ФБРК редакциясы көбінесе сот-құқықтық жүйенің кемшіліктеріне байланысты біржақтылық және тіпті әділетсіздік жағдайларын жариялап отырады.
Мүмкін, мемлекеттік әділ сот қазіргі қоғамның қажеттіліктеріне сәйкес болу үшін үнемі жаңартуды қажет етеді.
Мамыр айының басында Астанада өткен іс-шара «Сот жүйесі - Қазақстанның дамуына тежегіш» деген атаумен Құрылтай ұйымдастырылып, оны «Жаңа Қазақстан - әділ Қазақстан» қоғамдық қоры ұйымдастырды.
Қор мүшелері Президент Тоқаевқа әділетсіз сот шешімдерін қайта қарау үшін арнайы комиссия құруды сұрап өтініш жасады.
Қордың төрағасы - заң ғылымдарының кандидаты Азамат Нұрболатов, ол ҚР Мәжілісі жанындағы Қылмыстық, Қылмыстық-процестік және Қылмыстық-атқару кодекстеріне өзгерістер енгізу туралы заң жобаларын әзірлеуге де қатысады.
Қоғамдық қор қайраткерлерінің айтуынша, сотталғандар көбінесе теңсіз жаза алады және жиі – сәйкес емес бап бойынша. Сот-құқықтық жүйенің кемшілігінен зардап шеккен адамдардың мүддесін дәл осы Қор қорғауды көздейді.
ФБРК редакциясының қарамағында 2016 жылы сотталған бұрынғы жоғары лауазымды әскери қызметші Мұрат Нұғымановтың да Қор мүшесі екендігі және ақтау үкімін талап ететіні туралы мәліметтер бар.
2015 жылы «Батыс» өңірлік қолбасшылығының әскерлерін басқарған Нұғыманов мырза «Орталық-2015» оқу-жаттығуларын өткізуге жауапты болды.
Теңіз десантын түсіру және плацдармды бұғаттау бойынша оқу тапсырмасы кезінде, төрт бронетранспортер биік толқынның астында батып кетті, төрт жас мерзімді әскери қызметші қаза тапты.
Ақтау гарнизондық прокуратурасы «Қызметке немқұрайлы қарау, ауыр зардаптарға әкеп соқты» бабы бойынша сотқа дейінгі тергеуді бастады. Сол күнгі ауа-райы жағдайлары оқу-жаттығуларды қауіпсіз өткізуге мүмкіндік бермеген, бұл туралы қолбасшы хабардар болған, алайда тапсырманы орындауға жол берген.
Сонымен қатар, полковник Нұғыманов құтқару жұмыстарын қамтамасыз етпеген, теңіз суына тез толып жатқан металл әскери машиналардан жедел түрде құтқарылатынына сарбаздарға мүмкіндік қалдырмаған.
Сот Нұғыманов мырзаны 2,6 жыл бас бостандығынан айыруға және жазаны колония-қоныста өтеуге үкім шығарды. 2017 жылы Нұғыманов мырза апелляцияға шағымдануға сәтсіз әрекет жасады. 2018 жылы оған кассациядан – сот қаулысының заңдылығын тексеруден бас тартылды.
Бүгін Нұғыманов мырза үкімнің күшін жоюды талап етеді, ал әлеуметтік желілерде сот жүйесіне назаланып, әскери соттарды жоюды жақтайды.
Нұғыманов мырзаның әлеуметтік желілерде жиі айтатын әділ сотты жаңғырту мемлекеттің толыққанды дамуы үшін шынымен қажет.
Сөзсіз, судьяларды таңдауда неғұрлым теңгерімді және объективті көзқарас сот жүйесінің ашықтығына оң әсер етуі мүмкін, бұл өз кезегінде соттарға деген қоғамдық сенімді және сот процестерінің заңдылығын нығайтады.
Бірақ сонымен бірге сот-құқықтық жүйедегі құзыреті күмән тудыратын бұрынғы әскеридің дәлелдеріне сүйену асығыс болар еді және, мүмкін, прогреске аз ықпал етер еді, себебі бұл керісінше, тек бір ғана нақты тұлғаның мүддесін лоббилеуге қызмет етер еді.
Мүмкін, қоғамдық қор өз қызметінің шекарасын дәлірек анықтап, ең алдымен, қоғамдық мүдделер саласын ұстануы керек. Сайып келгенде, Қордың ескі есептерді реттеу құралына айналғанын ешкім қаламайды.