Қарағанды облысы Долинка ауылындағы ҚР ІІМ қылмыстық-атқару жүйесі комитетінің (ҚАЖК) №31 мекемесінің бастығы Ерболат Әбікеев және оның жұбайы Марал Сатаева жергілікті тұрғынға VIN-коды өшірілген автомобиль сатқан.
Ratel.kz деректері бойынша, 2022 жылдың қыркүйек айында Ерболат Әбікеев белгілі бір Дидар Құрманғалидан Toyota RAV4 автомобилін 7,6 млн теңгеге сатып алған. Екі айдан кейін Әбікеев оны өзінің жұбайы Марал Сатаеваға сатқан.
«2022 жылғы 6 қарашада Сатаева М.Т. Әбікеев Е.К.-дан Toyota RAV4 маркалы, 712AEV09 мемлекеттік тіркеу нөмірі, 2011 жылы шығарылған, VIN JTMBE33V30D071804 автомобилін KASPI.KZ қосымшасы арқылы ресімделген жай жазбаша нысандағы мәміле негізінде сатып алды. 2022 жылғы 7 қарашада Сатаева М.Т.-ға MJ № 00132459 сериялы автомобильді тіркеу куәлігі және 162AFQ09 тіркеу нөмірі берілді», - делінген сот шешімінде.
15 қарашада автомобиль Берик Акмолдинге 8,6 млн теңгеге сатылды, осылайша ерлі-зайыптылар қайта сатудан бір миллион теңге табыс тапты.
Алайда 2023 жылғы 4 қаңтарда автомобильдің жалған VIN-коды бар екені белгілі болды, осы факті бойынша полицейлер қылмыстық іс қозғап, Акмолдиннің көлігін заттай дәлелдеме ретінде тәркіледі.
2023 жылғы 9 қарашада Қарағанды қаласы Қазыбекби ауданының №2 аудандық соты Сатаева мен Акмолдин арасындағы сатып алу-сату шартын жарамсыз деп таныды. Сот Сатаева сатып алушыға 8,6 млн теңгені қайтаруы, сондай-ақ сот шығындарын өтеуі керек деп шешті.
2024 жылдың наурыз айында сот осы автомобильге қатысты басқа істі қарады. Талапкер ретінде Марал Сатаева, ал жауапкер ретінде оның күйеуі Ерболат Әбікеев болды. Сатаева Әбікеевтен автомобильді сатып алғанда, көлік құралында VIN-кодының өшірілгені туралы білмегенін мәлімдеді. Әбікеев сотта көліктің құжаттарында проблемалар бар екеніне күмәнданбағанын түсіндірді.
«Сатаева М.Т. талаптарын 2022 жылғы 15 қарашада автомобильдің Акмолдин Б.С.-ға сатылғанымен негіздеді. 2023 жылғы 9 қарашадағы сот шешімімен ол мен Акмолдин Б.С. арасында жасалған мәміле жарамсыз деп танылды. Автомобильде VIN кодының өшірілгені анықталды. Алайда ол Әбікеев Е.К.-дан автомобильді сатып алған кезде бұл жағдай туралы білмеген. Ол 2022 жылғы 6 қарашада өзі мен Әбікеев Е.К. арасында жасалған автомобильді сатып алу-сату мәмілесін жарамсыз деп тануды сұрайды», - делінген сот шешімінде.
Отырыста үшінші тұлғалар ретінде Жасұлан Жақыпов, Мерей Жұбанов және Дидар Құрманғали болды. Жақыпов VIN-кодты жалған жасауда делдал болғанын мойындады, ал бастапқыда автомобиль тиесілі болған Жұбанов Жақыповқа құжаттарды ресімдеуі үшін ақша берген.
Кейіннен деректер тек VIN-код бойынша ғана емес, шығарылған жылы мен көліктің сипаттамалары бойынша да бұрмаланғаны белгілі болды. Жұбановтың өкілі Сатаева әдейі өз шығындарын Жұбановқа аударуға тырысады деп мәлімдеді.
Нәтижесінде сот 2024 жылғы 15 наурызда Сатаева мен Әбікеев арасындағы мәмілені жарамсыз деп таныды. Сонымен қатар сот Сатаеваның күйеуінен автомобиль сатып алған кезде VIN-кодының жалған екенін білмегені және біле алмағаны туралы қорытындыға келді.
«Заңды күшіне енген сот шешімімен белгіленген мән-жайлар, сондай-ақ сот отырысында зерттелген электрондық қылмыстық істің материалдары сотқа Әбікеев Е.К.-мен даулы мәмілені жасау кезінде талапкерге автомобильдің VIN-код нөмірін жалған жасау фактісі туралы белгілі болмаған және ол біле алмаған деген қорытындыға келуге мүмкіндік береді. Іс бойынша басқа мән-жайлар анықталған жоқ. Автомобильді есепке қою кезінде де автомобильдің VIN-код нөмірін жалған жасау фактісі талапкерге белгілі бола алмады», - деп көрсетілген сот шешімінде.
Айта кетейік, барлық талқылаулардан кейін сот тарихы аяқталмады. 28 қарашада Астана қаласының азаматтық істер жөніндегі ауданаралық соты Әбікеевтің Құрманғалиға қатысты мәмілені жарамсыз деп тану және соманы өндіріп алу туралы талап арызын қабылдағаны белгілі болды.