ФБРК редакциясы Қазақстанның әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорацияларының (ӘКК) қаржылық есептілігін талдауға арналған жарияланымдар сериясын жалғастырады. Бүгін «Astana» ӘКК 2023 жылғы қаржылық есептілігін қарастырамыз. Корпорация тұрақты пайда деңгейін сақтай отырып, кірістің едәуір өскенін көрсетті.
2023 жылы «Astana» ӘКК өсудің әсерлі көрсеткіштеріне қол жеткізді. Жеке қаржылық есептілікке сәйкес, корпорацияның түсімі 3,7 млрд теңгені құрады, бұл 2022 жылғы көрсеткіштерден 4,5 еседен асады. Сонымен қатар таза пайда 857,9 млн теңгеге жетті.

Кірістердің едәуір бөлігін инвестициялық жобалардан түскен түсімдер – 3,05 млрд теңге құрады, бұл 2022 жылғы көрсеткіштен 10 есеге артық. Жалдаудан түскен кірістер бұрынғы деңгейде сақталып, 467,1 млн теңгені құрады. Жаңа кіріс көздері пайда болды: аукциондарды өткізуден (111,6 млн теңге) және сенімгерлік басқару шарттары бойынша (15 млн теңге).
Жалпы активтер 97,2 млрд теңгені құрады, оның негізгі бөлігі қысқа мерзімді активтерге – 82,9 млрд теңгеге келеді. Ең елеулі үлесті қысқа мерзімді қаржылық активтер – 77,4 млрд теңге алады. Ұзақ мерзімді активтер 13,8 млрд теңгені құрады, оның ішінде құны 11,5 млрд теңге болатын инвестициялық мүлік ерекшеленеді.
2022 жылмен салыстырғанда ақша қаражатының көлемі едәуір қысқарды – 6,75 млрд теңгеден 635,5 млн теңгеге дейін. Қаражат негізінен сақтық (461 млн теңге) және ағымдағы банктік шоттарда (113,3 млн теңге) орналастырылған.

Корпорацияның несиелік-инвестициялық қызметі де назар аудартады. 2020-2022 жылдары «Astana» ӘКК «Елорда құрылыс компаниясы» ЖШС-іне жалпы сомасы 73,17 млрд теңгеге үш ірі несие берді. 2020 жылы жылдық 10,06% мөлшерлемемен 19,17 млрд теңге сомасына, 2021 жылы жылдық 10,15% мөлшерлемемен 23 млрд теңгеге, ал 2022 жылы жылдық 10,45% мөлшерлемемен 31 млрд теңгеге несие берілді.

Барлық несиелер 2020-2025 жылдарға арналған «Нұрлы жер» тұрғын үй-коммуналдық дамытудың мемлекеттік бағдарламасы аясында проблемалық тұрғын үй құрылысы объектілерін аяқтау бойынша құрылыс-монтаж жұмыстарын қаржыландыруға арналған. Қазіргі уақытта осы несиелерді қайта құрылымдау күтілуде.
Корпорацияның Қаржылық міндеттемелері 2023 жылы жалпы міндеттемелер көлемі 80,9 млрд теңге болғанда 79,1 млрд теңгені құрады. Міндеттемелердің негізгі бөлігі – қысқа мерзімді (69 млрд теңге).
Персоналға арналған шығыстар елеулі қызығушылық тудырады. Жеке қаржылық есептілікке сәйкес, еңбекақы бойынша шығыстар шамамен 900 млн теңгені құрады. Сонымен қатар негізгі басқару персоналына сыйақы 195,7 млн теңгеге жетіп, 2022 жылмен салыстырғанда (125,3 млн теңге) өсті.

Шоғырландырылған есептілік жоғары көрсеткіштерді көрсетті: еңбекақыға арналған жалпы шығыстар 1 млрд теңгеден асты, ал негізгі басқару персоналына сыйақы 233,2 млн теңгені құрады.

«Astana» ӘКК-нің жарғылық капиталы ерекше назар аударуға тұрарлық, ол қомақты соманы – 190,98 трлн теңгені құрады. Бұл көрсеткіш компанияның сатып алынған акцияларын шегергендегі орналастырылған акцияларының жалпы құнын көрсетеді.
2023 және 2022 жылдары «Astana» Әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы» АҚ оң қаржылық нәтижелерге қарамастан, акционерге дивидендтер төлемегені айтарлықтай. Бір акцияға шаққандағы базалық және сұйылтылған пайда 0,003 теңгені құрады.
Есептіліктерді салыстыра отырып, елеусіз айырмашылықтарды байқауға болады: шоғырландырылған есептілік бойынша түсім 3,86 млрд теңгені (3,7 млрд теңгеге қарсы), ал таза пайда – 853,5 млн теңгені (857,9 млн теңгеге қарсы) құрады. Шоғырландырылған есептілікте жалдаудан түскен кірістер жоғары (615,1 млн теңгеге қарсы 467,1 млн теңге).
Жалпы, «Astana» ӘКК-нің 2023 жылғы қаржылық есептілігі ұйымды динамикалық даму процесінде көрсетеді. Түсімнің, әсіресе инвестициялық жобалардан түскен түсімнің елеулі өсуі корпорацияның белсенді инвестициялық қызметке қайта бағдарланғанын растайды.
Елеулі қаржылық ресурстарды пайдалану тиімділігі және дивидендтер төленбеген кезде несие портфелін ұлғайтудың орындылығы мәселесі ашық күйінде қалып отыр.
Бұған дейін біз «Тобыл» ӘКК-нің 2023 жылғы қаржылық есептілігін талдаған болатынбыз. Келесі жарияланымдарда ФБРК редакциясы басқа өңірлердегі ӘКК-нің қаржылық есептілігін қарастырады, бұл өңірлік даму институттарының тиімділігіне және олардың Қазақстан экономикасына қосқан үлесіне салыстырмалы талдау жүргізуге мүмкіндік береді.
Жалғасы бар…
Фонд-бюро расследования коррупции