Қазақстанда агросубсидия алушыларды заңнамалық деңгейде оларға салынған мемлекеттік ақшаның тиімділігін дәлелдеуге міндеттеді. Бұл шара Жоғары аудиторлық палатасының (ЖАП) ұсынысы бойынша жүзеге асырылды.
Ведомствоның баспасөз қызметінің мәліметінше, өткен жылдың желтоқсан айында ЖАП ауыл шаруашылығын субсидиялауға бөлінген бюджет қаражатын пайдалану тиімділігіне аудит жүргізді.
Аудит қорытындысы бойынша ведомство үкіметке заңнамаға өзгерістер енгізуді және субсидия алушылардың «қарсы міндеттемесі» ұғымын ресми бекітуді ұсынды. Бұл агросектордағы мемлекеттік қолдаудың ашықтығын арттырудың маңызды қадамы болады деп күтілуде.
«Нәтижесінде қажетті түзетулер ҚР «Акваөсіру, агроөнеркәсіптік кешен, электр энергетикасы және жекелеген орталық мемлекеттік органдардың функцияларын қайта бөлу мәселелері бойынша ҚР кейбір заңнамалық актілеріне өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Заңымен 2025 жылғы 12 маусымда қабылданды», - делінген хабарламада.
Енді фермерлер мен ауылшаруашылық компаниялары оларға салынған мемлекеттік ақшаның тиімділігін дәлелдеуі керек.
«Мысалы, өндірістің өсуі, жұмыс орындарын құру немесе өнімділікті арттыру арқылы. Салдарынан бұл субсидиялардың мақсатты пайдаланылуын бақылауды күшейтуге және олардың нәтижелілігін арттыруға көмектеседі», - делінген хабарламада.
Бұзушылықтардың мысалы ретінде Жамбыл облысындағы жақында болған оқиғаны келтіруге болады. Меркі аудандық сотында үкім шығарылды ЖШС жеті қызметкеріне. Хабарланғандай, компанияның екі басшысы өсімдік шаруашылығы саласында өнімділік пен өнім сапасын арттыруға арналған субсидия түрінде бөлінген бюджет қаражатын ұрлаған.
Схема бойынша, ЖШС және жергілікті шаруа қожалығы әртүрлі сорттағы алма ағаштарының көшеттерін сатып алған. Сатып алу-сату шарттарына қол қою кезінде көшеттердің нақты саны көрсетілген.
Өз кезегінде, ЖШС-нің бес қызметкері басшылықтың нұсқауы бойынша шарттардың бірінші парақтарын ауыстырып, ірі субсидиялар алу үшін көшеттер санын асыра көрсеткен. Мемлекетке келтірілген залал сомасы 373 млн теңгеден асқан.