ФБРК редакциясы бірнеше рет жазғандай, «Қазақстан футбол федерациясы» (ҚФФ) президенті Әділет Барменқұловтың қызметі үнемі сынға ұшырап, тіпті УЕФА басшылығында да күдік тудырады. Тақырыпты жалғастыра отырып, Барменқұловтың ҚФФ басшысы ретінде қалай «жүзеге асқанын» және ол қазақстандық футболды дамыту үшін қандай адамдарды тартқанын талдаймыз.
Әділет Барменқұлов ҚФФ президенті болып 2022 жылғы ақпанда Қазақстан футбол федерациясының XXI Кезекті Конференциясында сайланды. Федерация мүшелері сайланған адамға үлкен үміт артқан болуы мүмкін, алайда ол жаңа лауазымға тез бейімделіп, мүлдем басқа ойын жүргізе бастады.
Барменқұлов Қазақстан футбол федерациясына елдегі бұрынғы билікпен байланысты адамдардың орнына келді және қарама-қарсылықтан халыққа жаңа, прогрессивті көзқарастағы адам болып көрінуі мүмкін еді.
Халықтың үмітін 2022 жылы Ұлттар лигасында қазақстандық команданың сәтті өнер көрсетуі нығайтты, онда Қазақстан құрамасы төрт матч өткізіп, үш жеңіске жетті. Сол кезде Қазақстан құрамасының бапкері Магомед Адиев болды, оны Барменқұлов турнирден сәл бұрын тағайындаған еді.
Бұған дейін Адиев Қарағандының «Шахтер» футбол клубының (ФК) бас бапкері болған. Инсайдерлік ақпарат бойынша, Барменқұлов Адиевті ұлттық құрамаға өзінің қаржылық мәселелерін шешу үшін әкелген.
Барменқұлов қамқорлық жасайтын «Шахтерде» Адиевке көп қарыз болғандығы хабарланады. Ал Адиевті ұлттық құраманың бапкері етіп тағайындау арқылы Барменқұлов оның жалақысын төлеуді федерация бюджетіне жүктеген.
Магомед Адиевтің Қазақстан құрамасындағы одан әрі қызметі сәтсіз аяқталды. Ұлттар лигасының плей-офф жартылай финалында Грекиядан 0:5 есебімен жойқын жеңіліске ұшырағаннан кейін, Адиев Қазақстан құрамасынан кететінін мәлімдеп, ресейлік «Ахмат» футбол клубында (Грозный қ.) бапкер ретінде мансабын жалғастырды.
Айта кетейік, 2024 жылдың жазында «Ахмат» ФК қазақстандық «Ақтөбе» ФК-дан жартылай қорғаушы Максим Самородовты €1 млн (521,2 млн теңге) сатып алды. Инсайдерлердің хабарлауынша, Самородовтың сатылуына, шамасы, Барменқұлов ықпал еткен. Ол мәміледен €200 мың (104,2 млн теңге) көлемінде комиссия алған деген болжам бар.
Футбол федерациясы президентінің міндетіне агенттік қызмет қашаннан бері кіргені – бәріне жұмбақ, сол сияқты Барменқұловтың футболшыларды сатудан алатын пайыздарының заңдылығы да жұмбақ. Сонымен қатар, Қазақстан футбол федерациясы «Ақтөбе» футбол клубының мүдделерін лоббирлейді деген пікір де бар.
Қоғамшылық Әділет Барменқұловтың басшылық лауазымдарға өзіне «ыңғайлы» адамдарды тағайындап, олардың кәсіби беделіне көз жұмып, қазақстандық футболды дамытуға қосатын үлесіне (және қоса ала ма?) мән бермейтінін бұрыннан болжайды.
Мұндай таңдаулылардың қатарына, мысалы, «Ақтөбе» ФК-ның спорт директоры Сергей Доронченконы жатқызады, ол 2011 жылы Краснодардың «Кубань» клубының спорт директоры бола отырып, футболшы Никола Никезичті шантаждау және ұрып-соғу жанжалына тартылған болатын.
Барменқұлов үшін «ыңғайлы» адамдардың тағы бір мысалы ретінде ҚФФ төрешілік және тексеру департаментінің (ТТД) директоры Александр Перемитинді атайды, ол өзіне бағынысты төрешілер корпусының қызметі үшін бірнеше рет сынға ұшыраған.
Сондай-ақ, ҚФФ басшысының «оң қолы» федерацияның бас хатшысы Андрей Дудин екенін атап өткен жөн, ол Барменқұловты «Қазақмыс» корпорациясындағы бірлескен қызметінен бері ертіп жүр және 2022 жылдан бастап Барменқұловқа тиесілі «ANTEQ Industrial management group» компаниясының басшысы болып саналады.
Біз, бұрынғыдай, еліміздегі футболды оңалту қажет деп санаймыз және оны ҚФФ басшысының қазіргі кандидатурасын қайта қараудан бастау керек. Өйткені, үш жылдан аз уақыттың ішінде мырза Барменқұлов қазақстандық футболды «тұғырдан түсіріп» қойғаны анық, енді оны сол жерден шығару үшін біреу қатты тырысуға мәжбүр болады.