Қазақстанда 1 шілдеден бастап дәрілік заттарды міндетті таңбалау және қадағалау енгізу жоспарлануда. Сарапшылардың пікірінше, бұл отандық нарықтағы контрафактілік өнім мәселесін шешуге мүмкіндік береді.
Telegram-арнасының «Нехабар» мәліметінше, 2023 жылы денсаулық сақтау министрлігінің медициналық және фармацевтикалық бақылау комитеті (МФБК) департаменті дәрілік заттар мен медициналық бұйымдардың айналымы саласындағы заңнама нормаларын бұзғаны үшін 894 әкімшілік хаттама жасап, 185 млн теңге көлемінде айыппұл салған.
Сонымен қатар, Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДСҰ) зерттеу нәтижелері бойынша дамушы елдердегі дәрілердің әрбір оныншы қаптамасы жалған екендігі хабарланады.
Сонымен бірге МФБК төрағасының орынбасары Алмагүл Кенжеханова таңбалауды енгізу дәрілердің түпкілікті құнына айтарлықтай әсер етпейтінін мәлімдеді.
«Дәрілік заттардың бағасы қаптама материалдарының құнына, дәрілік субстанцияның бағасына, көлік және баспа қызметтеріне және т.б. байланысты. Сондай-ақ валютаның құбылмалылығын, жыл сайынғы инфляцияны және дәрі құнына сөзсіз әсер ететін басқа да сыртқы факторларды жоққа шығаруға болмайды. Бірақ бұл жерде денсаулық сақтау министрлігі жылына екі рет көтерме және бөлшек сатуға арналған дәрілік заттардың шекті бағаларын бекітетінін түсіну маңызды, бұл өз кезегінде нарықтағы препараттардың құнын оңтайлы деңгейде ұстап тұруға және бағаның негізсіз өсуіне жол бермеуге мүмкіндік береді», - деп атап өтті Кенжеханова.
Белгілі болғандай, дәрілердің әрбір қаптамасына бірегей цифрлық кодтар «data matrix» енгізу жоспарлануда.
«Код өндірушілер туралы ақпаратты қамтиды, сонымен қатар препарат нарыққа шықпас бұрын өтетін барлық жолды көрсетеді. Осылайша, қазақстандықтар сатып алып жатқан дәрінің жалған емес екеніне көз жеткізе алады. Сондай-ақ таңбалау мен қадағалауды енгізу бюджет қаражаты есебінен сатып алынған және медициналық ұйымдарға түсетін препараттардың өткізілуін бақылауға мүмкіндік береді», - делінген хабарламада.
Бизнесте және медициналық ұйымдарда таңбалау препараттарды тұтыну статистикасын көруге мүмкіндік беретіні, бұл өз кезегінде дәрілік заттардың тапшылығына жол бермеуге көмектесетіні хабарланады.
Еске салайық, бұрын ҚР премьер-министрінің орынбасарына Medical Value Chain (MVC) компаниясының дәрілік препараттарды мониторингтеу бағдарламасын енгізу туралы ұсыныс түскені хабарланған болатын. Алайда, Қазақтелеком сарапшылардың пікірінше шетелдік аналогынан айтарлықтай төмен өзінің тауарларды таңбалаудың ақпараттық жүйесін лоббиледі.
ФБРК редакциясы ұсынылған мониторингтік бағдарламалардың қайсысы тиімдірек екенін анықтау үшін екі ақпараттық жүйеге де талдау жүргізген болатын.