Таңертең 25 маусымда ФБРК Cloudflare арқылы DMCA-шағым алды – ол Pin-Up және Pinco казино ісіне қатысты материалға байланысты берілген, ұйымдастырушылары заңсыз құмар ойын бизнесі және Қазақстаннан $1 млрд астам қаражат шығаруда айыпталуда.
ШАҒЫМ ҚАЛАЙ БЕРІЛДІ
25 маусымда таңертең ФБРК хостинг-провайдері Cloudflare-ден DMCA рәсімі аясындағы шағым туралы хабарлама алды (Digital Millennium Copyright Act – АҚШ-тың цифрлық ортада авторлық құқықты қорғау туралы заңы).
Шағымда басылым бұзған «түпнұсқа туынды» ретінде PIN-UP көрсетілген. Сайт қолжетімсіз болды: хостинг хабарламаға жауап беріп, fbrk.kz оқырмандар үшін ашылмай қалды. Осы материалды жариялау кезінде редакция ресурстың жұмысын қалпына келтірді.
DMCA-шағым – қажетсіз жарияланымдарға қысым көрсетудің кең таралған құралы: провайдерге «авторлық құқықты бұзу» туралы формальды хабарлама жіберу жеткілікті, сонда хостинг әрекет етуге міндетті, әйтпесе оның өзі тәуекелге ұшырайды. Шағымға қарсы хабарлама беру арқылы дауласуға болады, бірақ бұл уақыт алады.
ҚАНДАЙ МАТЕРИАЛ ҮШІН
Шағымға себеп, барлық белгілер бойынша, ФБРК жарияланымы Pin-Up және Pinco казино ісі туралы болды. Қаржы мониторингі агенттігінің (ҚМА) деректері негізінде дайындалған материалда ведомство Қазақстандағы заңсыз онлайн-казино қызметін үйлестіруге күдікті екі шетел азаматын іздеу жариялағаны хабарланған.
Тергеу нұсқасы бойынша, Дмитрий Дружинский (АҚШ азаматы, 55 жаста) және Марина Левкович (Гинзбург) (Украина азаматшасы, 40 жаста) үйлестіруші функцияларын орындаған: көмекшілерді іріктеген, төлем ұйымдарымен және екінші деңгейдегі банктермен өзара әрекеттескен, сондай-ақ төлем инфрақұрылымын құруға қатысқан. Қызметті заңдастыру үшін «Бонами» ЖШС тіркелген, ол Pin-UP-KZ брендімен букмекерлік қызметке лицензия алған.
ІС ТУРАЛЫ НЕ БЕЛГІЛІ
Telegram-арнасының «Платежный ЩИТ в СНГ» деректері бойынша, заңсыз операциялар көлемі 600 млрд теңгеден (шамамен $1,2 млрд) асқан. Схемаға 35 төлем компаниясының өкілдері, төрт банктің және «Қазпоштаның» топ-менеджерлері тартылған. Құқық қорғау органдары 70-тен астам тінту жүргізген, іс бойынша 250-ден астам адам өтуде.
2026 жылғы ақпанда Дружинский мен Левкович сырттай қамауға алынды. Бас прокурордың орынбасары Ғалымжан Қойгелдиев, егер оларды экстрадициялау мүмкін болмаса, «бер, не сотта» халықаралық принципі қолданылатынын мәлімдеді. Осыдан кейін украин сайттарындағы тұтқындаулар туралы жарияланымдар жаппай жойыла бастады – дереккөз мұны ақпараттық өрісті мақсатты тазартумен байланыстырды.
Сол арнаның 1 маусымдағы деректері бойынша, Қазақстан соты Левковичті экстрадициялау рәсімін бастады. Оған заңсыз құмар ойын бизнесін ұйымдастыру айыпталуда – санкция мүлікті тәркілей отырып, 4 жылдан 7 жылға дейін бас бостандығынан айыруды көздейді. Pin-Up ісінен басқа, сот оны Favbet компаниясының бас директоры деп атады.
Кейін арна тағы бір фигурантты – Ресей азаматы Ілияс Кәрімовті анықтағанын хабарлады, ол дереккөздің нұсқасы бойынша Қазақстандағы Pin-Up-тің операциялық қамтамасыз етуімен, жарнамалық жылжытуымен және төлем схемаларымен айналысқан. Дереккөз оны өзін заңгер және Ресей елшісінің көмекшісі ретінде таныстырған негізгі делдал ретінде сипаттайды.
«Платежный ЩИТ в СНГ» деректері бойынша 20 маусымдағы жағдай бойынша, Кәрімовке техникалық бөлігінде Prime Agency және Qubit IT Agency компанияларының тең құрылтайшысы Рүстем Исқындиров көмектескен. 2025 жылғы желтоқсан айының соңында Кәрімов Германиядағы криптовалюта әмияны арқылы $5-тен $10 млн-ға дейін қаражат шығарды деп болжануда.
ЖАРИЯЛАНЫМДЫ БАСУ ӘРЕКЕТІ
Журналистік материалдарға қарсы DMCA механизмін пайдалану – Қазақстан медиа кеңістігінде жаңалық емес. Ресми түрде шағым авторлық құқықтың бұзылуын көрсетеді, алайда бұл жағдайда ФБРК жарияланымының тақырыбы ресми дереккөз – ҚМА баспасөз хабарламасындағы ақпарат болды.
Редакция сайттың жұмысын қалпына келтірді. Қазір fbrk.kz әдеттегі режимде жұмыс істейді.