В Қазақстанда ресми қоңырауларды таңбалау енгізілді, бұл абоненттерге банктер, компаниялар және басқа ұйымдардың өтініштерін ықтимал алаяқтық қоңыраулардан ажыратуға мүмкіндік береді. Сондай-ақ байланыс операторларына қатысты жаңа талаптар және телекоммуникация қызметтерін пайдаланушыларды қорғау бойынша қосымша шаралар қабылданды.
ҚАНДАЙ ӨЗГЕРІСТЕР ҚАРАСТЫРЫЛҒАН
Жасанды интеллект және цифрлық даму вице-министрі Досжан Мұсалиев Орталық коммуникациялар қызметінде (ОКҚ) өткен баспасөз мәслихатында Интернет желісіне қол жеткізу, IP-телефония және транкингтік байланыс қызметтерін тек лицензиясы бар операторлар ғана көрсете алатынын хабарлады. Оның айтуынша, бұл мұндай қызметтердің сапасын, сенімділігі мен қауіпсіздігін арттырады.
Сонымен қатар, ұялы байланыс абоненттік құрылғыларына қоңырауларды таңбалау енгізілді. Осының арқасында банктерден, компаниялардан және басқа да ұйымдардан келетін ресми қоңыраулар телефон экранында көрсетіледі, бұл пайдаланушыларға оларды алаяқтық қоңыраулардан ажыратуға мүмкіндік береді.
ЖАҢА НОРМАЛАР ҚАШАН КҮШІНЕ ЕНЕДІ
Досжан Мұсалиевтің хабарлауынша, телекоммуникация саласында шамамен 90 заңнамалық норма қабылданған. Заң тамыз айының соңында күшіне енеді.
Сондай-ақ вице-министр маусым айының соңында абоненттерге байланыс операторларының жарнамалық және ақпараттық жіберілімдерінен, сондай-ақ автоқоңырау шалу қызметінен бас тарту мүмкіндігін беретін норма қабылданғанын еске салды. Сонымен қатар, қосымша ақылы байланыс және интернет қызметтері абоненттің екі кезеңді келісімі алынғаннан кейін ғана қосылатын болады.
КИБЕРШАБУЫЛШЫЛАРДАН ҚОРҒАНУҒА ҚАНДАЙ СЕРВИСТЕР КӨМЕКТЕСЕДІ
ОКҚ деректері бойынша, азаматтардың цифрлық қауіпсіздігін арттыру үшін бірнеше мемлекеттік сервис қолжетімді. eGov Mobile қосымшасындағы «Стоп кредит» сервисі несие алуға ерікті түрде тыйым салуға мүмкіндік береді.
Жеке деректерге қолжетімділікті бақылау сервисі жеке деректерді өңдеуге қай ұйымдарға келісім берілгенін тексеруге және қажет болған жағдайда оны кері қайтарып алуға мүмкіндік береді. NomadGuard платформасы жеке деректердің ықтимал ағып кетуін тексеруге және фишингтік сілтемелерді анықтауға көмектеседі.
Сондай-ақ UNICEF-пен бірлесіп әзірленген eGov платформасындағы кибербуллинг, онлайн-груминг, жеке деректерді қорғау және интернетте қауіпсіз мінез-құлық мәселелері бойынша онлайн-курсты қамтитын тегін білім беру ресурстары қолжетімді. Бұдан басқа, азаматтар мен мемлекеттік қызметшілерге арналған кибергигиена негіздері бойынша курстары бар CitizenSec платформасы жұмыс істейді.
АЗАМАТТАРҒА ҚАНДАЙ ҰСЫНЫСТАР БЕРІЛДІ
Досжан Мұсалиевтің айтуынша, азаматтарға киберқауіпсіздіктің негізгі ережелерін сақтау ұсынылады: SMS-кодтарды, құпия сөздер мен банк карталарының деректерін айтпау, күдікті сілтемелер бойынша өтпеу және белгісіз жіберушілердің хабарламаларына жауап бермеу.
Сондай-ақ жеке деректерді енгізер алдында сайт немесе қосымша мекенжайын тексеру, күрделі және әртүрлі құпия сөздерді, сондай-ақ екі факторлы аутентификацияны пайдалану ұсынылады.
