Шымкент соты қылмыстық іс бойынша үкім шығарды, оған полиция департаментінің (ПД) қаржылық қамтамасыз ету басқармасының бастығы Бахтияр Баянов, оның орынбасары Қуаныш Әбдалин, департамент қызметкері Қанат Қабылов және «Сателит-А» ЖШС директоры Тимур Костин айыпталушы болды.
Vera.kz деректері бойынша, бастапқыда кәсіпкер Костинге бөтен мүлікті аса ірі мөлшерде адамдар тобымен жымқыру және пара беру айыпталды. Баянов пен Әбдалин бөтен мүлікті аса ірі мөлшерде адамдар тобымен иеленіп алу және аса ірі мөлшерде пара алу деп айыпталды. Қабыловқа салғырттық, ол абайсызда ауыр зардаптарға әкеп соқты деген айып тағылды.
Алайда сот процесі барысында мемлекеттік айыптау іс-әрекеттердің сараламасын қайта қарады. Прокурор соттан Қабыловтан басқа барлығына қатысты пара беру және алу эпизодтарын айыптаудан алып тастауды сұрады. Кейіннен Костин мен Баяновқа қатысты мүлікті жымқыру бабы алаяқтыққа, ал Әбдалиннің әрекеттері лауазымдық өкілеттіктерді теріс пайдалануға қайта сараланды.
Сот материалдары бойынша, басқарма бастығы Баянов кәсіпкер Костинге мемлекеттік сатып алу конкурсында оның компаниясының жеңісін қамтамасыз етуді ұсынған. Өзінің «қызметтерін» ол 74 млн теңгеге бағалаған. Конкурста жеңіске жеткеннен және компанияның шотына қаражат аударылғаннан кейін Костин Баяновқа келісілген соманы берген.
Сот анықтағандай, басқарма бастығының орынбасары Қуаныш Әбдалин 370 млн теңге сомасына «бір көзден» сатып алу әдісімен келісімшартқа қол қойған, бұл «Сателит-А» ЖШС-не бәсекелестіктен аулақ болуға мүмкіндік берген. Үшінші полицей Қанат Қабылов келісімшартта көрсетілген техникалық сипаттамаларға сәйкес келмейтін тауарларды тиісінше қабылдамағаны хабарланды.
Нәтижесінде сот Бахтияр Баяновты алаяқтықта кінәлі деп танып, оған 6 жыл 8 ай бас бостандығынан айыру жазасын тағайындады. Оның орынбасары Қуаныш Әбдалин 2 жыл бас бостандығынан айыруға сотталды. Қанат Қабылов 2 жыл бас бостандығын шектеу жазасын алды. Сонымен қатар бұрынғы полицейлер мемлекеттік қызметте лауазымдарды атқару құқығынан өмір бойына айырылды.
Кәсіпорын директоры Тимур Костин де кінәлі деп танылып, коммерциялық ұйымдарда 5 жыл бойы басшылық лауазымдарды атқаруға тыйым салына отырып, 5 жылға шартты түрде бас бостандығынан айыруға сотталды.
Белгілі болғандай, «Сателит-А» ЖШС 16 жыл бұрын тіркелген. Соңғы 11 жыл бойы компанияның басшысы Тимур Костин болып табылады. Компания ақпараттық технологиялар саласындағы жеткізілімдерді қоса алғанда, кең ассортименттегі тауарлардың көтерме саудасымен айналысады. Қызмет еткен жылдары кәсіпорын 692 млн теңге салық төлеген. Сонымен қатар компанияның салықтар мен кедендік төлемдер бойынша қарызы бар — шамамен 6 млн теңге.
«Сателит-А» компаниясы мемлекеттік сатып алулардың белсенді қатысушысы болып табылады. Келісімшарттардың жалпы сомасы 2,5 млрд теңгені құрайды. 2024 жылғы ірі тапсырыс берушілердің қатарында бейнебақылау жүйесіне қызмет көрсету үшін 72,8 млн теңгеге келісімшарт жасалған Түркістан облысының ПД бар.
2023 жылы компания 838 млн теңге сомасына 7 келісімшарт жасады, оның ішінде — ЖКО бұзушылықтарын тіркеуге арналған 23 радарды жеткізу бойынша Атырау облысының ПД-мен. 2022 жылы — 11 келісімшарт, оның ішіндегі ең ірісі Шымкент ПД-мен 195 млн теңгеге. Алайда журналистер мемлекеттік сатып алу сайтынан қылмыстық істің нысанасы болған келісімшартты таба алмады.
Айта кетейік, Тимур Костин 16 жыл бұрын тіркелген «Дарком» ЖШС-нің де құрылтайшысы болып табылады. Компания көтерме саудамен айналысады, бірақ мемлекеттік сатып алуларға эпизодтық түрде қатысады. Соңғы мәмілелер 2016 жылмен белгіленген. Төленген салықтардың жалпы сомасы — 42,2 млн теңге.