Американдық компания Wabtec жалпы құны $405 млн (195 млрд теңгеден астам) болатын жаңа локомотивтерді «Қазақстан темір жолына» (ҚТЖ) сатуды жоспарлап отыр.
Orda.kz Business Wire-ге сілтеме жасап хабарлағандай, Wabtec бұл ҚТЖ-ның ескіріп бара жатқан локомотив паркін жаңарту үшін қажет екенін атап өтті.
«ҚТЖ Қытай мен Батыс арасындағы жүк тасымалы үшін маңызды буын болып табылады. Evolution сериясының бұл локомотивтері Транскаспий халықаралық көлік маршрутына түсетін өсіп келе жатқан жүктемені тиімді төмендету үшін тиімділікті, сенімділікті қамтамасыз етеді және қызмет көрсетуге үнемдеуге көмектеседі», - делінген хабарламада.
Жаңа локомотивтер экстремалды ауа райы жағдайында жұмыс істей алатыны және таулы жерлерге бейімделгені атап өтіледі. Сонымен қатар, олар техникалық қызмет көрсетусіз және жөндеусіз ұзақ уақыт жұмыс істей алады.
«Локомотивтерді американдық компания өз технологиялары бойынша шығарғанымен, оларды Қазақстанда, Астанадағы «Локомотив құрастыру зауыты» АҚ зауытында жинайтын болады», - делінген хабарламада.
Жаңа локомотивтерді жеткізу 2025 жылы басталады. Айта кетейік, ҚТЖ паркінде Evolution сериясының 451 локомотиві бар.
Белгілі болғандай, ҚТЖ локомотив паркін жаңарту туралы 2024 жылдың ақпан айында хабарланған болатын. Wabtec есептеріне сәйкес, «Локомотив құрастыру зауыты» АҚ енді толығымен американдық компанияның бақылауында.
«Бұған дейін Wabtec ресейлік «Трансмашхолдинг» АҚ (ТМХ) паритетімен акциялардың жартысына ие болған. «Трансмашхолдинг» санкцияларға байланысты Қазақстаннан кетті, бұл американдық компанияға оның кәсіпорындағы үлесін толығымен сатып алуға мүмкіндік берді. 2022 жылдың қыркүйегінде ҚТЖ Wabtec-пен өзара түсіністік туралы меморандумға қол қойды», - делінген хабарламада.
Еске салайық, маусым айында Жоғары аудиторлық палатасының (ЖАП) төрағасы Әлихан Смайылов ҚТЖ компаниясы міндеттемелерді орындауға қабілетсіз және несиелік тәуекелдің «қызыл» аймағында тұрғанын мәлімдеді. Ол 2024 жылдың басында компанияның қарызы 2,9 трлн теңге құрап, өсіп келе жатқанын атап өтті. Сондай-ақ, оның сөзі бойынша, жалпы қарыздың 45% немесе 1,3 трлн теңгесі бұрын қабылданған қарыз міндеттемелерін қайта қаржыландыруға жұмсалған.
Кейінірек көлік министрі Марат Қарабаев ҚТЖ-ның үлкен қарыздары туралы ақпаратты түсіндіріп. Ол 2020 жылдан бастап ұлттық компанияның табысты екенін айтты. Және бұрын шығынды кезең болғанын, ал 2,9 трлн теңге көлеміндегі қарыз мемлекеттің қаржы бөлмеуінен пайда болғанын мойындады.
Сонымен қатар, экономика және қаржы жөніндегі басқарушы директор «Самұрық-Қазына» АҚ Айдар Рысқұлов компания ЖАП мәлімдегендей, ҚТЖ-ның жоғарыда аталған қарызын сыни деп санамайтынын мәлімдеді.
Фонд-бюро расследования коррупции