ФБРК редакциясы Қазақстан өңірлеріндегі 2024 жылғы ірі мемлекеттік сатып алуларды талдауға арналған материалдар сериясын жалғастырады.
Абай облысы жылды төрт негізгі салада ауқымды шығындармен аяқтады: тұрғын үй саясаты, спортты дамыту, коммуналдық қызметтер және халықты әлеуметтік қолдау. Олардың әрқайсысымен толығырақ танысайық.
СЕМЕЙДІҢ ТҰРҒЫН ҮЙ БАҒДАРЛАМАСЫ: 5,6 МЛРД ТЕҢГЕ
Семей қаласының тұрғын үй қатынастары және тұрғын үй инспекциясы бөлімі ірі тұрғын үй бағдарламасын жүргізді. Жыл ішінде муниципалитет «Фирма «Азия» ЖШС-нен Қарағайлы тұрғын ауданының жаңа ғимараттарында 469 пәтер сатып алды.
Операцияның ауқымы таңқалдырады: ауданы 40-42 ш. м шағын бір бөлмелі пәтерлерден бастап 67 ш. м дейінгі кең үш бөлмелі пәтерлерге дейін. Барлық нысандар 2023-2024 жылдары салынған заманауи тоғыз қабатты кірпіш үйлерде орналасқан.
Ең қымбаты 104 пәтерге 1,39 млрд теңгеге жасалған бірінші мәміле болды. Тұрғын үйдің орташа құны ауданы мен жоспарына байланысты бірлігіне 6,6 тен 20,8 млн теңгеге дейін өзгерді.
Қаржыландыру аралас көздерден жүзеге асырылды: республикалық және жергілікті бюджеттерге шамамен 1,5 млрд теңге тиесілі болды, қалған сома облыстық бюджет қарыздарымен жабылды. Жеткізудің қысқа мерзімдері — 15 күннен 30 күнге дейін — тұрғын үйдің шарттар жасасу кезінде беруге дайын болғанын куәландырады.
Халқы шамамен 330 мың адам болатын облыс орталығы үшін 500-ге жуық пәтер сатып алу коммуналдық тұрғын үй қорының едәуір толығуы болды.
ФУТБОЛДЫҚ ИНВЕСТИЦИЯЛАР: 2,34 МЛРД ТЕҢГЕ
Абай облысы дене шынықтыру және спорт басқармасы «Елімай» футбол клубы» қоғамдық қорымен үш келісімшарт арқылы футболды дамытуға елеулі қаражат салды.
1,57 млрд теңгеге негізгі келісімшарт команданың негізгі және резервтік құрамын республикалық жарыстарға ұйымдастыруды және дайындауды көздеді. 433 млн теңгеге екінші келісімшарт жасөспірімдер және жастар футболын дамытуға бағытталды. Құны 341,6 млн теңге үшінші келісімшарт инфрақұрылымға егжей-тегжейлі талаптарды қамтыды: кемінде бес UEFA лицензиясы бар жаттықтырушы, медициналық персонал және сыйымдылығы 2000 көрерменнен басталатын стадион.
Айта кетейік, екі келісімшартты орындау барысында олардың құны 74,4 млн теңгеге төмендеді, бұл шығындарды оңтайландыруды көрсетуі мүмкін.
Инвестициялар ақталды: «Елімай» он жылдық үзілістен кейін Қазақстан Премьер-лигасына сәтті оралды, чемпионатта алтыншы орынды иеленді және «Үздік менеджмент» номинациясында Qazaqstan Football League мақтауын алды. Клуб футбол манежін, жаттығу алаңын және сыйымдылығы 12,5 мың көрерменге арналған заманауи стадионды салып, инфрақұрылымды белсенді дамытуда.
СЕМЕЙДІҢ САНИТАРЛЫҚ ТАЗАЛАУЫ: 1,38 МЛРД ТЕҢГЕ
Наурызда Семейдің жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары бөлімі «Семей Тазалық» ЖШС-мен облыс орталығын кешенді санитарлық тазалауға жылдық шарт жасасты.
Мердігер төрт лотқа бөлінген бүкіл қалаға, оның ішінде орталық көшелер мен Восход, Водный, Восточный, Жоламан, Холодный Ключ кенттерінің шеткі аймақтарына қызмет көрсетті. Құжаттамаға сәйкес, техникалық жарақтандыру заманауи стандарттарға сай болды: жұмыс орындалуын бақылау үшін GPS-трекерлермен жабдықталған 56 түрлі арнайы техника.
