(22 қаңтар 2026 | Дереккөз: ҚР Қаржы мониторингі агенттігі)
Шығыс Қазақстан облысының Шемонаиха ауданында қатты пайдалы қазбаларды заңсыз өндіру ісі бойынша тергеу аяқталды. Тергеу нұсқасы бойынша, тек геологиялық барлауға ғана лицензиясы бар компания іс жүзінде 70 мың тоннадан астам темір құрамды тау жынысын өндіріп, 1 млрд теңгеден астам кіріс алған.
ӨНДІРУ ҚАЛАЙ ЖҮРГІЗІЛДІ
Қаржы мониторингі агенттігінде (ҚМА) хабарлағандай, жұмыстар «Глинковское» кен орнында жүргізілген. Өнеркәсіптік игеруге рұқсат болмаса да, учаскеде шикізатты өндіру, өңдеу және сақтау жүзеге асырылған. Өнім ішкі нарықта, сондай-ақ Қытай Халық Республикасына (ҚХР) сатылған.
ЭКОЛОГИЯЛЫҚ ЗИЯН
Өндіру барысында ауыр арнайы техника қолданылған. Тергеу деректері бойынша, бұл жер бедерінің табиғи құрылымының бұзылуына және жердің деградациясына әкелген. Экологиялық зиянның мөлшері тергеу материалдарында нақтыланбаған.
КІРІСТЕР ЖӘНЕ МҮЛІКТІ ТҰТҚЫНҒА АЛУ
Заңсыз өндірілген өнімнің жалпы көлемі 70 мың тоннадан асып, тергеу нұсқасы бойынша алынған кіріс сомасы 1 млрд теңгеден астамды құраған.
Осы қаражатқа күдіктілер бизнес-орталық, Алматыдағы пәтер, Land Rover Range Rover автокөлігі, екі автотұрақ орны және екі жер телімін сатып алған. Сот санкциясымен аталған барлық мүлікке тыйым салынды.
МӘНМӘТІН ЖӘНЕ МАҢЫЗЫ
Бұл Шығыс Қазақстан облысында пайдалы қазбаларды заңсыз өндірудің алғашқы жағдайы емес. 2025 жылғы тамызда ШҚО бойынша ҚМА департаменті Ұлан ауданында алтынды заңсыз өндіруді анықтаса, 2025 жылғы қазанда Самар ауданында ұқсас тергеу Ұлттық қауіпсіздік комитетімен (ҰҚК) бірлесіп басталған болатын.
Екі жағдайда да лицензиясыз жер қойнауын өз бетінше пайдалану туралы болған, тергеулер жалғасуда.