Маңғыстау облысында Каспий теңізі жағалауында балықтардың қырылуы тіркелді. 8 шілдеде облыстық экология департаментінің мамандары теңіз суынан сынама алу үшін Түпқараған ауданы Форт-Шевченко қаласының ауданына барды. Зертханалық зерттеу нәтижелері қосымша хабарланады.
Теңіз тұрғындарының жаппай қырылуының жаңа жағдайы өңірдегі күрделі экологиялық дағдарыс аясында орын алып отыр. Биыл Каспий жағалауында өлі жануарлар бірнеше рет табылды: 1 мамырда — 88 итбалықтың қалдықтары, 9 мамырда — ондаған өлі итбалық пен құс, мамыр айының соңында Форт-Шевченко ауданында екі күн ішінде табылды 117 өлі итбалық.
Экологтар теңіз тұрғындарының жиілеп кеткен қырылу жағдайларын Каспий теңізінің апатты таяздануымен байланыстырады. Соңғы 18 жылда су деңгейі екі метрге төмендеді, ал қазақстандық жағалауда теңіз жағалау сызығынан 50 шақырымға шегінді. Қазіргі қарқын сақталса, 2100 жылға қарай Каспий деңгейі 18 метрге төмендеуі мүмкін.
Су деңгейінің төмендеуі каспий итбалықтарының популяциясына күрт әсер етті, ол бір ғасыр ішінде 90%-ға — 1 миллионнан 70 мың басқа дейін қысқарды. Тек 2024 жылы жағалауда 1200-ден астам өлі итбалық табылды. Зерттеулер олардың өліміне вирустық нейроинфекция себеп болғанын көрсетті.
Таязданудың негізгі себебі — Каспий су ресурстарының 90%-ын қамтамасыз ететін Волга ағынының қысқаруы. Ресейде ауыл шаруашылығы қажеттіліктері үшін көптеген бөгеттердің салынуы теңізге түсетін су көлемінің азаюына әкелді.