Мәжіліс «Жасанды интеллект туралы» Заң жобасын және оған ілеспе кейбір заңнамалық актілерге енгізілетін түзетулерді бірінші оқылымда мақұлдады.
Bluescreen.kz деректеріне сәйкес, бұл Қазақстан тарихында жасанды интеллектіні (ЖИ) әзірлеу мен пайдалануды реттейтін алғашқы жүйелі құжат.
Атап айтқанда, заң жобасы аясында:
- ЖИ пайдаланудың құқықтық және ұйымдастырушылық негіздері айқындалады;
- ЖИ-жүйелерін әзірлеушілерге, пайдаланушыларға және иелеріне қойылатын талаптар белгіленеді;
- ЖИ тәуекел дәрежесі бойынша – ең төменгіден жоғарыға дейін жіктеледі;
- Ел аумағында толығымен автономды ЖИ-жүйелеріне тыйым салынады;
- Пайдаланушының саналы келісімінсіз, оның ішінде манипуляциялар мен пайдалану (жас, мүгедектік, әлеуметтік жағдай) арқылы ЖИ қолдануға тыйым салынады.
Сонымен қатар, заң жобасы Ұлттық жасанды интеллект платформасын құруды көздейді. Ол аспаптық ортаға айналып, оқыту үшін деректер кітапханаларына қол жеткізуді қамтамасыз етеді деп күтілуде. Сондай-ақ мемлекеттік және корпоративтік жүйелермен интеграциялау жоспарлануда.
Мемлекет сонымен қатар ЖИ саласының дамуын мыналар арқылы қолдауға ниетті:
- ғылыми-техникалық және тәжірибелік-конструкторлық жұмыстарды (ҒТТКЖ) қаржыландыру;
- білім беру бағдарламалары;
- халықаралық ынтымақтастық;
- жергілікті ЖИ-шешімдерін дамыту.
Бұдан басқа, заң жобасы мыналарға тыйым салады:
- адамның мінез-құлқына әсер ету кезінде оның келісімінсіз ЖИ қолдану;
- осалдықтарды – жас, мүгедектік, әлеуметтік жағдайды пайдаланатын ЖИ қолдану;
- әлеуметтік скоринг – адамдарды мінез-құлқы немесе сипаттамалары негізінде бағалау;
- адамдардың келісімінсіз олардың эмоцияларын талдау;
- егер заңды бұзса, ЖИ арқылы жасалған контентті құру және тарату;
- толығымен автономды ЖИ-жүйелерінің жұмысы.
Бұл ретте ЖИ келтірген залал үшін жүйенің иесі немесе операторы жауапты болады.
«Мұндай тәуекелдерді ерікті сақтандыру мүмкіндігі енгізіледі, бұл болашақта азаматтардың құқықтарын қорғаудың қосымша нысанына айналуы мүмкін», - делінген хабарламада.
Жобаны екінші оқылым қосымша түзетулер мен талқылаулардан кейін күтіледі.