Негізгі мазмұнға өту

Моңғолия президенті сыбайлас жемқорлық айыптаулары аясында отставкаға кететінін жариялады

Submitted by Nuray K. on
Президент Монголии объявил об отставке на фоне обвинений в коррупции

Моңғолия Президенті Ухнаагийн Хурэлсух 2026 жылғы 17 қарашада мемлекеттік теміржол жобасын іске асыру кезінде ақша алды деген айыптаулар аясында қызметінен кету ниетін жариялады. Мемлекет басшысы тергеуден өтіп, өз беделін қалпына келтіруге дайын екенін мәлімдеді. Сонымен қатар ол қандай да бір заңбұзушылықтарды жоққа шығарады.

МӘЛІМДЕМЕГЕ НЕ СЕБЕП БОЛДЫ

Associated Press деректері бойынша, жанжалдың тікелей себебі Улан-Батордың бұрынғы мэрі Хишгээ Нямбаатардың мәлімдемелері болды. Ол Хурэлсухты Таван-Толгой — Гашуунсухайт теміржолының құрылысына байланысты 25 млн доллар алды деп айыптады.

Нямбаатардың нұсқасы бойынша, 2019 жылы жобаны іске асыруға арналған келісімшартты Bodi International компаниясы бәсекелестік тендерсіз алған. Сол кезде Хурэлсух Моңғолия Премьер-министрі қызметін атқарған.

Маңыздысы, айыптау оппозициядан емес, билеуші Моңғол халық партиясының басқа фракциясының өкілінен шықты. Осыдан кейін оппозициялық Демократиялық партия да президенттің отставкасын және ықтимал заңбұзушылықтарды тергеуді талап етті.

Bodi International компаниясының өзі лауазымды тұлғаларға пара берді деген айыптауларды жоққа шығарып, оларды жала деп атады. 

110 МЛН ДОЛЛАР ҚАЙДАН ПАЙДА БОЛДЫ

Президентке қатысты жеке айыптаулардан бөлек, Моңғолияда жалпы сомасы шамамен 110 млн доллар болатын сыбайлас жемқорлық схемасы туралы талқылануда.

Бұл санды Демократиялық партияның төрағасы Одон Цогтгэрэл атады. Оның тұжырымы бойынша, осы соманың 22 млн доллары билеуші партияның бас хатшысына түсіп, сайлау науқандарын қаржыландыруға жұмсалған болуы мүмкін.

ТЕМІРЖОЛ ЖОБАСЫНЫҢ МАҢЫЗЫ НЕДЕ

Таван-Толгой — Гашуунсухайт теміржолы Моңғолияның ірі көмір кен орындарының бірін Қытаймен шекарадағы өткізу пунктімен байланыстырады. Маршрут көмірді экспортқа тасымалдауға арналған.

Сондықтан талап-арыздар жеке мердігер компанияны таңдауға ғана емес, ұлттық табиғи ресурстарды экспорттауға байланысты ірі инфрақұрылымдық жоба аясындағы қаражатты бөлуге де қатысты.

16 қарашада Демократиялық партияның парламенттік фракциясы сыбайлас жемқорлық туралы мәлімдемелерде аталған лауазымды тұлғаларды қызметтен шеттету және тергеу жүргізуді талап етті. Фракцияның барлық 42 депутаты уақытша парламенттік комиссия құру туралы бастаманы қолдады. Оппозиция сондай-ақ елдің ең ірі көмір компаниясы Erdenes Tavan Tolgoi-дың көмір жеткізу шарттарын жария етуді талап етті. 

СЫБАЙЛАС ЖЕМҚОРЛЫҚҚА ҚАРСЫ ОРГАНДАРДЫҢ ТЕКСЕРУІ НЕ КӨРСЕТТІ

Сонымен қатар, тексерулердің алдын ала нәтижелерінде маңызды нақтылаулар бар.

2026 жылғы 9 қарашада Моңғолияның Сыбайлас жемқорлыққа қарсы агенттігі мен ұлттық полицияның бірлескен тобы президенттің соңғы бес жылдағы декларацияларын тексеру заңбұзушылықтарды анықтамағанын хабарлады. Ведомство деректері бойынша, Хурэлсух өзінің және отбасы мүшелерінің кірістерін дұрыс декларациялаған.

110 млн доллар төлемдері туралы болжамды тексеру аясында тергеушілер әзірге доллармен ірі қолма-қол сомаларды алуға қатысты дәлелдер табылмағанын мәлімдеді. Бұл ретте құжаттарда 286 млрд тугрик мөлшеріндегі аванс аударымы тіркелген. Bodi International компаниясының 2020–2025 жылдардағы қаржылық тексеруі жалғасуда.

Тергеу пара беру туралы хабарламалар бойынша тергеудің жүргізіліп жатқанын растады, алайда мәліметтерді жария етпеді.

ПРЕЗИДЕНТ ҚЫЗМЕТІНЕН ҚАШАН ТОЛЫҚ КЕТЕДІ

Өз үндеуінде Хурэлсух тергеу болған жағдайдың мән-жайын анықтай алуы үшін өкілеттіктерін тапсырып, қарапайым азамат болуға келісетінін мәлімдеді.

Алайда отставка туралы жариялау президенттік өкілеттіктердің автоматты түрде тоқтатылуын білдірмейді. Шешімді Моңғолия Парламенті — Ұлы Мемлекеттік Хурал қабылдауы тиіс.

Источник
Associated Press
Наша редакция участвует в партнёрской сети «Все СМИ».