мерзімдер өзгертілді.
ҰШЫРЫЛЫМ НЕГЕ ШЕГЕРІЛДІ
ҚазТАГ деректері бойынша, резервтік күндердің 13–16 сәуір аралығынан 26 сәуірге дейінгі кезеңге ауыстырылуы старт кешенінің жабдықтары мен зымыран-тасығыш жүйелерін қосымша тексеру қажеттілігіне байланысты.
«Қажетті тексерулер жүргізіліп, ескертулер жойылғаннан кейін Мемлекетаралық комиссия ұшырылым күні туралы шешім қабылдайды», — деп хабарлады ғарыш айлағындағы дереккөз.
ЖОБА ТУРАЛЫ НЕ БЕЛГІЛІ
«Бәйтерек» ғарыштық зымыран кешені — экологиялық қауіпсіз отын компоненттері бар зымырандарды ұшыруға арналған жерүсті инфрақұрылымын құруға бағытталған Қазақстан мен Ресейдің бірлескен жобасы.
Жоба 2004 жылы құрылып, ресми стартын 2005 жылы президенттер Нұрсұлтан Назарбаев пен Владимир Путиннің қатысуымен алды.
КОНТЕКСТ
Жобаны іске асыру мерзімдері бірнеше рет қайта қаралды: 2021 жылы ұшырылым 2023 жылға жоспарланса, 2023 жылы ол 2025 жылға шегерілді, ал 2025 жылы 2026 жылдың басында старт алатыны жарияланды.
Бастапқыда ұшырылым 27 наурызға жоспарланса, кейін мерзімдер 29 наурызға, одан кейін 3 сәуірге ауыстырылды. Кейінірек мерзімдер 13–16 сәуір аралығына ысырылды.
2026 жылдың қаңтарында ФБРК редакциясы жіберген ресми сұрауда жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігінен жобаның ағымдағы мәртебесі туралы сұраған. Ведомство 2025 жылдың ақпанынан бастап жабдықтар жеткізіліп, жазда сынақтар басталып, 2025 жылдың 11 қарашасында олардың кешенді кезеңі басталғанын хабарлады.
Ұшырылым күніне қатысты белгісіздік аясында жоба төңірегінде коммерциялық қызығушылық та қалыптасты. Наурыз айының соңында Instagram-да «Сұңқар» ұшырылымына «куәгер» болуды ұсынатын турдың жарнамасы табылды. Бұл жарнамаларда старт 27 наурызға көрсетілген, алайда іс жүзінде бұл мерзімде ұшырылым өтпеді.
Министрліктің мәліметінше, бірінші ұшырылымның нақты күнін сынақтар аяқталғаннан кейін Қазақстан-Ресей мемлекетаралық комиссиясы анықтауы тиіс. Жобаның сол кездегі құны 90,8 млрд теңгені құрады, оның 81,3 млрд теңгесі игерілген.
Фонд-бюро расследования коррупции