Ыстық судың өшірілуі үйлердің жылу маусымына дайын еместігіне байланысты Астанада жүйелі мәселеге айналып отыр. Қошқарбаев көшесіндегі №80 үй мысалында ресми органдар мұндай өшірулердің механизмін және әртүрлі қызметтер арасындағы жауапкершілікті бөлуді түсіндірді. Анықталғандай, мәселе тұрғындар, басқарушы компаниялар және ресурс жеткізуші ұйымдар арасындағы күрделі өзара іс-қимыл жүйесінде жатыр.
Естеріңізге сала кетейік, Қошқарбаев көшесіндегі №80 үйдің тұрғындары жылу маусымына дайындыққа қаражаттың толық жиналмауына байланысты 17 шілдеден бастап ыстық сусыз қалды. Жұмыстарды орындаушы болып ЖК Azimut табылады, ол 1,2 млн теңгеден астам сомаға коммерциялық ұсыныс берді. Ақша ресми емес — аударымдар және қолма-қол ақша арқылы жиналды, бұл суды ұжымдық өшірудің заңдылығына қатысты сұрақтар туғызды.
«Астана-Жылутранзит» АҚ редакциямызға берген ресми жауабында өшіру аудандық әкімдіктің наряд-тапсырмасы бойынша жүргізілгенін растады. Компания «Жылу энергиясын пайдалану қағидаларына» сілтеме жасап, оған сәйкес жергілікті атқарушы органдардың нұсқамаларын белгіленген мерзімде орындамаған және жылу маусымына техникалық дайындық актісі болмаған жағдайда жылу энергиясын беру тоқтатылады деп түсіндірді.
«Көппәтерлі тұрғын үйдегі ЫСЖ жүйесі үйге ортақ болып табылады және технологиялық тұрғыдан жекелеген пәтерлерді өшіру немесе қосу мүмкін емес», — деп түсіндіреді ресурс жеткізуші ұйым.
Сонымен қатар, «Астана-Жылутранзит» АҚ қаражат жинауды ұйымдастыруға қатыспайтынын, бұл қызмет көрсетуші ұйымның құзыреті екенін атап өтті.
Аудандық әкімдік өз кезегінде, өшіруге дейін билік және ресурс жеткізуші ұйымдар өкілдерінің қатысуымен тұрғындардың жалпы жиналыстарын өткізу туралы хабарлады. Олардың деректері бойынша, 10 шілдеде өшіру туралы алдын ала хабарлама берілген.
Ресми емес қаражат жинауға қатысты билік түсініктеме берді: пәтер иелері жалпы жиналыстың шешімі бойынша ақша қаражатын жинауға құқылы. Ал «Астана-ЕРЦ» ЖШС арқылы жинау бір айдан екі айға дейін уақыт алады, 51% тұрғынның қолдауымен жиналыс хаттамасын талап етеді және банктік комиссиялармен қатар жүреді.
Әкімдік сондай-ақ өз өкілеттіктерінің шектеулі екенін атап өтті. Жергілікті өзін-өзі басқару туралы заңға сәйкес, аудандық биліктің ресурс жеткізуші ұйымдарға қатысты бақылау-қадағалау функциялары жоқ. Тұрғын үй қатынастарынан туындайтын даулар сот тәртібімен шешіледі.
Үйдегі ыстық су 25 шілдеде қажетті жұмыстар жүргізілгеннен кейін қалпына келтірілді, алайда тұрғындардың айтуынша, оларға барлық кемшіліктерді түпкілікті жою үшін 5 тамызға дейін мерзім берілген.
Осы уақытта Иле көшесіндегі №30/2 үйде ұқсас жағдай дамып жатыр, онда 100-ден астам отбасы ыстық сусыз қалды. Тұрғындардың айтуынша, 25 шілдеде жоспарлы өшіруден кейін олардың пәтерлерінде ыстық су пайда болмады. Себебі де сол — жылу торабын жөндеуге мақсатты жинақтың болмауы. Бұл істің ерекшелігі — үй мемлекеттік тұрғын үй қорына жатады және тұрғындар пәтер иелері болып табылмайды.
Алматы ауданының әкімдігі 29 шілдеге уәкілетті органдардың қатысуымен тұрғындармен қайта жиналыс тағайындады. Биліктің айтуынша, ыстық суды қосу барлық техникалық талаптар орындалғаннан кейін ғана мүмкін болады.
Тұйық шеңбер пайда болады: тұрғындардың кейбірі төлеуге дайын, кейбірі дайын емес, ал су бәріне бірден өшіріледі. Техникалық тұрғыдан басқаша мүмкін емес — жүйе бүкіл үйге ортақ. Заң бойынша ортақ мүлікті барлық меншік иелері күтіп-ұстауы керек, тіпті олардың бәрі жөндеуге ақша салуға дайын болмаса да. Нәтижесінде өз үлесін салған, бірақ қалғандары есептескенше күтуге мәжбүр адал тұрғындар зардап шегеді.