Өнеркәсіп және құрылыс министрі Ерсайын Нағаспаев Үкімет отырысында инженерлік желілердің тозу деңгейінің жоғары болуы жылу маусымына дайындық және оны өткізу кезіндегі негізгі проблемалардың бірі болып қала беретінін айтты.
ХАА «Қазинформ» деректері бойынша, министр ескірген жүйелерге байланысты жылумен, сумен жабдықтау және су бұру жүйелерінде жыл сайын апаттар мен технологиялық бұзушылықтар тіркелетінін мәлімдеді.
«Өткен жылу маусымында жылумен жабдықтау жүйелерінде 53 технологиялық бұзушылық және сумен жабдықтау және су бұру желілерінде 264 технологиялық бұзушылық тіркелді», — деп хабарлады Нағаспаев.
Мәселелер ең өткір Астанада, Абай облысында, сондай-ақ Ақмола, Шығыс Қазақстан, Қарағанды облыстарында байқалды.
Министрліктің дерегінше, еліміздегі жылумен, сумен жабдықтау және су бұру желілерінің жалпы ұзындығы шамамен 137 мың км құрайды, орташа тозу деңгейі — 49%. 67 мың км астам инженерлік желілерді ауыстыру қажет. Әсіресе Павлодар, Қарағанды, Шығыс Қазақстан, Солтүстік Қазақстан облыстарында, сондай-ақ Абай және Ұлытау облыстарында коммуникациялар тозған.
2025 жылы республикалық бюджеттен сумен жабдықтау объектілерін салу және реконструкциялауға 176 млрд теңге қарастырылған. Президенттің сайлауалды бағдарламасын іске асыру жөніндегі іс-қимыл жоспары аясында 2030 жылға қарай тозу деңгейін 40% - ға дейін төмендету жоспарлануда.
Өз кезегінде энергетика вице-министрі Сұңғат Есімханов энергия кәсіпорындарының басшыларын жөндеу мерзімдерін бұзғаны үшін 50 АЕК (196,6 мың теңге), ал қыста отын қорының жеткіліксіздігі үшін - 100 АЕК-тен (393,2 мың теңге) 2000 АЕК-ке (7,8 млн теңге) дейін жауапкершілік көзделгені туралы ескертті.
Оның айтуынша, Әкімшілік кодекске өзгерістер енгізілді. Енді нормативтік құқықтық актілердің (НҚА) талаптарын бұзғаны үшін компания емес, лауазымды тұлға жауап береді. Сонымен қатар, дайындық паспортының болмауы және электр желілерінің зақымдалуы үшін айыппұлдар ұлғайтылды.
«Жаңа "Жылу энергетикасы туралы" заң бойынша мемлекеттік энергетикалық бақылау Кәсіпкерлік кодекстің талаптарынан тыс жүзеге асырылады. Өткен жылы 472 тексеру жүргізу нәтижесінде 168 млн теңге көлемінде айыппұл салынды», - деп қосты Есімханов.
Жылу желілері мен қазандықтардың жай-күйін бақылау енді энергоқадағалау комитетімен жүзеге асырылады. Сондай-ақ энергетика объектілерінде өндірістік энергетикалық бақылау енгізілді. Бірінші басшыларды, бас инженерлерді және еңбекті қорғауға жауапты адамдарды тағайындау енді тек техникалық пайдалану және қауіпсіздік бойынша білімдерін біліктілік тексеруден кейін ғана мүмкін болады.