ФБРК редакциясы Қазақстан өңірлеріндегі 2024 жылғы ірі мемлекеттік сатып алуларды талдауға арналған материалдар сериясын жалғастырады.
Бүгін біздің назарымызда Ақмола облысы болды, мұнда спорт, инфрақұрылым және денсаулық сақтау салаларындағы келісімшарттар ең қымбатқа түсті. Олардың әрқайсысын егжей-тегжейлі қарастырайық.
ФУТБОЛДЫҚ ИНВЕСТИЦИЯЛАР: 1,35 МЛРД ТЕҢГЕ
2024 жылғы наурызда Ақмола облысының дене шынықтыру және спорт басқармасы "Оқжетпес" футбол клубымен 1,2 млрд теңге сомасына ірі келісімшарт жасасты. Қаражат командаларды Қазақстан Республикасының футболдан чемпионатына дайындауға және қатыстыруға жұмсалды. Қаржыландыру әйелдер командасы (77,4 млн теңге) мен Бірінші лига командасы (1,12 млрд теңге) арасында бөлінді.
Айта кетерлігі, 2024 жылғы қарашада Бірінші лига командасына арналған қызметтерді қосымша сатып алу 150 млн теңгеге жүргізілді. Екі мәміле де конкурс өткізбестен «бір көзден» қағидаты бойынша жасалды, бұл «Оқжетпестің» өңірдегі жалғыз кәсіби футбол клубы мәртебесімен негізделген. Мұндай тәжірибе облыстық клубтарды қаржыландыру кезінде стандартты болып табылады.
Келісімшарттар клубты кешенді қолдауды қарастырады: команда құрамын қалыптастырудан бастап, жаттығу процесін қамтамасыз етуге, өтінім жарналары мен іссапар шығындарын төлеуге дейін. Командалар үшін нақты спорттық көрсеткіштер белгіленді — маусым қорытындысы бойынша өз лигаларында алтыншы орыннан төмен емес.
Айта кету керек, футбол клубына салынған инвестициялар айтарлықтай нәтиже берді. 2024 жылы Көкшетаудан шыққан «Оқжетпес» Қазақстанның Бірінші лигасында өнер көрсетіп, турнир кестесінде бірінші орынды иеленіп, елеулі жетістікке жетті. Команда 28 матч өткізіп, 20 жеңіс, 3 тең ойын және 5 жеңіліс алды. Доп айырмашылығы 61 соғылған және 16 жіберілген голды құрады, бұл «Оқжетпеске» 63 ұпай әкелді. Осы нәтиженің арқасында клуб 2025 жылғы маусымға Қазақстан Премьер-лигасына жолдама алды.
2024 жылғы Қазақстан Кубогында «Оқжетпес» те қатысты, алайда команда турнирден шығып қалды, 1/8 финал кезеңінде "Астанадан" пенальти сериясында 8:9 есебімен жеңіліп. Дегенмен, 2024 жыл «Оқжетпес» үшін табысты болып, қазақстандық футболдың жоғарғы дивизионына қайта оралуымен ерекшеленді.
Қызықты дерек: тапсырыс беруші мен жеткізуші іс жүзінде өзара байланысты. «Оқжетпес» футбол клубы қызмет көрсетуге тапсырыс беруші болып табылатын сол дене шынықтыру және спорт басқармасының жанындағы мемлекеттік кәсіпорын болып табылады. Бұл өңірлік спорт командаларын қаржыландырудың стандартты схемасы.
ШАҒЫН АУДАНДЫ ЭЛЕКТРМЕН ЖАБДЫҚТАУ: 1 МЛРД ТЕҢГЕДЕН АСТАМ
2024 жылғы мамырда Көкшетау қаласының құрылыс бөлімі "Sinegor-Grain" ЖШС-нен Сарыарқа шағынауданына арналған электрмен жабдықтау желісін және трансформаторлық қосалқы станцияны сатып алды. Мәміле сомасы 1 млрд теңгеден асты. Жоба негізгі әлеуметтік нысандарды электр энергиясымен қамтамасыз етуге бағытталған: халыққа қызмет көрсету орталығы, емханалар, 280 орындық балабақша, 1200 оқушыға арналған мектеп және облыстық аурухана.