Қысқы бағдарлама қар жауғаннан кейін 15-20 минуттан соң қарды тазалауды бастауды, қар массасын 72 сағат ішінде толық шығаруды көздеді. Жазғы бағдарлама ылғалдандырып жол сыпыруды, түнгі уақытта жолдарды жууды және қоқыс жәшіктерін күнделікті тазалауды қамтыды.
«Облыс халқының табысын 2030 жылға дейін арттыру» бағдарламасы аясында мердігер «Электрондық еңбек биржасы» мемлекеттік порталы арқылы жұмыссыздарға жұмыс орындарын құруы керек еді. Міндеттемелердің орындалуын қамтамасыз ету үшін 41,4 млн теңге мөлшерінде кепілдік депозит енгізілді.
ШҮЛБІНСКТІҢ ӘЛЕУМЕТТІК ТҰРҒЫН ҮЙІ: 1,03 МЛРД ТЕҢГЕ
Желтоқсанда Жаңасемей ауданының тұрғын үй-коммуналдық шаруашылығы бөлімі «Темір Арғымақ» ЖШС-мен Шүлбінск кентінде халықтың әлеуметтік осал топтары үшін жүзден астам пәтер сатып алуға шарт жасасты.
Қаржыландыру екі көзден жүзеге асырылды: облыстық бюджет қарыздары есебінен 827 млн теңге және трансферттер арқылы 208 млн теңге. Мердігер жеткізуді 25 күнтізбелік күн ішінде орындады.
Дегенмен, құжат айналымының сапасы елеулі сұрақтар туғызады. Техникалық сипаттамаларда пәтерлердің шығарылған жылы 1950 деп көрсетілген, бұл жаңа ғимараттар үшін физикалық тұрғыдан мүмкін емес. Көптеген өрістер формальды түрде толтырылған, ал шыққан елі Қазақстан мен Аустралия арасында өзгеріп отырады.
Қаражатты толық игеруге қарамастан, ашық дереккөздерде пәтерлердің мұқтаж отбасыларға нақты берілгені туралы ақпарат жоқ. Тұрғын үй алушылардың саны, іріктеу критерийлері немесе бағдарлама нәтижелері туралы деректер жоқ.
ҚОРЫТЫНДЫ
Абай облысының ірі мемлекеттік сатып алуларын талдау қайшылықты көріністі ашады. Бір жағынан, өңір билігі әлеуметтік салада нақты басымдықтарды көрсетіп, төрт ірі келісімшарт бойынша қаражаттың 70%-ға жуығын азаматтардың тұрғын үй мәселелерін шешуге бағыттауда. Екінші жағынан, тендерлерді ұйымдастырудағы жүйелі кемшіліктер елеулі сұрақтар туғызады.
Әсіресе «Елімай» ФК жобасы сәтті болды, мұнда 2,34 млрд теңге инвестиция нақты нәтижелер әкелді. Команда Премьер-лигаға оралды, үздік менеджмент үшін марапатталды және футбол инфрақұрылымын белсенді дамытуда.
Құжат айналымының сапасы қанағаттанарлықсыз болып қалуда. Миллиард теңгелік келісімшартта техникалық сипаттамаларда өрескел қателер табылды. Одан да алаңдататыны — бағдарламалардың әлеуметтік әсері туралы жария есептіліктің толық болмауы: азаматтар әлеуметтік осал топтарға арналған бағдарлама бойынша қанша отбасының нақты тұрғын үй алғанын білмейді.
Өңірлік билікке, мүмкін, тендерлерге бәсекелестерді тарту, құжат айналымын бақылау сапасын арттыру және әлеуметтік бағдарламалардың нәтижелері туралы ашық есептілікті қамтамасыз ету бойынша жұмысты күшейту қажет. Онсыз бюджет қаражатын жұмсау тиімділігіне деген сенім күмән тудыра береді.
Естеріңізге сала кетейік, бұған дейін Ақтөбе облысының ірі мемлекеттік сатып алулары туралы жазған болатынбыз. Астананың ең қымбат келісімшарттарымен сілтеме арқылы толық таныса аласыз.
ФБРК редакциясы өңірлердегі мемлекеттік сатып алулар мониторингін жалғастырып, е