Астана қалалық қылмыстық істер жөніндегі ауданаралық сотында Перизат Қайрат пен оның анасы Гайни Алашбаеваға қатысты бас сот талқылауы өтіп жатыр, олар 3,5 млрд теңге көлемінде алаяқтық жасады деп айыпталуда. Судья Сабыржан Кәрімов журналистердің отырыстарға қатысуын шектеу туралы шешім қабылдады.
Ішінара жабық сот процесіне қарамастан, сот отырыстарының егжей-тегжейлері жұртшылықтың меншігіне айналуда. Процеске қатысуға БАҚ өкілдерінің 70-тен астамы тіркелді, алайда сотталушылар істе құпия ақпараттың болуына сілтеме жасап, жабық сот талқылауын талап етті.
Перизат Қайрат пен оның анасы Гайни Алашбаева не үшін айыпталып жатқанын осы сілтемеде оқыңыз.
НЕЛІКТЕН СОТ ІШІНАРА ЖАБЫҚ БОЛДЫ
Судья журналистерге өз шешімін түсіндірді. Сотталушылардың өтінішхаты бойынша сот жауап алу және дәлелдемелерді зерттеу кезінде жариялылықты шектеді. Кәрімов сотталушылар кез келген уақытта айғақ бере алатынын және сот БАҚ өкілдерін залдан шығару үшін үнемі үзіліс жариялауға мәжбүр болатынын атап өтті.
«Бұл ұзақ уақыт алады және процеске қатысушылардың назарын аударады», — деп түсіндірді судья, журналистерді залдан шығаруды және отырыстардың тікелей эфирлеріне тыйым салуды ұйғарып.
ҚОРДЫ ҚҰРУ ЖАЙЛЫ ЖАҢА МӘЛІМЕТТЕР
Айыптау қорытындысынан Перизат Қайраттың толық орта білімі жоқ екені белгілі болды. 2018 жылы ол Halyk қорын және пандемия кезінде танымал болған birgemiz.kz платформасын құрды.
Тергеу 2021 жылғы 14 қыркүйекте Қайраттың құрылтай жиналысының хаттамасын бұрмалап, он адамның орнына қол қойғанын анықтады. «Biz Birgemiz Kazakhstan» бірлестігін тіркеудің алғашқы әрекеті атауының бар ұйыммен сәйкес келуіне байланысты сәтсіз аяқталды. Содан кейін ол атауын «Biz Birgemiz Qazaqstan 2030» деп өзгертіп, жалған қолтаңбалары бар құжаттарды қайтадан тапсырды.
ҚАРЖЫЛЫҚ СХЕМА ЖӘНЕ ШЫҒЫНДАР
Прокурорлар ұрлық механизмін егжей-тегжейлі баяндады. 2021 жылғы қазаннан 2024 жылғы сәуірге дейін Қайрат өз атына үш банкте он шот және анасының атына бір шот ашқан. Жобаны ілгерілету үшін ол Instagram және Facebook-те жалпы аудиториясы 560 мыңнан астам жазылушысы бар парақшаларды жүргізген.
Ерекше назар жеке қажеттіліктерге жұмсалған шығындарға аударылды. 2024 жылғы сәуір-маусым айларында Қайрат қызметтік іссапар ретінде Қытай, Ресей, БАӘ және Ұлыбритания бойынша саяхаттау үшін туристік компанияға 12,6 млн теңге аударған. Тағы 3,3 млн теңге стоматологиялық клиникадағы емделуге кеткен, тіпті қайырмалдықтардан Netflix-ке жазылу ақысы төленген.
СӘНДІК БҰЙЫМДАРДЫ САТЫП АЛУ
Айыптау қорытындысы бойынша, ақшаны «жылыстатқаннан» кейін Қайрат қымбат мүлікті сатып алған. 2024 жылғы 25 мамырда ол 6,9 млн теңгеге Rolex сағатын, ал 27 мамырда 205 млн теңгеге Highvill Ishim Gold тұрғын үй кешенінен пәтерді қолма-қол ақшаға сатып алған.
Сондай-ақ автокөліктер сатып алынған: 80,2 млн теңгеге Lexus LX 600 және 77,2 млн теңгеге Mercedes-Benz S 450. Жеке мақсаттарға жұмсалған жалпы сома 2 млрд теңгеге жуық.
ЗИЯН КӨЛЕМІ
Айыптау нұсқасы бойынша, су тасқынынан зардап шеккендерге көмекке жиналған 2,08 млрд теңгенің тек 920 млн-ы схеманы жасыру үшін қайырымдылыққа жұмсалған. Қалған 1,9 млрд теңге айыпталушылардың жеке қажеттіліктеріне жұмсалған.
Қылмыстық іс 109 томнан тұрады. Екі айыпталушы да кінәсін мойындамайды және айғақ беруден бас тартады. Гайни Алашбаева үй қамауында отыр.
Фонд-бюро расследования коррупции