Жобаның техникалық сипаттамалары таңқаларлық: кемінде 20 км кабель желілері, қуаты кемінде 10 кВ электр желілері және 10/0,4 кВ екі трансформаторлы қосалқы станция. Жабдық 2023 жылы қазақстандық "Техпромресурс" компаниясында өндірілген. Айта кетерлігі, жылдық кепілдік кезінде жеткізу мерзімі небәрі 21 күнтізбелік күнді құрады.
Алайда, құжаттамада жеткізушіні таңдау рәсімінің бәсекеге қабілеттілігі және жоба құнының негіздемесі туралы ақпарат жоқ, бұл бюджет қаражатын жұмсау тиімділігін бағалауды қиындатады.
САНИТАРЛЫҚ-ЭПИДЕМИОЛОГИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТТЕР: 938,3 МЛН ТЕҢГЕ
Ақмола облысының санитарлық-эпидемиологиялық бақылау департаменті 2024 жылы кешенді санитарлық-эпидемиологиялық қызметтерді көрсетуге "Сараптаманың ұлттық орталығы" РМК-мен екі ірі келісімшарт жасасты.
2024 жылғы ақпандағы 1,07 млрд теңге сомасына бірінші келісімшарт кейін шамамен 30% - ға қысқартылды — 752,6 млн теңгеге дейін. Келісімшарт жыл соңына дейін зертханалық зерттеулерді, дезинфекцияны және дезинсекцияны қамтыды және "Қоғамдық денсаулық сақтау" бағдарламасы бойынша қаржыландырылды.
2024 жылғы қыркүйекте департамент сол жеткізушімен 185,7 млн теңге сомасына екінші келісімшарт жасасты. Қаражат табиғи ошақтар аумақтарында зертханалық өлшеулер мен ошақты дезинфекция жүргізуге бағытталды.
Екі келісімшарт та «бір көзден» жеңілдетілген рәсім бойынша жасалды. Сатып алудың таңдалған әдісі өңірдегі санитарлық-эпидемиологиялық қызмет жұмысының үздіксіздігін қамтамасыз ету қажеттілігімен негізделді.
Бірінші келісімшарт сомасының айтарлықтай төмендеуі, шамасы, бюджет шығыстарын оңтайландыруды және жыл ішінде қажетті қызметтер көлемін түзетуді көрсетеді. Екі жағдайда да жеткізуші Қазақстан Республикасында және Кеден одағы елдерінде рұқсат етілген тек сертификатталған құралдар мен жабдықты пайдалануға міндетті болды.
ҚОРЫТЫНДЫ
Ақмола облысының ірі мемлекеттік сатып алуларын талдау «бір көзден» сатып алу әдісінің басым екенін көрсетеді. Бұл әдіс санитарлық-эпидемиологиялық қызметтер жағдайындағыдай процестердің үздіксіздігін қамтамасыз ету қажеттілігімен немесе өңірдегі жалғыз кәсіби футбол клубы жағдайындағыдай жеткізушінің ерекше мәртебесімен негізделген.
«Оқжетпес» клубын қаржыландыру облыстық спорт командаларын қолдаудың жалпы қабылданған тәжірибесіне сәйкес келеді. Бұл жағдайда бюджеттік инвестициялар ақталды — команда ең төменгі жоспарды (алтыншы орыннан төмен емес) орындап қана қоймай, Бірінші лигада бірінші орынды иеленіп, келесі маусымға Премьер-лигаға жолдама алып, максималды нәтижеге қол жеткізді.
Сондай-ақ, санитарлық-эпидемиологиялық қызметтерге арналған келісімшарт сомасының айтарлықтай қысқаруы назар аудартады — бастапқы жоспарланғаннан үштен біріне дерлік, бұл жыл ішінде бюджеттік басымдықтардың түзетілгенін көрсетуі мүмкін.
Естеріңізге сала кетейік, бұған дейін Алматының ірі мемлекеттік сатып алулары туралы жазған болатынбыз. Астананың ең қымбат келісімшарттарымен толығырақ сілтеме бойынша танысуға болады.
Редакция мемлекеттік сатып алу саласындағы жағдайды бақылауды жалғастырады және келесі материалдарда еліміздің басқа өңірлерінің талдауын ұсынады.
Жалғасы бар...