БҚО әкімдігінде Бөкейорда, Қазтал, Жәнібек және Жаңғала аудандары фермерлерінің мәселелеріне арналған кеңес өтті.
Ratel.kz мәліметі бойынша, кеңеске облыс әкімі Нұрман Төреғалиев, 14 аудан әкімдері, сондай-ақ облыстық басқарма басшылары қатысты. Кеңеске фермерлер шақырылмаған.
Еске салайық, бұған дейін БҚО-ның екі ауданында мал азығының тапшылығына байланысты төтенше жағдай режимі жарияланған болатын. Облыстың оңтүстік аудандарының фермерлері мәлімдегендей, бұл мал қырылуына әкелуі мүмкін. Олардың айтуынша, бұған қуаңшылық пен ақбөкен санының көбеюі себеп болып отыр.
Кеңесте БҚО бойынша ауыл шаруашылығы басқармасының басшысы Жаслан Халиуллин биыл өңірде бір миллионнан астам мал барын хабарлады. Оның айтуынша, оларға шамамен 2 млн тонна шөп, 233 мың тонна жарма, 11 мың тонна сүрлем және 9 тонна шөптеме дайындау қажет.
«Былтырдан бізде 148 мың тонна шөп қалды. Биыл облыста шөптің орташа өнімділігі гектарына 3,6 центнерді құрайды. 2,1 млн гектар шабындықтан барлығы 763 тонна жем-шөп жиналды, барлығы бізде 910 мың тонна шөп бар. Бұл қажеттіліктің 45% құрайды. Суық көктем және Бөкейорда мен Жәнібек аудандарында, сондай-ақ Қазтал ауданының осы аудандарға шектес елді мекендерінде ақбөкен санының көбеюіне байланысты жем-шөп дайындауда қиындықтар туындап отыр. Бұл аудандарда шөптің өнімділігі төмен – гектарына 1,8 центнер», - деп хабарлады Жаслан Халиуллин.
Шенеуніктің пікірінше, бұл аудандарда төтенше жағдай режимі жарияланғандықтан, мал ұстайтын шаруа қожалықтарының иелеріне жем-шөп сатып алуға субсидия беріледі. Айта кетейік, өңірдегі шаруа қожалықтарына субсидияға 2 млрд теңгеден астам қаражат бөлінген. Бұл соманы бюджеттік комиссия мақұлдағаны хабарланды.
«Қолжетімді бағамен жем-шөп сатып алуды ұйымдастыруды жоспарлап отырмыз, шөп жеткізу шығындарын өтейтін боламыз. Облыстың оңтүстік аудандарына барлығы 41,6 мың тонна шөп қажет, біздің есептеуіміз бойынша бұған 798 млн теңге қажет болады. Бөкейорда және Жәнібек аудандарына шөп облыстың басқа аудандарынан жеткізіледі, ал Қазтал және Жаңғала аудандарына шөп басқа аудандардан да, аудан ішінен де жеткізіледі. Сонымен қатар, орман шаруашылықтары шаруа қожалықтары үшін 1 мың тонна шөп дайындайтын болады. Жалпы, жем-шөп дайындау кезінде біз тек өз облысымыздың резервтерін ғана пайдалана аламыз», - деді Жаслан Халиуллин.
Сонымен қатар ол ведомство «Кублей» ЖШС – ет өңдеу комбинатымен келісімге келгенін, олар белгіленген мерзімнен екі ай бұрын мал қабылдай бастайтынын айтты. Белгілі болғандай, 24 маусымнан бастап кәсіпорында 1567 бас ірі қара мал, 4435 қой және 105 жылқы союға жіберілген.
Өз кезегінде Жәнібек ауданының әкімі Темір Шиниязов қазір оның округінде шөпті көтерме сатып алуды ұйымдастыруды жоспарлап отырғандарын, өйткені бөлшек саудада сатып алу қымбат екенін мәлімдеді.
«Бізге 300 мың орам шөп керек, көрші аудандармен келіссөз жүргізіп жатырмыз, ақырындап сатып жатырмыз. Қазір «Камаздар», ұзын көліктер жүріп, 50 тонна жем әкелу үшін бір рейске 400 мың теңге сұрайды. Бір орамға бөлсек, тасымалдауға тек 8 мың теңге кетеді, өйткені оған дизель отыны, жүргізушінің жалақысы кіреді. Бұл тиімсіз, адамдар көтерме сатып алайық деп жатыр. Қазір орамына 10-12 мың теңгеден шөп әкеле бастады», - делінген хабарламада.
Сонымен қатар ол БҚО-мен шектесетін Ресей Федерациясы Волгоград облысының Палласов ауданы билігімен келіссөздер жүргізіліп жатқанын айтты.
«Оларда бір орам шөп 2,5 мың рубль тұрады, яғни 13 мың теңге. Бірақ ол шекарадан өткенде, екі кеденде ҚҚС төленеді, тасымалдау шығындары бар, нәтижесінде бір орамға 18 мың теңге болып шығады, сондықтан бізге мұнда алу оңай. Міне, Ресейден жарма әкеліп жатырмыз, қазірдің өзінде 85 тонна жеткізілді», - деді Темір Шиниязов.
Өз кезегінде облыс әкімі Нұрман Төреғалиев ауыл тұрғындары биыл малдың бір бөлігі сойысқа кететініне дайын болуы керек деп санайды.
«Егер бәрі қымбат және тиімсіз болса, артық малды сатсын, әйтпесе қыста жем-шөпсіз де, малсыз да қалады. Адамдармен жұмыс істеу керек, үй-үйді аралап, қанша малыңыз бар, қанша жем-шөп дайындай аласыз деп сұрау керек. Сойысқа тапсырып, ақшасын жинасын, келесі жылы осы ақшаға сатып алады. Әрбір ауылдық округпен жұмыс істеп, бәрін жедел жасау керек. Иә, шөп 18 мың теңгеге қымбат, бірақ алыңыз, сатып алыңыз, енді не істеу керек? Малдан айырылғысы да келмейді, қымбат шөп те сатып алғысы келмейді. Олай болмайды ғой. Таңдау керек», - деді Нұрман Төреғалиев.
Қорытындылай келе, өңір басшысы қысқа мерзімде шөп дайындау жұмыстарын жалғастыруды тапсырды, сондай-ақ жер қатынастары басқармасына барлық ауыл шаруашылығы жерлеріне тексеру жүргізуді тапсырды.
Оның айтуынша, кейбір шаруалар өз малы болмаса да, жерді тек мал азықтық дақылдар отырғызу үшін пайдаланады, осылайша қыстауға дайындық маусымында пайда тауып отыр.