Қазақстан бойынша мамандандырылған ХҚО-ларда «Автомектеп» (АЖЖ) ақпараттық жүйесінің дерекқоры жаңартылуына байланысты жүргізуші куәлігіне емтихан қабылдауда жаппай проблемалар туындады.
ORDA деректері бойынша, жаңартылған жүйеде деректердің болмауына байланысты автомектеп түлектері теориялық және практикалық емтихан тапсыруға жіберілмейді. Хабарланғандай, бұл мәселе әсіресе шалғай аудандардың тұрғындарына қатты әсер етіп, олар жақын маңдағы мамандандырылған ХҚО-ларға дейін жүздеген шақырым жол жүруге мәжбүр болуда.
«14 қаңтар сағат 15:00-ден бастап біздің курсанттарымыз құжаттарды қабылдауды тоқтатты. Олардың кейбіреулері 500–700 шақырым жол жүріп өтті. Адамдар абдырап, не істерін білмейді. Ата-аналар ақшаны қайтаруды талап етіп, бізді дәрменсіздікте айыптауда. Мен 30 жыл бойы автомектепті басқарамын, бірақ мұндай былықты алғаш рет көріп отырмын!» – деді Балқаштағы оқу орталықтарының бірінің директоры Заир Кульчуков.
Қарағанды облысы бойынша «Азаматтарға арналған үкімет» КЕАҚ өкілдері әкімшілік полиция комитеті 13 қаңтардан бастап курсанттарды тек автомектептерді бітіргені туралы электронды куәліктер бойынша ғана қабылдау туралы нұсқау жібергенін мәлімдеді.
«Біз құжаттарды қабылдай бастадық, бірақ күндер мен нөмірлер бойынша ақаулар пайда болды. Олар дұрыс емес, себебі дерекқор жаңартылды және ол ескі (қағаз) куәліктерді қабылдамайды», - делінген хабарламада.
Белгілі болғандай, өткен жылдың қараша айында Қазақстандағы автомектеп басшылары әкімшілік полиция комитеті «Автомектеп» ақпараттық жүйесіне енгізу үшін курсанттар туралы мәліметтерді беруді бұйырған хат алған. Оқу орталықтарының әкімшілері келісілген мерзімде барлық ақпаратты бергендерін растайды, алайда олардың айтуынша, АЖЖ платформасы күдік тудырады.
«Менің ойымша, бәрін АЖЖ «Автомектеп» электронды дерекқорына енгізуге тырысуда. Жалпы, бұл жүйе бұйрыққа сәйкес болуы керек. Бірақ ол жеке ұйымға емес, ІІМ құрылымына тиесілі болуы тиіс. Жеке ұйым еш жерде тіркелмеген. Яғни, ІІМ жоғары жағында біреу қамқорлық жасап, жеке ұйымның мүддесін лоббирлеуде. Біз сегіз парақтан тұратын келісімшартты оқыдық. Құлдық келісімшарт. Олар шарттарды өзгертуге құқылы, біз ештеңе енгізуге құқылы емеспіз. Әр курсант үшін деректерді сақтау үшін мың теңгеден төлеуіміз керек, елестетесіз бе? Бұл тегін бағдарлама деген сөз болған еді. Кейін оларға төлемді көтеруге не кедергі?» - деп сұрақ қойды автомектеп директоры Ирина Биллер.
Өз кезегінде жүргізушілерді даярлау жөніндегі кәсіби бірлестіктің төрағасы Сергей Миронов жаңа жүйе сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін тудыруы мүмкін деп санайды.
Оның пікірінше, дерекқорға ешқашан оқымаған жалған курсанттарды енгізуі мүмкін. Бұл адамдар емтиханға жіберіліп, мектептер зардап шегеді.
Автомектеп басшыларының атап өтуінше, қазіргі уақытта электронды куәліктерді беру мүмкін емес, себебі ІІМ бұйрығымен тек қағаз құжаттар бекітілген.
Еске салайық, 2024 жылдың наурыз және сәуір айларында мамандандырылған ХҚО-ларда электронды жүйенің жұмысында ақаулар байқалған болатын. Бірінші оқиға өңірлердің жаңа уақыт белдеуіне көшуімен байланыстырылса, екіншісі «Азаматтарға арналған үкіметтің» мәлімдеуінше, ҚР ІІМ тарапынан болған еді.