Президент Қасым-Жомарт Тоқаев жаңа Салық кодексіне және оған қоса берілетін «Салық салу мәселелері бойынша ҚР кейбір заңнамалық актілеріне өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Заңға қол қойды.
Үкімет баспасөз қызметінің мәліметінше, салық кодексі салық әкімшілендіруін кең ауқымды жеңілдетуді көздейді: салық есептілігінің көлемі 30%-ға қысқарады, ал салықтардың саны 20%-ға азаяды.
«Елеулі өзгерістер корпоративтік және жеке табыс салығынан бастап инвестицияларды ынталандыруға және салық жүктемесін қайта бөлуге дейінгі барлық негізгі бағыттарға әсер етті», - делінген хабарламада.
Қосылған құн салығына (ҚҚС) 16% мөлшерінде жаңа базалық мөлшерлеме белгіленді. Дәрі-дәрмектер мен медициналық қызметтер үшін ҚҚС-тың төмендетілген мөлшерлемесі айқындалды – 2026 жылдан бастап 5% және 2027 жылдан бастап 10%.
Белгілі болғандай, кепілдік берілген тегін медициналық көмектің (КБТМК), міндетті әлеуметтік медициналық сақтандырудың (МӘМС), тізім бойынша сирек кездесетін және әлеуметтік маңызы бар ауруларды емдеудің, баспа түріндегі кітаптарды басып шығару жөніндегі қызметтердің, сондай-ақ археологиялық жұмыстардың ҚҚС төлеуден босатылды.
Мерзімді баспа басылымдары үшін ҚҚС-тың төмендетілген мөлшерлемесі – 10% белгіленгені атап өтіледі. ҚҚС бойынша міндетті тіркеу шегі 10 мың АЕК (40 млн теңге) дейін төмендетілді.
Жеке табыс салығынан (ЖТС) БЖЗҚ-дан зейнетақы төлемдері босатылды. 10 жастан асқан автокөліктер үшін көлік салығы төмендетілді. Мүгедектігі бар адамдарға арналған әлеуметтік салық шегерімі 882 АЕК-тен (3,4 млн теңге) 5 000 АЕК-ке (19,6 млн теңге) дейін ұлғайтылды.
«Салықтар саны қысқартылды: бірыңғай жер салығы жойылады, жекелеген төлемдер бойынша ставкалар мен алымдар саны азайтылды. Арнайы салық режимдері оңтайландырылды – енді олардың үшеуі ғана: өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін, оңайлатылған декларация негізіндегі және шаруа қожалықтары үшін», - делінген хабарламада.
Сонымен қатар, үкімет корпоративтік табыс салығы 20% деңгейінде сақталатынын, алайда сараланған мөлшерлемелер енгізілетінін хабарлады.
«25% – банктер (бизнес субъектілерін кредиттеуді қоспағанда) және ойын бизнесі үшін, 5% – 2026 жылы әлеуметтік сала ұйымдары үшін, 2027 жылы 10%-ға дейін көтеріледі. Ауыл шаруашылығы өндірушілері үшін мөлшерлеме жеңілдікті күйінде қалады – 3%», - деп атап өтті атқарушы органда.
Қор нарығын ынталандыру үшін биржалық бағалы қағаздар бойынша төленетін дивидендтерге салық жеңілдіктері сақталатыны хабарланды.
«2031 жылға дейін «Бәйтерек» холдингі шығарған бағалы қағаздардан түсетін табыс КТС-тан босатылады. Қосымша пайдалы қазбаларды өңдеу және геологиялық барлау үшін, оның ішінде жаңа аз рентабельді учаскелер үшін пайдалы қазбаларды өндіру салығының (ПҚӨС) 5 жылға нөлдік мөлшерлемесін қоса алғанда, преференциялар көзделген», - делінген хабарламада.
Бұдан басқа, ЖТС-тың прогрессивті мөлшерлемелері енгізіледі. Жоғарылатылған 15% мөлшерлемесі жылына 8 500 АЕК-тен (33,4 млн теңге) асатын азаматтардың жиынтық табысына қолданылатын болады. Ұқсас мөлшерлеме жылына 230 000 АЕК (904,3 млн теңге) мөлшерінен асатын дивидендтер мен кәсіпкерлердің кірістері үшін енгізіледі. Фермерлер үшін жеңілдікті сақтай отырып – 70%, осы шектен асатын табысқа салық 4,5% құрайды.
Сонымен қатар, елде қымбат өнімдерге: құны 75 млн теңгеден асатын автомобильдерге, 100 млн теңгеден асатын кемелерге, 0,5 млн теңге/литрден асатын алкогольге, 10 мың теңге/данадан асатын сигараларға 10% акцизбен жеке тұлғалар үшін жоғары салық салу енгізілді.
Сондай-ақ, егер жылжымайтын мүлік объектілерінің жиынтық құны 450 млн теңгеден асса, мүлік салығы көтеріледі. Сонымен бірге салық әкімшілендіру тәсілдері айтарлықтай өзгереді.
«Камералдық бақылау ескерту сипатында болады. Салық берешегін өндіріп алу, кейінге қалдыру және бөліп төлеу рәсімдері жеңілдетіледі. Берешек сомасы шамалы болған кезде бизнестің шоттары бұғатталмайды. Хабарламалар мен шаралар қарыз сомасына байланысты кезең-кезеңімен қолданылады», - делінген хабарламада.
Жаңа Салық кодексі 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап күшіне енеді.