Батыс Қазақстан облысы Бөрлі ауданы Қанай кентінің тұрғындары 22 маусымда өткен әкім сайлауының нәтижелеріне наразылық білдірді. Uralsk_week Instagram-арнасы жариялаған бейнеүндеуде олар жаңа әкімді мойындамайтынын, ал сайлау рәсімін формальдылық деп санайтынын мәлімдеді.
Тұрғындардың айтуынша, 64 сайлаушы дауыс берген кандидат жеңімпаз деп танылған, алайда 91 адам «барлығына қарсы» нұсқасын таңдаған.
«Неліктен бізді естімейді? Онда не үшін бюллетеньде «барлығына қарсы» бағаны бар?» — деп сұрайды үндеуге қатысушылар.
Хабарланғандай, бұл өңірдегі жалғыз жағдай емес. Облыстың бірқатар елді мекендерінде азаматтар «барлығына қарсы» дауыс беру мүмкіндігін бейбіт наразылық ретінде белсенді қолдана бастады. Бұрын жиі кездесетіндей, сайлауды елемеудің орнына, сайлаушылар учаскелерге келіп, ұсынылған кандидаттарға келіспеушілігін саналы түрде білдіреді.
Сенімсіздіктің негізгі себебі — кандидаттар тізімін қалыптастырудағы шектеулер. Жергілікті тұрғындардың сөзіне қарағанда, сайлауға негізінен қолданыстағы әкімдіктердің өкілдері жіберіледі, ал өзін-өзі ұсынушылар әртүрлі кедергілерге тап болады. Бұл азаматтарда рәсімнің формальды және алдын ала шешілген сипаты туралы сезім қалыптастырады.
Естеріңізге сала кетейік, 2022 жылдың жазында өзін-өзі ұсынушы Олжас Нұрмағамбетов Щучинск қаласының әкімі болды. Оған дейін ол локомотив-вагон жөндеу депосында жұмыс істеген, каратэ жаттықтырушысы және шағын компанияның директоры болған — оның муниципалды басқаруда тәжірибесі болмаған. 2023 жылдың тамызында ол атқарған жұмыстары туралы онлайн-баяндамасынан кейін жанжал ортасына тап болды. Әкімнің қарамағындағылар тікелей эфирді аяқтауды ұмытып кеткен, нәтижесінде қала тұрғындары қала басшысының олардың сұрақтарына дөрекі түрде жауап беруден бас тартқанына куә болды.
Кейін шенеунік қала тұрғындарына қатысты жағымсыз пікірлер айтпағанын мәлімдеп, теріске шығару жариялады, алайда оған қатысты қызметтік тергеу басталды. Нәтижесінде Нұрмағамбетов жеке өтініші негізінде қызметінен босатылды, сонымен бірге аудан әкімі оған қаланың дамуына қосқан үлесі үшін алғыс хат табыстады.
Олжас Нұрмағамбетовтің оқиғасы жай ғана «халықтан шыққан адам» болу жеткіліксіз екенін көрсетеді — қаланы тиімді басқару үшін кәсіби дағдылар, адамдармен жұмыс істей білу және көпшілік алдында жауапкершілік алу қажет. Алайда бұл балама кандидаттардан бас тарту керек дегенді білдірмейді. Халықтың таңдауы мен кәсіби құзыреттілік арасында тепе-теңдік табу маңызды, өзін-өзі ұсынушыларға жасанды кедергілер жасау емес.