Марқұм Болат Назарбаевтың үлкен ұлы мүліктік жанжалдың ортасында қалды: ашық тізілімдерде Нұрбол Назарбаевқа қатысты банкроттық ісі қозғалғаны туралы хабарландыру пайда болды. Оның 15 қыркүйектен бастап борышкер болып тіркелгені, жалпы міндеттемелер сомасы 57,9 млрд теңгені құрайтыны хабарланды. Оның шоттары мен мүлкіне тыйым салынып, компаниялардағы үлестеріне ауыртпалықтар жүктелді. Сондай-ақ оған елден шығуға шектеу қойылды.
Telegram-арнасы «Shishkin_like» мәліметінше, егер Нұрбол Назарбаев банкрот деп танылса, ол бес жыл бойы несие ала алмайды және жеке кәсіпкер ретінде тіркеле алмайды. Үш жыл бойы ол мемлекеттік органдарды ірі мәмілелер мен кірістер туралы хабардар етуге міндетті болады. Жалғыз тұрғын үй мен бірінші қажеттілік заттарынан басқа, барлық мүлік қарыздарды өтеу үшін сатылуы мүмкін.
Бұған дейін Мәжіліс депутаты Ринат Зайыт Бас прокурорға жолдаған сауалында Нұрбол Назарбаевтың активтерінің сот тәртігімен алынғанын хабарлаған болатын. Мәжілісмен заңсыз сатып алынған активтерді мемлекет меншігіне қайтару үшін Назарбаевтың компаниялары мен мүлкіне толық түгендеу жүргізуді талап етті.
Белгілі болғандай, Нұрбол Назарбаев «Prime Cap» ЖШС («Prime Capital Holding») айналасына біріккен бірқатар компанияларды бақылайды. Серіктестік ресми түрде тарату сатысында, оның соңғы екі жылдағы салық төлемдері нөлдік.
Осы құрылым арқылы жылжымайтын мүлікпен және жер активтерімен айналысқан Нұрбол Назарбаевтың еншілес кәсіпорындары бақыланады. Мәселен, «Prime Capital Real Estate» ЖШС Алматы облысында үш жер учаскесіне және 22 жылжымайтын мүлік объектісіне иелік етеді, оның ішінде ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер мен спорттық-сауықтыру профилакторийі бар. 2016 жылдан бергі салық – 209,4 млн теңге.
Тағы бір компания – «Prime Capital Re Plaza» – Алматыдағы объектілерді, оның ішінде бизнес-орталық пен қонақ үй кешенін жалға беру және басқарумен айналысады. 2015 жылдан бергі салық – шамамен 290 млн теңге.
Басқа компаниялардың арасында «Бахар-А» ЖШС – Қарасай ауданының Алмалыбақ ауылында орналасқан үш қабатты тойхана бар. 2015 жылдан бергі салық – 44,4 млн теңге.
Басқа жер активтері Prime Capital Re Ushkonyr, Re Alakol, Re Talgar және Re Karasay компанияларында шоғырланғаны атап өтіледі. Мысалы, Шамалған ауылында бұрын Назарбаевтар отбасына тиесілі болған шарап-арақ зауыты жұмыс істеген 2,36 га аумақтағы учаске тіркелген.
2022 жылы Назарбаевтарға Ұшқоңыр үстіртінде кемінде 9 мың га тиесілі екені хабарланған болатын. Учаскенің құқық иеленушілері арасында «Prime Capital Re Karasay» ЖШС-нің «қыздары» – Breeding company, QazAgro Centre және Steppe AgroMeat компаниялары болған.
Ағымдағы жылы бұл жерлер қайтарылған активтерді басқару компаниясына өткені белгілі болды. Сонымен қатар, «QazAgro Centre» ЖШС және «Steppe AgroMeat» тауарлық ауыл шаруашылығы өндірісі мен жеке қосалқы шаруашылық жүргізу үшін алты жер учаскесінің иелері болып қала береді.
Болат Назарбаевтың ұлының тағы бір компаниясы – «Prime Capital Invest» ЖШС – қаржылық қызметтер көрсетеді. 2020 жылдан бастап бюджетке 5,5 млн теңге төледі.
Өндірістік салада Нұрболдың маңызды активі Алматы облысы Іле ауданындағы «Qaz-Ak-Kus» құс фабрикасы болып саналады. Ол 140 га жерге ие, бірақ шамамен 135 млн теңге салық қарызы бар.
Басқа негізгі кәсіпорындар – «PLS-TM» ЖШС және «PLS Инвестициялық-құрылыс компаниясы» ЖШС, олар арқылы Нұрбол Назарбаев Алматы ауыр машина жасау зауытындағы үлеске ие. 2024 жылды кәсіпорын 1,3 млрд теңге пайдамен, ал 2023 жылды 1,6 млрд теңге пайдамен аяқтады.
2024 жылғы қаржылық есепке сәйкес, зауыттың үлестері мемлекеттік мүлік және жекешелендіру комитетіне (31,9%), «PLS-TM» ЖШС-не (54,67%), «АЗТМ» ЖШС - жұмысшылар одағына (3,8%), жеке тұлғаларға (9,63%) тиесілі.
Сонымен қатар, маусым айында Нұрбол Назарбаев Алматыдағы BNC Plaza бизнес-орталығын басқаратын «Prime Capital Plaza BC» ЖШС құрылтайшыларының қатарынан шықты. Ғимаратты басқару бұрынғы иесі кезінде-ақ компанияны басқарған кәсіпкер Андрей Изотовқа өтті.